Дусанов Салим Мамарасуловичнинг
фан доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. 
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): «Таълим тизимида молиявий ресурслар самарадорлигини баҳолаш услубиятини такомиллаштириш», 08.00.07 - “Молия, пул муомаласи ва кредит”.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2024.3.DSc/Iqt751.
Илмий раҳбар: Тухлиев Нурислом, иқтисодиёт фанлари доктори, академик.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент давлат иқтисодиёт университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент давлат иқтисодиёт университети, DSc.03/2025.27.12.I.23.01.
Расмий оппонентлар: Гулямов Саидаҳрор Саидаҳмедович, иқтисодиёт фанлари доктори, академик; Бузрукханов Сарвархон Мунаварханович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор; Тураев Шавкат Шухратович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Г.В.Плеханов номидаги Россия иқтисодиёт университети Тошкент шаҳари филиали.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади таълим тизимида молиявий ресурслар самарадорлигини баҳолаш услубиятини такомиллаштиришга қаратилган илмий-услубий таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
давлат-хусусий шериклик асосида нодавлат мактабгача таълим ташкилотларини ташкил этишни молиялаштириш учун лойиҳа ташаббускорларига ҳудудий хусусиятлар ҳамда инвестицион рисклар даражасини инобатга олган ҳолда 10 йил муддатга, 2 йиллик имтиёзли давр билан йиллик 12 фоиз ставкада табақалаштирилган кредитлашни жорий этиш орқали молиявий ресурслардан фойдаланиш самарадорлигини ошириш таклифи асосланган;
мактабгача ва умумий ўрта таълим ташкилотларини моддий-техника ресурслари билан таъминлашда қурилиш материаллари, жиҳозлар ва конструкцияларни ишлаб чиқарувчилар томонидан таклиф этилган ўртача биржа нархидан камида 20 фоиз паст бўлган таклифлар асосида тўғридан-тўғри харид қилиш амалиётини жорий этиш услубияти бюджет маблағларидан фойдаланиш самарадорлигини ошириш воситаси сифатида асосланган;
таълим тизимига йўналтирилаётган бюджет маблағларидан фойдаланиш самарадорлигини баҳолаш услубияти ҳар бир бирлик сарфланган маблағнинг бандлик, малака ва таълим сифатига таъсирини акс эттирувчи касбий таълим натижалари ҳамда меҳнат бозори кўрсаткичларининг узвий боғланган мақсадли индикаторлар тизимини жорий этиш асосида такомиллаштирилган;
олий таълим ташкилотларида талабалар тоифасига қараб шакллантирилган “Талабаларни рағбатлантириш жамғармаси” маблағларини бюджет ва бюджетдан ташқари харажатлар сметасида алоҳида харажат моддаси сифатида ойлар ҳамда чораклар кесимида режалаштириш орқали маблағлардан тартибли ва мақсадли фойдаланиш самарадорлигини ошириш таклифи ишлаб чиқилган;
олий таълим муассасаларида бюджетдан ташқари маблағлар ҳисобидан моддий рағбатлантиришни тартибга солиш мақсадида 41 11 230-модда харажатлари доирасида бошқа тоифадаги ходимлар иш ҳақига нисбатан устама миқдорини энг юқори 400 фоиздан ошмаслик чегараси билан белгилаш орқали моддий рағбатлантиришда мутаносиблик ва молиявий интизомни таъминлаш таклифи асосланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
Таълим тизимида молиявий ресурслар самарадорлигини баҳолаш услубиятини такомиллаштириш бўйича ишлаб чиқилган илмий таклиф ва амалий тавсиялар асосида:
давлат-хусусий шериклик асосида нодавлат мактабгача таълим ташкилотларини ташкил этишни молиялаштириш учун лойиҳа ташаббускорларига ҳудудий хусусиятлар ҳамда инвестицион рисклар даражасини инобатга олган ҳолда 10 йил муддатга, 2 йиллик имтиёзли давр билан йиллик 12 фоиз ставкада кредит ажратишнинг табақалаштирилган кредитлаш услубияти таклифи Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 27 сентябрдаги ПҚ-316-сон “Мактабгача таълим соҳасида давлат-хусусий шерикликни янада қўллаб-қувватлашга оид қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги қарорини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг 2025 йил 20 ноябрдаги 05-40-7929-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида давлат-хусусий шериклик асосида фаолият юритувчи мактабгача таълим ташкилотининг қўшимча молиявий ресурсларга эга бўлиши ҳамда мактабгача таълимга қамров даражасининг ошиш имкони яратилган;
мактабгача ва умумий ўрта таълим ташкилотларини моддий-техника ресурслари билан таъминлашда қурилиш материаллари, жиҳозлар ва конструкцияларни ишлаб чиқарувчилар томонидан таклиф этилган ўртача биржа нархидан камида 20 фоиз паст бўлган таклифлар асосида товарларни тўғридан-тўғри харид қилиш амалиётини жорий этиш таклифи Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 8 февралдаги ПҚ-65-сон “Мактабгача ва умумий таълим соҳаси объектларини барпо этишда буюртмачи хизмати фаолиятини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарорини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг 2025 йил 20 ноябрдаги 05-40-7929-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида давлат ресурсларини тежаш ва таълим муассасаларини тизимли равишда модернизациялаш имконини берган;
профессионал таълим тизимига йўналтирилаётган бюджет маблағларидан фойдаланиш самарадорлигини ошириш мақсадида таълим натижалари ҳамда меҳнат бозори кўрсаткичлари билан узвий боғланган мақсадли индикаторлар тизимини жорий этиш таклифи Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 29 декабрдаги ПҚ-422-сон “2024 йил учун Ўзбекистон Республикасининг давлат бюджети тўғрисидаги қонуни ижросини таъминлаш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарорини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2025 йил 24 октябрдаги 02/17-4488-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида олий таълим ташкилотларида ўқитишнинг тўлов-контракт шаклидаги маблағлари бўйича рағбатлантириш фондининг алоҳида ҳисобини юритиш ва бюджетдан ташқари маблағлар самарадорлигига эришилган;
олий таълим ташкилотларида талабалар тоифасига қараб шакллантирилган “Талабаларни рағбатлантириш жамғармаси” маблағларини бюджет ва бюджетдан ташқари харажатлар сметасида алоҳида харажат моддаси сифатида ойлар ҳамда чораклар кесимида режалаштириш механизми таклифи Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 12 июндаги 362-сон “Ўзбекистон Республикаси ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек, баъзилари ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида”ги қарорини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2025 йил 24 октябрдаги 02/17-4488-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида олий таълим ташкилотларида талабаларни рағбатлантириш жамғармаси маблағларининг алоҳида ҳисобини юритиш ва бюджет ҳамда бюджетдан ташқари маблағларнинг сарфланишида самарадорликка эришилган;
олий таълим ташкилотларида бюджетдан ташқари маблағлар ҳисобидан моддий рағбатлантиришни тартибга солиш мақсадида 41 11 230-модда харажатлари доирасида бошқа тоифадаги ходимлар иш ҳақига нисбатан устама миқдорини энг юқори 400 фоиздан ошмаслик чегараси билан белгилаш механизми бўйича таклиф Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 12 июндаги 517-сон “Ўзбекистон Республикаси ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек, баъзилари ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида”ги қарори билан тасдиқланган Низомни ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2025 йил 24 октябрдаги 02/17-4488-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида олий таълим ташкилотларида ўқитишнинг тўлов-контракт шаклидаги маблағлари бўйича рағбатлантириш фондининг алоҳида ҳисобини юритиш ва бюджетдан ташқари маблағлар самарадорлигига эришилган.