Barlibaev Sherzod Naqibbekovichning
falsafa doktori (RhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): «Mola-tekislagichning texnologik ish jarayonini takomillashtirish va parametrlarini asoslash», 05.07.01 – Qishloq xo‘jaligi va melioratsiya mashinalari. Qishloq xo‘jaligi va melioratsiya ishlarini mexanizatsiyalash (texnika fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2018.1.PhD/T610.
Ilmiy rahbar: To‘xtaqo‘ziev Abdusalim, texnika fanlari doktori, professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash ilmiy-tadqiqot instituti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: Qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash ilmiy-tadqiqot instituti, PhD.05/13.05.2020.T.112.01.
Rasmiy opponentlar: Mansurov Muxtorjon Toxirjonovich, texnika fanlari doktori; Abduraxmonov Abdukarim Atxamovich, texnika fanlari nomzodi, katta ilmiy xodim.
Yetakchi tashkilot: «BMKB-Agromash» AJ.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi mola-tekislagichning texnologik ish jarayonini takomillashtirish va parametrlarini asoslash yo‘li bilan erlarni ekishga tayyorlashda ish sifati va unumini oshirish, yonilg‘i va boshqa xarajatlar sarfini kamaytirishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
ish sifati va unumi yuqori bo‘lgan takomillashtirilgan mola-tekislagichning tnxnologik jarayoni va konstruktiv sxemasi ishlab chiqilgan;
takomillashtirilgan mola-tekislagichning ishchi qismlarining parametrlarini aniqlash va uni traktor bilan bog‘lanish sxemasi asoslash imkonini beradigan analitik bog‘lanishlar olingan, tuproqning fizik-mexanik xossalari, ta’sir etuvchi kuchlar va harakat tezligini hisobga olgan holda ish organlari parametrlarining o‘zgarish chegaralari aniqlangan;
takomillashtirilgan mola-tekislagich ish ko‘rsatkichlarini uning parametrlari va traktor bilan bog‘lanish sxemasi hamda agregat harakat tezligiga bog‘liq ravishda o‘zgarish qonuniyatlari o‘rganilgan, ularni ifodalovchi regressiya tenglamalari olingan;
ishlab chiqilgan takomillashtirilgan mola-tekislagich parametrlarini maqbul qiymatlari uning sifat va energetik ish ko‘rsatkichlarini baholovchi regressiya tenglamalarini birgalikda echish orqali aniqlangan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi:
Respublikamiz tuproq-iqlim sharoitida tuproqqa ekishdan oldin ishlov berishda qo‘llaniladigan mola-tekislagichlarni takomillashtirish va parametrlarini asoslash bo‘yicha olingan natijalar asosida:
takomillashtirilgan mola-tekislagich tomonidan erlarga ekishdan oldin ishlov berish texnologik jarayoni bajarilishining sifat ko‘rsatkichlarini baholashga doir dastlabki talablar va uning konstruksiyasini loyihalash uchun texnik topshiriq ishlab chiqilgan (Qishloq xo‘jaligi vazirligining 2020 yil 25 iyundagi 02/023-1875-son ma’lumotnomasi). Natijada, dala yuzasida tekislangan mayin va talab darajasida zichlangan tuproq qatlamini hosil qilish imkonini beradigan takomillashtirilgan mola-tekislagich yaratilgan;
tuproqqa ekishdan oldin ishlov berish uchun ishlab chiqilgan mola-tekislagichning tajriba nusxasi Yangiyo‘l va Zangiota tumanlari fermer xo‘jaliklariga joriy etilgan (Qishloq xo‘jaligi vazirligining 2020 yil 25 iyundagi 02/023-1875-son ma’lumotnomasi). Natijada, erlarga ekish oldidan ishlov berishda yonilg‘i sarfi 1,19 martaga va foydalanishdagi xarajatlar 25,02 foizga kamaygan;
ishlab chiqilgan takomillashtirilgan mola-tekislagichning sanoat nusxalarini ishlab chiqish va tayyorlash uchun loyiha-konstruktorlik hujjatlari (texnikaviy shartlar va chizmalar) «BMKB-Agromash» AJda loyihalash jarayoniga joriy etilgan (Qishloq xo‘jaligi vazirligining 2020 yil 25-iyundagi 02/023-1875-son ma’lumotnomasi). Natijada, asoslangan parametrlarga ega takomillashtirilgan mola-tekislagich ishlab chiqarish imkoni yaratilgan.