Мирсаидова Шаҳноза Аресланбековнанинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I.Умумий маълумотлар. 
Диссертация мавзуси, “Саноат корхоналарининг самарадорлигини оширишнинг ташкилий-иқтисодий механизмини такомиллаштириш” (“Деҳқонобод калий ўғитлари заводи” АЖ мисолида), ихтисослик шифри 08.00.03  “Саноат иқтисодиёти”.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2026.2.PhD/Iqt7231
Илмий раҳбар: Иқтисодиёт фанлари доктори, профессор Юсупходжаева Гулчеҳра Баҳадирходжаевна.                                 
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент давлат техника университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Тошкент давлат техника университети, DSc.03/2025.27.12.I.02.05
Расмий оппонентлар: иқтисодиёт фанлари доктори, профессор Муратова Шохиста Ниматуллаевна, (PhD), доцент Баходирова Хилола Баходировна. 
Етакчи ташкилот: Тошкент кимё-технологиялари институти
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II.Тадқиқотнинг мақсади. Саноат корхоналари самарадорлигини ошириш ташкилий-иқтисодий механизмини такомиллаштириш бўйича назарий қоидалар, методик ёндашувлар ва амалий тавсияларни ишлаб чиқишдан иборат.
III.Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
самарадорлик, ресурслар ва сифатни бошқаришни рақамли асосда интеграциялаштирувчи, захираларни узлюксиз аниқлаш ва амалга оширишнинг ёпиқ контурига эга саноат корхонасининг иқтисодий самарадорлигини ошириш бўйича мослашувчан ресурсга ё'налтирилган ташкилий-иқтисодий механизми асослаб берилган;
тескари алоқанинг ёпиқ контурига эга бўлган саккизта ўзаро боғлиқ қуйи тизим кўринишидаги, дифференциаллаштирилган оғирликларга эга олтита нормаллаштирилган кўрсаткич асосидаги И(т) натижадорлик интеграл индекси ва самаранинг консерватив параметрлаш тамойилига асосланган аддитив иқтисодий-математик моделига эга ташкилий-иқтисодий механизмни такомиллаштириш модели такомиллаштирилган;
натижалар динамикасини индекс усули ёрдамида кон'юнктура (нарх) ва ички (физик) таркибий қисмларга формаллаштирилган декомпозицияси ҳамда тўлиқ И(т) ва ички ресурс Иич(т) индекслари асосидаги икки контурли интеграл баҳолаш, шунингдек самарадорлик ўсиши захираларини миқдорий баҳолаш ва рейтинглаш тартиби билан ажралиб турувчи иқтисодий самарадорликни баҳолаш методикаси такомиллаштирилган;
саноат корхонаси соф фойдаси шаклланишининг бошқариладиган параметрлар (ишлаб чиқариш ҳажми, моддий харажатлар ва амортизация)нинг чегаравий самаралари бўйича аниқ баҳоларни олиш имконини берган эконометрик модели қурилган ҳамда ўрта муддатли истиқболга иқтисодий самарадорликни сценарий бўйича прогнозлаштириш амалга оширилган.
IV.Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. 
Саноат корхонасининг иқтисодий самарадорлигини ошириш ташкилий-иқтисодий механизмини такомиллаштириш бўйича ишлаб чиқилган таклифлар асосида:
захираларни узлюксиз аниқлаш ва амалга оширишнинг ёпиқ контурига эга мослашувчан ресурсга ё'налтирилган иқтисодий самарадорликни ошириш ташкилий-иқтисодий механизми «Деҳқонобод калий ўғитлари заводи» АЖнинг бошқарув тизимига жорий этилган (№01/2046 далолатнома, 14.07.2026 й.); механизм энергия тежаш, материал тежаш ва бошқарув меҳнат харажатларини бўшатиш ҳисобига кафолатланган йиллик 498,2 млн сўм иқтисодий самара беради;
натижадорликнинг интеграл индекси ва самаранинг иқтисодий-математик моделига эга ташкилий-иқтисодий механизмни такомиллаштириш модели «Деҳқонобод калий ўғитлари заводи» АЖ фаолиятига жорий этилган (№01/2046 далолатнома, 14.07. 2026 й .); И(т) индекси корхонанинг олтита асосий кўрсаткичини ягона баҳога жамлайди: 2016-2025 йилларда унинг қиймати 0,031 дан 0,559 гача ўсган (шкала максимуми 1,000 да), бу эса амалга оширилмаган салоҳият мавжудлигини кўрсатади ва уни, биринчи навбатда, энергия сиғими, сотишдан олинган рентабеллик ва материал қайтимида жойлаштиради; индекс йиллик режалаштириш ва тадбирлар натижадорлигини назорат қилиш воситаси сифатида жорий этилган;
иқтисодий самарадорликни баҳолашнинг такомиллаштирилган методикаси ва унинг ўсиш захираларини миқдорий баҳолаш тизими корхона фаолиятига жорий этилган (№01/2046 далолатнома, 14.07. 2026 й. ); аниқланган захираларни амалга ошириш сотишдан олинган рентабелликнинг 1,2 фоиз бандига ўсиши ва солиққа тортилгунга қадар йиллик фойданинг 11,0 фоизга (13,8 млрд сўм) ўсиши имкониятини таъминлайди;
соф фойда шаклланишининг эконометрик модели ва 2026-2028 йилларга мўлжалланган сценарий прогнозлари корхонанинг режавий ва инвестиция кўрсаткичларини шакллантиришда қўлланилган (№01/2046 далолатнома, 14.07. 2026 й.); асосий сценарийни амалга ошириш 2025 йил даражасига нисбатан соф фойданинг 14,8 фоизга (2028 йилга келиб 144,0 млрд сўмгача) ўсишини таъминлайди.

Yangiliklarga obuna bo‘lish