Санаев Ботир Уроловичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертация ҳимояси ҳақида еълон.

I. Умумиу маълумотлар. 
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри: “Фуқаронинг ҳаёти ва соғлиғига етказилган зарарни суд орқали қоплаш масалалари”, 12.00.03-Фуқаролик ҳуқуқи. Тадбиркорлик ҳуқуқи. Оила ҳуқуқи. Халқаро хусусий ҳуқуқ.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2024.1.PhD/Yu1292.
Илмий раҳбарнинг Ф.И.Ш., илмий даражаси ва унвони: Насриев Илҳом лсмоилович -юридик фанлар доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Ўзбекистон Республикаси Одил судлов академияси. 
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Ўзбекистон Республикаси Одил Судлов Академияси ҳузуридаги илмий даражалар берувчи PhD.27/2025.27.12.Yu.01.02.
Расмий орроненетлар; Кулдашев Нуритдин Абдуганиевич - юридик фанлар доктори, профессор; Хабибуллаев Давлатжон Юлчибоевич - юридик фанлар доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Ўзбекистон Республикаси Жамоат хавфсизлиги университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: фуқаронинг ҳаёти ва соғлиғига еткази|ган зарарни суд тартибида қоплашни такомиллаштиришга оид илмий-назарий ва амалий муаммоларни ҳал қилишдир.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги: 
реабилитация этилган шахснинг маънавий зиённи ундиришга бўлган ҳуқуқи оқлов ҳукми чиқарилганидан ёки жиноят иши тугатилганидан кейин вужудга келиши асосланган; 
тиббий муассасада даволаниш вақтида шахс соғлиғига етказилган зарар (жарроҳлик, нотўғри ташхис қўйиш ва бошқа сабаблар натижасида) умумий асосда қопланиши асослантирилган; 
жисмоний шахснинг ҳаёти ва соғлиғига хавф туғилган ёки у ҳалокатли вазиятда қолган ҳолатларда қутқариш бўйича тегишли мажбурият зиммасида бўлган ташкилотлар ёки алоҳида шахслар ўз вақтида қутқаришни таъминлашлари шартлиги асосланган;
зарар учун фақат уни бевосита етказган шахс эмас, балки уни шунга ундаган ёки фаол ёрдам берган шахс, шунингдек, бошқа шахсга етказилган зарардан фойдаланган шахс ҳам жавобгар бўлиши асослантирилган; 
маънавий зиённи пул билан қоплаш миқдори суд томонидан ҳуқуқбузарликнинг хусусияти, жисмоний ва руҳий изтироблар даражасини, жабрланувчи имкониятларининг камайгани ёки йўқотилгани инобатга олган ҳолда белгиланиши асосланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. 
Тадқиқот иши бо'йича олинган илмий натижалардан қуйидагиларда фойдаланилган: 
реабилитация этилганнинг маънавий зиённи ундиришга бўлган ҳуқуқи оқлов ҳукми чиқарилганидан ёки жиноят иши тугатилганидан кейин вужудга келиши ҳақидаги таклифи “Ўзбекистон Республикаси Олий суди Пленумининг “Маънавий зарарни қоплаш ҳақидаги қонунларни қўллашнинг аурим масалалари тўғрисида”ги 2000-йил 28-апрелдаги 7-сонли қарори 9-бандининг учинчи хатбошисини ишлаб чиқишда қўлланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий судининг 2025-йил 16-июндаги № 01-30-95-сонли далолатномаси). Мазкур таклиф маънавий зарарни ундириш ҳуқуқини вужудга келиш пайтини белгилашга замин яратган.
тиббий муассасада даволанаётган фуқаро соғлиғига етказилган зарар фуқаролик қонунчилигида белгиланган умумий асосда қопланишига оид таклифдан Ўзбекистон Ресрубликаси Фуқаролик кодекси янги таҳрири лойиҳасининг 1127-моддаси биринчи қисмини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Ресрубликаси Президенти ҳузуридаги Қонунчилик ва ҳуқуқий сиёсат институтининг 2025-йил 8-майдаги №11-02-138/8-сонли маълумотномаси). Ушбу таклиф тиббий муассаса томонидан фуқаронинг ҳаёти ва соғлиғига етказилган зарарларни қоплашнинг ҳуқуқий асосларини яратишга хизмат қилган;
агар жисмоний шахснинг ҳаёти ва соғлиғига хавф туғилса, қутқариш бўйича тегишли мажбурият зиммасида бўлган ташкилотлар ёки алоҳида шахслар ўз вақтида қутқаришни таъминлашлари шарт эканлигига оид таклифдан Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси янги таҳрири лойиҳасининг 1127-моддаси иккинчи қисмини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Ресрубликаси Президенти ҳузуридаги Қонунчилик ва ҳуқуқий сиёсат институтининг 2025-йил 8-майдаги №11-02-138/8-сонли маълумотномаси). Мазкур таклиф фуқаронинг ҳаёти ва соғлиғини қутқариш зиммасида бўлган шахсларнинг маъсулиятини ошириш учун аниқ қоидаларини белгилашга замин яратган;
зарар учун фақат уни бевосита етказган шахс эмас, балки уни шунга ундаган ёки фаол ёрдам берган шахс, шунингдек, бошқа шахсга етказилган зарардан фойдаланган шахс ҳам жавобгар бўлишига оид таклифдан Ўзбекистон Ресрубликаси Фуқаролик кодекси янги таҳрири лойиҳасининг 1129-моддаси иккинчи қисмини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Ресрубликаси Президенти ҳузуридаги Қонунчилик ва ҳуқуқий сиёсат институтининг 2025-йил 8-майдаги №11-02-138/8-сонли маълумотномаси), Ушбу таклиф биргаликда зарар етказган шахсларнинг жавобгарлик чегараларини ўрнатишга асос яратган;
маънавий зиённи пул билан қоплаш миқдори суд томонидан ҳуқуқбузарликнинг хусусияти, жисмоний ва руҳий изтироблар даражасини, жабрланувчи имкониятларининг камайгани ёки йўқотилганини, маънавий зиён етказган шахснинг айблилик даражасини (ауб қоплаш учун асос ҳисобланган ҳолларда), шунингдек, иш усҳун аҳамиятли бошқа ҳолатларни инобатга олган ҳолда белгиланишига оид таклифдан Ўзбекистон Ресрубликаси Фуқаролик кодекси янги таҳрири лойиҳасининг 1151-моддаси иккинчи қисмини ишлабчиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Ресрубликаси Президенти ҳузуридаги Қонунчилик ва ҳуқуқий сиёсат институтининг 2025-йил 8-майдаги №11-02-138/8-сонли маълумотномаси). Мазкур таклиф судлар томонидан маънавий зарар миқдорини белгилашнинг аниқ мезонларини оърнатишга хизмат қилган.

Yangiliklarga obuna bo‘lish