Кубаева Мавлуда Бахтиёр қизининг
фанлари доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи):
“Касбий таълим ташкилоти ўқувчиларида ижодий компетенсияларни шакллантиришнинг назарий-дидактик асослари” (13.00.01 - Педагогика назарияси. Педагогик таълимотлар тарихи).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.3.DSc/Ped1226
Илмий маслаҳатчи: Каримова Нозима Нурмуҳамадова  - педагогика фанлари доктори (DSc), профессор 
Диссертация бажарилган муассаса номи: Касбий таълимни ривожлантириш институти.
Илмий кенгаш фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи: Касбий таълимни ривожлантириш институти, DSc.02/2025.27.12.Ped.01.01 рақамли Илмий кенгаш 
Расмий оппонентлар: Ҳамидов Жалил Абдурасулович, педагогика фанлари доктори (DSc), профессор; Рисқулова Камола Джуммаевна, педагогика фанлари доктори (DSc), профессор; Мусаев Жаҳонгир Паёзович педагогика фанлари доктори (DSc), профессор
Етакчи ташкилот: Бухоро давлат педагогика институти.
Диссертация йўналиши: амалий ва назарий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: касбий таълим ташкилотлари ўқувчиларининг ижодий компетенсияларини шакллантиришнинг назарий-дидактик асосларини такомиллаштиришдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги: 
ижодий компетенсия мазмуни мавжуд фалсафий, тарихий, психологик, педагогик-дидактик ҳамда ижтимоий ёндашувларни умумпедагогик нуқтайи назардан эмперик таҳлил қилиш асосида ижодий компетенсиянинг мотивацион-қадриятли, когнитив, фаолиятли, рефлексив-баҳоловчи компонентлардан иборат интегратив тузилмаси илмий-назарий жиҳатдан асосланган;
илмийлик, тизимлилик, кўргазмалилик, онглилик ва фаоллик, индивидуаллик каби умумдидактик тамойилларни ҳамда ижодий таълим муҳити, инновацион технологиялар, мустақил ижодий фаолият, ўқитувчилар компетенсияси, мониторингдан иборат педагогик шарт-шароитлар тизимини ўзаро мувофиқлаштириш асосида ижодий компетенсияларни шакллантиришнинг технологик харитаси такомиллаштирилган;
ўқувчиларнинг ижодий компетенсияларини шакллантиришнинг олти блокли (мақсадли, назарий-методологик, мазмуний, технологик, диагностик, натижавий) дидактик модели компетенсиявий, тизимли, фаолиятли, шахсга йўналтирилган ва аксиологик ёндашувлар синтези асосида такомиллаштирилган;
“ижодий фаолият” ҳамда “инклюзив таълим” ўқув модуллари мазмунига ижодий компетенсиянинг мотивацион-қадриятли, когнитив, фаолиятли, рефлексив-баҳоловчи компонентларини ўзаро интеграциялаш орқали лойиҳага асосланган, ижодий фикрлаш, ҳамкорликка асосланган инновацион педагогик технологияларни қўллашнинг беш босқичли дидактик алгоритми (мотивацион-тайёрлов, ахборот-когнитив, ижодий-изланиш, амалий-татбиқ, рефлексив-баҳолаш) ишлаб чиқилган;
ижодий компетенсиялар шаклланганлигини комплекс баҳолашнинг уч мезонли (мотивацион-қадриятли, когнитив-креатив, фаолиятли-амалий) ҳамда уч даражали (паст, ўрта, юқори) тизими ва тегишли диагностик воситаларнинг (Э.П.Торренс ижодий фикрлаш тести, Ж.Гилфорд дивергент фикрлаш тести, эксперт баҳолаш, мотивацион анкета) валидлиги назарий жиҳатдан асосланган ва эмпирик жиҳатдан тасдиқланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Диссертация доирасида ишлаб чиқилган илмий-услубий тавсиялар, методик кўрсатмалар ва ўқувчиларнинг ижодий компетенсияларини шакллантиришнинг назарий-дидактик асослари бўйича касбий таълим ташкилотлари мисолида ишлаб чиқилган илмий-педагогик натижалар бўйича қуйидаги шаклларда амалиётга жорий этилди:
илмийлик, тизимлилик, кўргазмалилик, онглилик ва фаоллик, индивидуаллик каби умумдидактик тамойилларни ҳамда ижодий таълим муҳити, инновацион технологиялар, мустақил ижодий фаолият, ўқитувчилар компетенсияси, мониторингдан иборат педагогик шарт-шароитлар тизимини ўзаро мувофиқлаштириш асосида ижодий компетенсияларни шакллантиришнинг технологик харитаси қўллашга оид таклиф ва тавсияларидан Касбий таълимни ривожлантириш институтининг ИЛ–5821081323-рақамли “Дуал таълим тизимида кадрлар тайёрлашнинг инновацион таълим технологияларини ишлаб чиқиш” (2023-2025 йй.) мавзусидаги грант лойиҳасини амалга оширишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлар марказининг 2026-йил 28-апрелдаги 02/01-01-327-сон маълумотномаси). Натижада касбий таълим ўқув дастурларининг ижодий компетенсия компонентини бойитиш ва ўқувчиларнинг ижодий салоҳиятини мақсадли ривожлантиришга хизмат қилган;
ижодий компетенсияларни шакллантиришда ўқувчиларда дивергент фикрлаш, ижодийликка қадрият сифатида қараш, орегинал ғоялар яратиш, табиатни севиш ва асраш кўникмаларини шакллантиришга оид ишланмалар асосида “Табиат билан таништириш методикаси” даслиги тайёрланган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлар марказининг 2026-йил 28-апрелдаги 02/01-01-327-сон маълумотномаси). Натижада касбий таълим ташкилотларида ижодий муҳитни шакллантириш ва педагогик жараённи самарали ташкил этишга хизмат қилган;
инновацион педагогик технологиялар классификацияси, беш босқичли дидактик алгоритм ва олти блокдан иборат методик тизимга оид таклиф ва тавсияларидан касбий таʻлим ташкилотларида ўқув жараёнини инновацион технологиялар асосида ташкил этиш бўйича тавсиялар ва машғулот ишланмалари “Тасвирий фаолиятга ўргатиш методикаси” ўқув қўлланмаси мазмунида акс эттирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлар марказининг 2026-йил 28-апрелдаги 02/01-01-327-сон маълумотномаси). Натижада инновацион педагогик технологияларни интеграциялашган ҳолда қўллаб ўқув жараёни самарадорлигини оширишга хизмат қилган;
ижодий компетенсияларни шакллантиришга қаратилган “бадиий ижодий фаолият” ҳамда “инклюзив таълим” ўқув модулларини ўзаро интеграциялашга оид таклифлари асосида “Ривожлантирувчи марказларни ташкил этиш технологияси” номли ўқув қўлланма тайёрланган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлар марказининг 2026-йил 28-апрелдаги 02/01-01-327-сон маълумотномаси). Натижада касбий таълим ташкилотларида ўқувчиларнинг ижодий компетенсияларини шакллантиришда модулларни интегратив ўқитиш жараёнини такомиллшатиришга хизмат қилган.
ижодий компетенсиялар шаклланитришда математик тасаввурларни ривожлантириш, фазовий фикрлаш, констуксиялаш ва лойиҳалаш компетенсияларини шакллантиришга қаратилган машғулот ишларнмалари “Элементар математик тассавурларни шакллантириш методикаси” ўқув қўлламаси мазмунига сингдирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳузуридаги Олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлар марказининг 2026-йил 28-апрелдаги 02/01-01-327-сон маълумотномаси (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2026-йил 10-июндаги маълумотномаси № 3519-246а-28е8-6ае6-эе23-7516-5070). Мазкур дидактик таъминот ўқувчиларда қарор қабул қилиш, мантиқий фикрлаш, ижодкорлик каби шахсий сифатларни ривожлантиришга хизмат қилган.