Зокирова Нигорахон Рустамовнанинг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган тармоғи номи): «Техноген чиқиндилардан микроелементли хлорсиз НК- ва НПК- ўғитлар олиш технологиясини ишлаб чиқиш», 02.00.13 ‒ Ноорганик моддалар ва улар асосидаги материаллар технологияси, 11.00.05 - Атроф муҳит муҳофазаси ва табиий ресурслардан оқилона фойдаланиш (техника фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.2.PhD/Т5576.
Илмий раҳбарлар: Эркаев Актам Улашевич, техника фанлари доктори, профессор; Реймов Ахмед Мамбеткаримович, техника фанлари доктори, профессор, академик.
Диссертация бажарилган муассасалар номи: Тошкент кимё-технология институти.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Навоий давлат кончилик ва технологиялар университети, DSc.31/2025.27.12.Т.01.01.
Расмий оппонентлар: Темиров Ўктам Шавкатович, техника фанлари доктори, профессор; Турдиалиева Шаҳзода Исматуллаевна, техника фанлари доктори, доцент.
Етакчи ташкилот: Наманган давлат техника университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик. 
II. Тадқиқотнинг мақсади маҳаллий хомашё турлари ва азот саноати корхоналарининг чиқинди катализаторларидан фойдаланган ҳолда, таркибида микроелементлар бўлган консентрланган хлорсиз НК- ва НПК-ўғитларини ишлаб чиқаришнинг технологик асосларини ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
замонавий физик-кимёвий таҳлил методларини қўллаган ҳолда, таркибида азот бўлган чиқиндиларни қайта ишлаш жараёнида ҳосил бўладиган азот саноати чиқинди катализаторларидаги микро- ва макроелементларнинг таркиби ва миқдори аниқланган ҳамда улардан таркибида микроелементлар бўлган суюқ ва қаттиқ комплекс ўғитлар олишда хомашё базаси сифатида самарали фойдаланиш имконияти асосланган;
калий хлорид ва магний нитрат конверсиясининг технологик параметрлари аниқланган, 5–20 ºС интервалида сезиларли ҳарорат эффекти мавжуд эмаслиги кўрсатилган, шунингдек, 2,0–7,1 ºС/мин тезликда совутиш жараёнида юқори филтрация тезлиги ва мақсадли маҳсулот унумининг 43 % дан юқори бўлиши аниқланган;
назарий жиҳатдан, 25 ºС ҳароратда изотермик методдан фойдаланган ҳолда, К⁺,НҲ4⁺//НО3⁻-Ҳ2О ва КНО3-CО(НҲ2)2-Ҳ2О кўп компонентли тизимлари тадқиқ этилган бўлиб, уларнинг асосида хлорсиз, таркибида микроелементлар бўлган НПК- ва НК-ўғитларини олиш учун рационал  таркиблар аниқланган, шунингдек, уларнинг асосий физик-кимёвий тавсифлари (эрувчанлиги, қаттиқ фазаларнинг барқарорлиги) аниқланган;
калий нитрат ва хлорсиз микроелементлар асосида янги комплекс НПК- ва НК-ўғитларини синтез қилишнинг оптимал таркиблари, компонентлар нисбатлари ва технологик режимлари аниқланган, уларни олишнинг принципиал технологик схемаси ишлаб чиқилган ва таклиф этилган технологиянинг техник-иқтисодий кўрсаткичлари аниқланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Техноген чиқиндилардан микроелементли хлорсиз НК ва НПК- ўғитлар олиш технологиясини ишлаб чиқиш бўйича олинган илмий натижалар асосида: 
калий нитрат ишлаб чиқариш технологияси «Электрокимёзавод» ҚК-АЖнинг “2025-2027-йилларда амалиётга жорий этиш бўйича истиқболли ишланмалар рўйхати”га киритилган («Электрокимёзавод» ҚК-АЖнинг 2024-йил 22-августдаги 130-сон маълумотномаси). Натижада, Республикада экспорт учун мўлжалланган НК- ўғитларини ишлаб чиқариш имкониятини беради;
микроелементли хлорсиз қаттиқ ва суюқ НПК- ўғитлари ишлаб чиқариш технологияси «Электрокимёзавод» ҚК-АЖнинг “2025-2027-йилларда амалиётга жорий этиш бўйича истиқболли ишланмалар рўйхати”га киритилган («АО «Электрокимёзавод»ҚК-АЖнинг 2024-йил 22-августдаги 130-сон маълумотномаси). Натижада, қишлоқ хўжалигида ўсимликларнинг ҳосилдорлигини оширадиган таннархи арзон микроелементли НПК-ўғитларни ишлаб чиқариш имконини беради.

Yangiliklarga obuna bo‘lish