Нурмухамедов Дониёрбек Бахтиёровичнинг

фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): «Қалқонсимон безнинг фолликуляр саратони ташхисотида дифференциал ёндашувнинг ҳусусиятлари», 14.00.03 – Эндокринология (тиббиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2021.4.PhD/Tib2211.
Илмий раҳбар: Хайдарова Феруза Алимовна, тиббиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Академик Ё.Х.Тўракулов номидаги Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Академик Ё.Х.Тўракулов номидаги Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази, DSc.06/2025.27.12.Tib.10.01.
Расмий оппонентлар: Рашитов Мурод Мухмеджанович, тиббиёт фанлари доктори; Ганиев Абдуаваз Абдулахатович, тиббиёт фанлари доктори.
Етакчи ташкилот: Тиббиёт ходимларининг касбий малакасини ривожлантириш маркази.
II. Тадқиқотнинг мақсади: қалқонсимон без фолликуляр саратонида ултратовуш текшируви, цитологик, радионуклид ҳамда гистоморфологик кўрсаткичларнинг диагностик аҳамияти ва уларнинг ўзаро боғлиқлигини ўрганиш асосида мазкур касалликнинг эрта ва дифференциал диагностикасини такомиллаштиришдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
илк бор Bethesda ≥IV тоифа фолликуляр қалқонсимон без саратонининг мустақил цитологик предиктори экани исботланган (OR=4,82; 95% CI: 1,70–13,66; p=0,003);
илк бор кўп омилли логистик регрессия таҳлили асосида БФЭКТ/КТда тугун зичлигининг ≥70 HU бўлиши фолликуляр қалқонсимон без саратонининг мустақил радиологик предиктори экани исботланган;
илк бор БФЭКТ/КТда тугун зичлигининг ≥70 HU бўлиши фолликуляр қалқонсимон без саратонининг энг кучли мустақил радиологик предикторларидан бири экани исботланган (OR=7,52; 95% CI: 2,31–24,48; p=0,001);
илк бор кўп омилли логистик регрессия таҳлили асосида БФЭКТ/КТда тугунда радиофармпрепарат (РФП) тўпланишининг ≤1,3% бўлиши фолликуляр қалқонсимон без саратонининг мустақил функционал предиктори экани исботланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
Қалқонсимон безнинг фолликуляр саратони ташхисотида дифференциал ёндашувнинг ҳусусиятлари буйича олинган илмий натижалар асосида:
биринчи илмий янгилик: илк бор Bethesda ≥IV тоифа фолликуляр қалқонсимон без саратонининг мустақил цитологик предиктори эканлиги буйича таклифлар Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази Эксперт кенгаши томонидан 2024 йил 10 июлда 4-сон билан тасдикланган “Қалқонсимон без тугунли ҳосилаларида EU-TIRADS тизимини татбиқ этиш” номли услубий тавсияномалар мазмунига сингдирилган. Мазкур таклиф академик Ё.Х.Тўрақулов номидаги РИЭИАТМ Самарканд вилояти филиали 04.12.2024даги 34-u-сон хамда Кашкадаре вилояти филиали бўйича 10.12.2024даги 62-T -сонли буйрук билан амалиётига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2026 йил 20 апрелдаги 6-сонли хулосаси). Ижтимоий самарадорлиги: таклиф этилган тавсияларни клиник амалиётда қўллаш асоссиз ингичка игнали аспирацион биопсиялар сонини камайтиради. Бу амалиёт инвазив ва оғриқли бўлиб, асоратлар хавфи билан боғлиқ. Муолажалар сонининг камайиши беморлар учун асоратлар хавфини пасайтиради ва уларнинг психо-эмоционал ҳолатига ижобий таъсир кўрсатади. Иқтисодий самарадорлиги: «фойда–харажат» асосида баҳоланган тахлил харажатларни минималлаштириш таҳлилидан фарқли равишда самарадорлиги ҳар хил бўлган, ўзаро эквивалент бўлмаган вариантларни таққослаш имконини беради. Ингичка игнали аспирацион биопсия ва беморни унга тайёрлаш харажати ўртача 293 400 сўмни ташкил этади. Тавсия этилган ёндашув кераксиз биопсияларнинг олдини олиб, ҳар бир асоссиз муолажа ҳисобига шу миқдордаги харажатни тежаш имконини беради;
иккинчи илмий янгилик: илк бор кўп омилли логистик регрессия таҳлили асосида БФЭКТ/КТда тугун зичлигининг ≥70 HU бўлиши фолликуляр қалқонсимон без саратонининг мустақил радиологик предиктори эканлиги буйича таклифлар Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази Эксперт кенгаши томонидан 2024 йил 10 июлда 4-сон билан тасдикланган “Қалқонсимон без тугунли ҳосилаларида EU-TIRADS тизимини татбиқ этиш” номли услубий тавсияномалар мазмунига сингдирилган. Мазкур таклиф академик Ё.Х.Тўрақулов номидаги РИЭИАТМ Самарканд вилояти филиали 04.12.2024даги 34-u-сон хамда Кашкадаре вилояти филиали бўйича 10.12.2024даги 62-T -сонли буйрук билан амалиётига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2026 йил 20 апрелдаги 6-сонли хулосаси). Ижтимоий самарадорлиги: таклиф этилган тавсияларни клиник амалиётда қўллаш асоссиз ингичка игнали аспирацион биопсиялар сонини камайтиради. Бу амалиёт инвазив ва оғриқли бўлиб, асоратлар хавфи билан боғлиқ. Муолажалар сонининг камайиши беморлар учун асоратлар хавфини пасайтиради ва уларнинг психо-эмоционал ҳолатига ижобий таъсир кўрсатади. Иқтисодий самарадорлиги: «фойда–харажат» асосида баҳоланган тахлил харажатларни минималлаштириш таҳлилидан фарқли равишда самарадорлиги ҳар хил бўлган, ўзаро эквивалент бўлмаган вариантларни таққослаш имконини беради. Ингичка игнали аспирацион биопсия ва беморни унга тайёрлаш харажати ўртача 293 400 сўмни ташкил этади. Тавсия этилган ёндашув кераксиз биопсияларнинг олдини олиб, ҳар бир асоссиз муолажа ҳисобига шу миқдордаги харажатни тежаш имконини беради;
учинчи илмий янгилик:илк бор БФЭКТ/КТда тугун зичлигининг ≥70 HU бўлиши фолликуляр қалқонсимон без саратонининг энг кучли мустақил радиологик предикторларидан бири эканлиги буйича таклифлар Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази Эксперт кенгаши томонидан 2024 йил 10 июлда 4-сон билан тасдикланган “Қалқонсимон без тугунли ҳосилаларида EU-TIRADS тизимини татбиқ этиш” номли услубий тавсияномалар мазмунига сингдирилган. Мазкур таклиф академик Ё.Х.Тўрақулов номидаги РИЭИАТМ Самарканд вилояти филиали 04.12.2024даги 34-u-сон хамда Кашкадаре вилояти филиали бўйича 10.12.2024даги 62-T -сонли буйрук билан амалиётига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2026 йил 20 апрелдаги 6-сонли хулосаси). Ижтимоий самарадорлиги: таклиф этилган тавсияларни клиник амалиётда қўллаш асоссиз ингичка игнали аспирацион биопсиялар сонини камайтиради. Бу амалиёт инвазив ва оғриқли бўлиб, асоратлар хавфи билан боғлиқ. Муолажалар сонининг камайиши беморлар учун асоратлар хавфини пасайтиради ва уларнинг психо-эмоционал ҳолатига ижобий таъсир кўрсатади. Иқтисодий самарадорлиги: «фойда–харажат» асосида баҳоланган тахлил харажатларни минималлаштириш таҳлилидан фарқли равишда самарадорлиги ҳар хил бўлган, ўзаро эквивалент бўлмаган вариантларни таққослаш имконини беради. Ингичка игнали аспирацион биопсия ва беморни унга тайёрлаш харажати ўртача 293 400 сўмни ташкил этади. Тавсия этилган ёндашув кераксиз биопсияларнинг олдини олиб, ҳар бир асоссиз муолажа ҳисобига шу миқдордаги харажатни тежаш имконини беради;
туртинчи илмий янгилик: илк бор кўп омилли логистик регрессия таҳлили асосида БФЭКТ/КТда тугунда радиофармпрепарат (РФП) тўпланишининг ≤1,3% бўлиши фолликуляр қалқонсимон без саратонининг мустақил функционал предиктори эканлиги буйича таклифлар Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт маркази Эксперт кенгаши томонидан 2024 йил 10 июлда 4-сон билан тасдикланган “Қалқонсимон без тугунли ҳосилаларида EU-TIRADS тизимини татбиқ этиш” номли услубий тавсияномалар мазмунига сингдирилган. Мазкур таклиф академик Ё.Х.Тўрақулов номидаги РИЭИАТМ Самарканд вилояти филиали 04.12.2024даги 34-u-сон хамда Кашкадаре вилояти филиали бўйича 10.12.2024даги 62-T -сонли буйрук билан амалиётига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Илмий техник кенгашининг 2026 йил 20 апрелдаги 6-сонли хулосаси). Ижтимоий самарадорлиги: таклиф этилган тавсияларни клиник амалиётда қўллаш асоссиз ингичка игнали аспирацион биопсиялар сонини камайтиради. Бу амалиёт инвазив ва оғриқли бўлиб, асоратлар хавфи билан боғлиқ. Муолажалар сонининг камайиши беморлар учун асоратлар хавфини пасайтиради ва уларнинг психо-эмоционал ҳолатига ижобий таъсир кўрсатади. Иқтисодий самарадорлиги: «фойда–харажат» асосида баҳоланган тахлил харажатларни минималлаштириш таҳлилидан фарқли равишда самарадорлиги ҳар хил бўлган, ўзаро эквивалент бўлмаган вариантларни таққослаш имконини беради. Ингичка игнали аспирацион биопсия ва беморни унга тайёрлаш харажати ўртача 293 400 сўмни ташкил этади. Тавсия этилган ёндашув кераксиз биопсияларнинг олдини олиб, ҳар бир асоссиз муолажа ҳисобига шу миқдордаги харажатни тежаш имконини беради.