Ibragimov Mirzaanvar Nuriddin o‘g‘li
 falsafa doktori (PhD)dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon

I. Umumiy ma’lumotlar. 
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): «Eksperimental kuyish shokida reoambrasolni qo‘llashning patogenetik asoslari», 14.00.16 – Normal va patologik fiziologiya (tibbiyot fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2023.2.PhD/Tib3577.
Ilmiy rahbar: Karimov Xamid Yakubovich, tibbiyot fanlari doktori, professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Respublika ixtisoslashtirilgan gematologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa (muassasalar) nomi, IK raqami: Toshkent davlat tibbiyot universiteti, DSc.06/2025.27.12.Tib.01.03.
Rasmiy opponentlar: Azimova Sevara Baxodirovna, tibbiyot fanlari doktori, professor; Hamroqulov Sharif Xoshimovich, tibbiyot fanlari doktori.
Yetakchi tashkilot: Xo‘ja Ahmad Yassaviy nomidagi xalqaro qozoq-turk universiteti (Qozog‘iston Respublikasi).
II. Tadqiqotning maqsadi: kuyish shoki kechishida yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vositalarning ta’siri va samaradorligini baholashdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
kuyish shoki davrida qo‘llanilgan yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vosita gemodinamik buzilishlarni, kislota-ishqor muvozanati va suv-elektrolit almashinuvini yaxshilash hisobiga organ va tizimlar faoliyatining tiklanishini ta’minlashi isbotlangan;
kuyish shokida yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vositaning antigipoksik, antioksidant va membrana barqarorlashtiruvchi ta’siri natijasida HIF-1, malon dial`degid, dien va keton konyugatlari darajasining pasayishi, antioksidant himoya fermentlari faolligining ortishi, sitoliz, xolestaz, mezenximal yallig‘lanish va gepatotsellyulyar etishmovchilik sindromlari ko‘rsatkichlarining kamayishi asoslangan;
kuyish shokida yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vosita ta’sirida jigarning tuzilma-funksional ko‘rsatkichlari tiklanishi toksiklik va intoksikatsiya indekslari – oligopeptidlar hamda o‘rtacha molekulyar peptidlar miqdorining kamayishi va eritrotsitlar sorbsion qobiliyatining ortishi bilan uzviy bog‘liqligi isbotlangan;
yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vosita terida epidermis va dermaning koagulyasion nekrozini kamaytirib, epidermisning reparativ regeneratsiyasini faollashtirishi, jigarda esa gepatotsitlarning vakuolyar va gialin distrofiyasini kamaytirib, sitoplazmada oqsil miqdorining ortishi va yadrolarning giperxromaziyasini ta’minlashi, natijada gepatotsitlarning gistotopografik tuzilmasi me’yoriy holatga yaqinlashishi isbotlangan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. 
Kuyish shoki kechishida yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vositalarning ta’siri va samaradorligini baholash bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
birinchi ilmiy yangilik: kuyish shoki davrida qo‘llanilgan yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vosita gemodinamik buzilishlarni, kislota-ishqor muvozanati va suv-elektrolit almashinuvini yaxshilash hisobiga organ va tizimlar faoliyatining tiklanishini ta’minlashi isbotlanganligi bo‘yicha takliflar Farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot institutining muvofiqlashtiruvchi ekspert kengashi tomonidan 2024 yil 25 martda 01-02/u-t-20-son bilan tasdiqlangan «Sposob korreksii narusheniy kislotno-osnovnogo sostoyaniya, vodno-elektrolitnogo obmena, izmeneniya pokazateley endogennoy intoksikatsii i morfologicheskie izmeneniya v pecheni i koje» nomli uslubiy tavsiyanoma mazmuniga singdirilgan. Mazkur taklif Andijon davlat tibbiyot instituti bo‘yicha 26.03.2024 yildagi T-01/08/615-son, Farg‘ona viloyati patologik anatomiya byurosi bo‘yicha 19.08.2024 yildagi 10-son buyruqlari bilan amaliyotga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Ilmiy texnik kengashining 2026 yil 3 fevraldagi 02/31-son xulosasi). Ijtimoiy samaradorligi: kuyish shok davrida yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vositaning gemodinamik buzilishlarni yaxshilash, kislota-ishqor muvozanati va suv-elektrolit almashinuvini yaxshilash orqali organ va tizmlarning faoliyatini tiklashga sharoit yaratilganligi bilan izohlangan. Iqtisodiy samaradorligi: reoambrasol asosida ishlab chiqilgan davolash usulini kuyish shoki bo‘lgan  bir nafar bemor uchun o‘rtacha umumiy xarajatlar (infuzion terapiya, qo‘shimcha dori vositalari, laborator tekshiruv va reanimatsiya davri) 1200000 so‘mni tashkil etsa, reoambrasol qo‘llanilganda ushbu ko‘rsatkich 950000 so‘mni, o‘rtacha 250000 so‘m iqtisodiy qilgan 100 nafar kuyish shoki bilan xastalangan bemorlarda 25000000 so‘mni miqdoridagi mablag‘lar iqtisod qilinadi;
ikkinchi ilmiy yangilik: kuyish shokida yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vositaning antigipoksik, antioksidant va membrana barqarorlashtiruvchi ta’siri natijasida HIF-1, malon dial`degid, dien va keton konyugatlari darajasining pasayishi, antioksidant himoya fermentlari faolligining ortishi, sitoliz, xolestaz, mezenximal yallig‘lanish va gepatotsellyulyar etishmovchilik sindromlari ko‘rsatkichlarining kamayishi asoslanganligi bo‘yicha takliflar Farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot institutining muvofiqlashtiruvchi ekspert kengashi tomonidan 2024 yil 25 martda 01-02/u-t-20-son bilan tasdiqlangan «Sposob korreksii narusheniy kislotno-osnovnogo sostoyaniya, vodno-elektrolitnogo obmena, izmeneniya pokazateley endogennoy intoksikatsii i morfologicheskie izmeneniya v pecheni i koje» nomli uslubiy tavsiyanoma mazmuniga singdirilgan. Mazkur taklif Andijon davlat tibbiyot instituti bo‘yicha 26.03.2024 yildagi T-01/08/615-son, Farg‘ona viloyati patologik anatomiya byurosi bo‘yicha 19.08.2024 yildagi 10-son buyruqlari bilan amaliyotga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Ilmiy texnik kengashining 2026 yil 3 fevraldagi 02/31-son xulosasi). Ijtimoiy samaradorligi: kuyish shok davrida yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vositasi antigipoksik, antioksidant va membranani barqarorlashtiruvchi ta’siri natijasida HIF-1, malon dialdegid, dien keton konyugatlari miqdorining kamayishi natijasida antioksidant himoya fermentlarining past qiymatlarining oshishirishi bilan birgalikda sitoliz, xolestaz, mezenximal yallig‘lanish va jigar hujayrali etishmovchiligi sindromlari ko‘rsatkichlarining kamaytirish orqali organ va tizimlarning faoliyatini tiklashga sharoit yaratilganligi bilan izohlangan. Iqtisodiy samaradorligi: Reoambrasol asosida ishlab chiqilgan davolash usulini kuyish shoki bo‘lgan  bir nafar bemor uchun o‘rtacha umumiy xarajatlar (infuzion terapiya, qo‘shimcha dori vositalari, laborator tekshiruv va reanimatsiya davri) 1200000 so‘mni tashkil etsa, reoambrasol qo‘llanilganda ushbu ko‘rsatkich 950000 so‘mni, o‘rtacha 250000 so‘m iqtisodiy qilgan 100 nafar kuyish shoki bilan xastalangan bemorlarda 25000000 so‘mni miqdoridagi mablag‘lar iqtisod qilinadi;
uchinchi ilmiy yangilik: kuyish shokida yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vosita ta’sirida jigarning tuzilma-funksional ko‘rsatkichlari tiklanishi toksiklik va intoksikatsiya indekslari – oligopeptidlar hamda o‘rtacha molekulyar peptidlar miqdorining kamayishi va eritrotsitlar sorbsion qobiliyatining ortishi bilan uzviy bog‘liqligi isbotlanganligi bo‘yicha takliflar Farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot institutining muvofiqlashtiruvchi ekspert kengashi tomonidan 2024 yil 25 martda 01-02/u-t-20-son bilan tasdiqlangan «Sposob korreksii narusheniy kislotno-osnovnogo sostoyaniya, vodno-elektrolitnogo obmena, izmeneniya pokazateley endogennoy intoksikatsii i morfologicheskie izmeneniya v pecheni i koje» nomli uslubiy tavsiyanoma mazmuniga singdirilgan. Mazkur taklif Andijon davlat tibbiyot instituti bo‘yicha 26.03.2024 yildagi T-01/08/615-son, Farg‘ona viloyati patologik anatomiya byurosi bo‘yicha 19.08.2024 yildagi 10-son buyruqlari bilan amaliyotga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Ilmiy texnik kengashining 2026 yil 3 fevraldagi 02/31-son xulosasi). Ijtimoiy samaradorligi: jigar faoliyatining tiklanishi va intoksikatsiyaning kamayishi, davolash samaradorligini oshirish, qo‘shimcha dori vositalariga ehtiyojni kamaytirish, shifoxonadi yotish muddatini 2-3 kunga qisqartirish hamda gemodinamik buzilishlar, kislota-ishqor muvozanati va suv-elektrolit almashinuvini yaxshilash orqali bemorlarning hayot sifatini yaxshilash imkonini berganligi bilan izohlanadi. Iqtisodiy samaradorligi: Reoambrasol asosida ishlab chiqilgan davolash usulini kuyish shoki bo‘lgan  bir nafar bemor uchun o‘rtacha umumiy xarajatlar (infuzion terapiya, qo‘shimcha dori vositalari, laborator tekshiruv va reanimatsiya davri) 1200000 so‘mni tashkil etsa, reoambrasol qo‘llanilganda ushbu ko‘rsatkich 950000 so‘mni, o‘rtacha 250000 so‘m iqtisodiy qilgan 100 nafar kuyish shoki bilan xastalangan bemorlarda 25000000 so‘mni miqdoridagi mablag‘lar iqtisod qilinadi;
to‘rtinchi ilmiy yangilik: yangi mahalliy qon o‘rnini bosuvchi vosita terida epidermis va dermaning koagulyasion nekrozini kamaytirib, epidermisning reparativ regeneratsiyasini faollashtirishi, jigarda esa gepatotsitlarning vakuolyar va gialin distrofiyasini kamaytirib, sitoplazmada oqsil miqdorining ortishi va yadrolarning giperxromaziyasini ta’minlashi, natijada gepatotsitlarning gistotopografik tuzilmasi me’yoriy holatga yaqinlashishi isbotlanganligi bo‘yicha takliflar Farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot institutining muvofiqlashtiruvchi ekspert kengashi tomonidan 2024 yil 25 martda 01-02/u-t-20-son bilan tasdiqlangan «Sposob korreksii narusheniy kislotno-osnovnogo sostoyaniya, vodno-elektrolitnogo obmena, izmeneniya pokazateley endogennoy intoksikatsii i morfologicheskie izmeneniya v pecheni i koje» nomli uslubiy tavsiyanoma mazmuniga singdirilgan. Mazkur taklif Andijon davlat tibbiyot instituti bo‘yicha 26.03.2024 yildagi T-01/08/615-son, Farg‘ona viloyati patologik anatomiya byurosi bo‘yicha 19.08.2024 yildagi 10-son buyruqlari bilan amaliyotga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Ilmiy texnik kengashining 2026 yil 3 fevraldagi 02/31-son xulosasi). Ijtimoiy samaradorligi: jarohat bitishining tezlashishi, terining kuygan sohasidagi  nekroz o‘choqlarining kamayishi va jigar hujayralarining tiklanishi kuyishdan keyingi asoratlar, kosmetik nuqsonlar va nogironlik darajasini kamaytirish, bemorlarning ijtimoiy moslashuvi va mehnat faoliyatiga qaytishi va hayot sifatini yaxshilash orqali organ va tizmlarning faoliyatini tiklashga sharoit yaratilganligi bilan izohlangan. Iqtisodiy samaradorligi: reoambrasol asosida ishlab chiqilgan davolash usulini kuyish shoki bo‘lgan  bir nafar bemor uchun o‘rtacha umumiy xarajatlar (infuzion terapiya, qo‘shimcha dori vositalari, laborator tekshiruv va reanimatsiya davri) 1200000 so‘mni tashkil etsa, reoambrasol qo‘llanilganda ushbu ko‘rsatkich 950000 so‘mni, o‘rtacha 250000 so‘m iqtisodiy qilgan 100 nafar kuyish shoki bilan xastalangan bemorlarda 25000000 so‘mni miqdoridagi mablag‘lar iqtisod qilinadi.

Yangiliklarga obuna bo‘lish