Иканова Лазокат Султонназир қизининг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража берадиган фан тармоғи номи): “Пробация назоратидаги шахсларнинг инглиз тили бўйича коммуникатив компетенсиясини CЛТ ёндашуви асосида такомиллаштириш” мавзусидаги 13.00.02 – Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси (инглиз тили).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.4.PhD/Ped11391.
Илмий раҳбар: Наркулова Индира Рустамовна, педагогика фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD), доцент.
Диссертация бажарилаётган муассаса номи: Ўзбекистон Республикаси Жамоат хавфсизлиги университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Ўзбекистон Республикаси Жамоат хавфсизлиги университети DSC.25/2025.27.12.Yu.01.01 рақамли Илмий кенгаш қошидаги Бир марталик илмий кенгаш.
Расмий оппонентлар: Махмудов Рўзмет Муратович, педагогика фанлари доктори, профессор; Икромхонова Фируза Икромовна, филология фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Ўзбекистон Республикаси Ички Ишлар вазирлиги Малака ошириш институти.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади пробация назоратидаги шахсларнинг инглиз тили бўйича коммуникатив компетенсиясини CЛТ ёндашуви асосида такомиллаштириш бўйича таклиф ва тавфсиялар ишлаб чиқиш ва амалиётга тадбиқ этишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилардан иборат:
пробация назоратидаги шахсларнинг лингвистик, лексик ва коммуникатив компетенсияларини шакллантиришнинг дидактик тизими коммуникатив ёндашув (CЛТ) ҳамда интерактив топшириқлар мажмуаси асосида интегратив кўникмаларни (тинглаб тушуниш, гапириш, ўқиш ва ёзув) узвий шакллантиришга имкон берувчи методик таъминот асосида ривожлантирилган;
инглиз тилини пробация назоратидаги (18-24 ёш) шахсларга масофавий ўқитишнинг масофавий таълим модели “касбга йўналтирилганлик”, “таълим ва тарбия мувофиқлиги”, “таълим платформалари ва ижтимоий тармоқлардан самарали фойдаланиш” компонентларини қўшиш орқали такомиллаштирилган;
пробация назоратидаги шахсларни масофавий таълим шароитига мослаштириш ҳамда уларнинг лексик ва грамматик билим ва кўникмаларини шакллантириш мақсадида мавжуд методлар “Опинион-Шаринг анд Дисcуссион ин Дистанcе Леарнинг”, “Течнологй Энҳанcед Cоммуниcатион фор Пеопле Ундер Пробатион” шаклида такомиллаштирилган;
пробация назоратидаги шахсларга масофавий шаклда ташкил қилинган машғулотларнинг самарадорлигини босқичма-босқич ривожлантириш мақсадида инглиз тилини масофавий таълим платформаларида ўқитиш машғулотларининг “Пресентатион”, “Праcтиcе” ва “Продуcтион” босқичларида мақсадли ва самарадор интеграцияловчи дифференциал модул тизимлаштирилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. CЛТ ёндашуви асосида пробация назоратидаги шахсларнинг инглиз тили коммуникатив компетенсиясини такомиллаштириш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
пробация назоратидаги шахсларнинг лингвистик, лексик ва коммуникатив компетенсияларини шакллантиришнинг дидактик тизими коммуникатив ёндашув (CЛТ) ҳамда интерактив топшириқлар мажмуаси асосида интегратив кўникмаларни (тинглаб тушуниш, гапириш, ўқиш ва ёзув) узвий шакллантиришга имкон берувчи методик таъминот акс этган “Энглиш фор Спеcифиc Пурпосес” (фор Буилдерс) ўқув қўлланмаси Ўзбекистон Республикаси Жамоат хавфсизлиги университети ва Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Жамоат хавфсизлиги департаменти Пробация бошқармаси ҳамкорлигида ташкил қилинган “Махсус инглиз тили ўқув курси” ўқув жараёнига тадбиқ этилган (Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардиясининг 2025-йил 18-июн №1/1-3231 маълумотномаси, Ўзбекистон Республикаси Олий таʼлим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2025-йил 9-июлдаги 258- сон буйруғи билан тасдиқланган гувоҳнома). Натижада пробация назоратидаги шахсларнинг базавий ва соҳавий лексикани билиши, уни коммуникатив вазиятларда қўллай олиши имкони яратилган;
инглиз тилини пробация назоратидаги (18-24 ёш) шахсларга масофавий ўқитишнинг масофавий таълим модели “касбга йўналтирилганлик”, “таълим ва тарбия мувофиқлиги”, “таълим платформалари ва ижтимоий тармоқлардан самарали фойдаланиш” компонентларини қўшиш орқали такомиллаштириш бўйича таклиф ва тавсиялари Ўзбекистон Республикаси Жамоат хавфсизлиги университети ва Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Жамоат хавфсизлиги департаменти Пробация бошқармаси ҳамкорлигида ташкил қилинган “Махсус инглиз тили ўқув курси” ўқув жараёнига тадбиқ этилган (Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардиясининг 2025-йил 18-июн №1/1-3231 маълумотномаси; Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Жамоат хавфсизлиги департаментининг 2026-йил 22-апрел №30/342 маълумотномаси). Натижада масофавий шаклда дарс ўтиш жараёнини CЛТ ёндашуви асосида ташкиллаштириш имкони яратилган;
пробация назоратидаги шахсларни масофавий таълим шароитига мослаштириш ҳамда уларнинг лексик ва грамматик билим ва кўникмаларини шакллантириш мақсадида мавжуд методлар “Опинион-Шаринг анд Дисcуссион ин Дистанcе Леарнинг”, “Течнологй Энҳанcед Cоммуниcатион фор Пеопле Ундер Пробатион” шаклида такомиллаштирилган методик таъминотдан Ўзбекистон Республикаси Жамоат хавфсизлиги университети ва Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Жамоат хавфсизлиги департаменти Пробация бошқармаси ҳамкорлигида ташкил қилинган “Махсус инглиз тили ўқув курси” ўқув жараёнида фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардиясининг 2025-йил 18-июн №1/1-3231 маълумотномаси; Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Жамоат хавфсизлиги департаментининг 2026-йил 22-апрел №30/342 маълумотномаси). Натижада фикр алмашиш, мулоҳаза, cомментинг ва масофавий коммуникация самарали методлардан фойдаланган ҳолда пробация назоратидаги шахсларнинг коммуникатив кометенсиясини босқичма-босқич такомиллаштириш имкони яратилган;
пробация назоратидаги шахсларга масофавий шаклда ташкил қилинган машғулотларнинг самарадорлигини босқичма-босқич ривожлантириш мақсадида инглиз тилини масофавий таълим платформаларида ўқитиш машғулотларининг “Пресентатион”, “Праcтиcе” ва “Продуcтион” босқичларида мақсадли ва самарадор интеграцияловчи дифференциал модулда тизимлаштирилган таклифи Ўзбекистон Республикаси Жамоат хавфсизлиги университети ҳамда Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Жамоат хавфсизлиги департаменти Пробация бошқармаси ҳамкорлигида ташкил қилинган “Махсус инглиз тили ўқув курси” ўқув жараёнида тадбиқ этилган (Ўзбекистон Республикаси Миллий гвардиясининг 2025-йил 18-июн №1/1-3231 маълумотномаси; Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Жамоат хавфсизлиги департаментининг 2026-йил 22-апрел №30/342 маълумотномаси). Натижада таъкидланган масофавий таълим платформалари ва ресурслардан машғулотларда тўғри босқичларда мақсадли фойдаланиш орқали коммуникатив компетенсияни такомиллаштириш имкони яратилган.