Мамарасулов Бекзод Суннат ўғлининг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган тармоғи номи): «Газ қуритиш жиҳозларидаги диетиленгликолни ноорганик тузлар ёрдамида тузсизлантириш технологиясини ишлаб чиқиш», 02.00.13 ‒ Ноорганик моддалар ва улар асосидаги материаллар технологияси, 11.00.05 - Атроф муҳит муҳофазаси ва табиий ресурслардан оқилона фойдаланиш  (техника фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.2.PhD/Т5577.
Илмий раҳбарлар: Кошанова Бибигул Туганбаевна, техника фанлари доктори, доцент; Реймов Ахмед Мамбеткаримович, техника фанлари доктори, профессор, академик.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент кимё-технология институти.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Навоий давлат кончилик ва технологиялар университети, DSc.31/2025.27.12.Т.01.01.
Расмий оппонентлар: Жўраев Шохруҳ Тўлқинович, техника фанлари доктори, доцент; Каипбергенов Атабек Тулепбергенович, техника фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Наманган давлат техника университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик. 
II. Тадқиқотнинг мақсади тўйинган ДЕГ ни ноорганик тузлар билан тузсизлантириш ва маҳаллий қуритувчилар олишнинг амалий ва технологик асосларини ишлаб чиқиш ҳамда оловли регенератор самарадорлигини оширишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
чиқинди абсорбент ДЕГни регенерация қилиш мақсадида ДЕГ-НаCл-Ҳ2О ва ДЕГ-CаCл2-Ҳ2О тизимларида натрий ва калсий хлоридларнинг 20 дан 100 °C гача бўлган ҳарорат оралиғини ДЕГ консентрациясига боғлиқлиги аниқланган;
CаCл2-НаCл-ТДЕГ эритмасини буғлатиш босқичида таркибидан туз чўкиндиларини босқичма-босқич ажратиб олиш технологияси ишлаб чиқилган;
экологик хавфсизлик доирасида суюқ фазада натрий ва калсий хлоридлар миқдорини назорат қилиш учун қўшимча ускуналарни жорий этган ҳолда ТДЕГни қайта тиклашнинг технологик схемаси ишлаб чиқилган, бунда қайта тикланган ДЕГ консентрацияси 80 фоиз эканлиги аниқланган;
“Қўнғирот сода заводи” МЧЖ ҚК чиқиндиси дистиллер суюқлигидан табиий газ қуритгичларига қўйиладиган талаблар даражасидаги қаттиқ калсий хлорид олиш учун буғлатиш жараёни қўлланилиши асосланган;
лаборатория модел қурилмасида ўтказилган тажриба синовлари асосида тўйинган диетиленгликолни регенерация қилиш ва дистиллят суюқлигидан қаттиқ калсий хлорид олиш технологик схемаси ишлаб чиқилган;
ресурстежамкор технология асосида таклиф этилган технологик ечимни саноат шароитида жорий этишнинг илмий асослари ишлаб чиқилган ҳамда унинг техник-иқтисодий самарадорлиги асосланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Газ қуритиш жиҳозларидаги диетиленгликолни ноорганик тузлар ёрдамида тузсизлантириш технологиясини ишлаб чиқиш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
калсинацияланган сода ишлаб чиқаришда ҳосил бўладиган чиқинди суюқликлардан икки босқичли вакуум-буғлатиш усули орқали калсий хлориднинг суюқ ва таблеткаланган шаклларини олиш технологияси “Қўнғирот сода заводи” МЧЖ ҚКнинг “2025-2028-йилларда амалиётга жорий этиш бўйича истиқболли ишланмалари рўйхати”га киритилган (“Қўнғирот сода заводи” МЧЖ ҚКнинг 2025-йил 26-февралдаги 02/12-02-сон маълумотномаси). Натижада, ишлаб чиқариш чиқиндиларини қайта ишлаш орқали табиий газларни намсизлантиришда қўлланиладиган қаттиқ калсий хлорид олиш ҳамда ушбу маҳсулот ишлаб чиқаришни маҳаллийлаштириш имконияти яратилган;
сҳиқинди тўйинган диетиленгликолни ноорганик тузлардан тозалаш технологияси “Устюрт” ГҚЧБнинг “2023-2028-йилларга мўлжалланган инновацион ривожланиш дастури”га киритилган (“Устюрт” ГҚЧБнинг 2025-йил 20-февралдаги 02/12-02-сон маълумотномаси). Натижада, чиқинди диетиленгликол таркибидаги натрий ва калсий ионларини ажратиб олиш орқали диетиленгликолнинг регенерация даражасини 80 % дан юқорига етказиш ҳамда регенерацияланган диетиленгликолдан такроран фойдаланиш имконияти яратилган.