Сой Светлана Валеревнанинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Мотивациянинг музокара жараёнида стратегияларни танлашга таъсирини психосемантик таҳлили” мавзусидаги 19.00.05 – “Ижтимоий психология. Этнопсихология”.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.2.PhD/458.
Илмий раҳбар: Митина Олга Валентиновна, психология фанлари номзоди, доцент, етакчи илмий ходим.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Ўзбекистон Миллий Университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Ўзбекистон Миллий университети, PhD.03/2025.27.12.P.01.18.
Расмий оппонентлар: Нарзикулова Фируза Ботировна, психология фанлари доктори, профессор; Нигматулина Лилия Алиевна, психология фанлари фалсафа доктори, доцент.
Етакчи ташкилот: Шарқшунослик университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади музокара вазиятларида стратегияларни танлашга мотивациянинг таъсирини психосемантика усули билан ўрганишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
музокаралар олиб бориш стратегияларининг етти омилли тузилмаси - яширин манипуляциялар, ҳамкорлик ва инновациялар, босим ва назорат, мослашувчан кооперация, коалицион бирлашувлар, узайтириш ва четлаб ўтиш, мажбурлаш ва эскалация аниқланиб, эмпирик тарзда тасдиқланишига кўра стратегик хулқ-атвор типологиясини аниқлаштириш имконияти яратилган;
музокаралар мотивацион асосининг тўрт компонентли тузилиши (тан олиш, эришиш ва ҳокимият, аффилляция, мустақиллик) аниқланиши мотивацион ва стратегик профилларнинг ўзаро боғлиқлигини асослаш имконини берган;
мотивациянинг универсал модераторлик роли, стратегик танловнинг ижтимоий легитимлиги, шунингдек, стратегияларни танлашнинг интегратив психосемантик модели консепсияси аниқланиб, стратегик танловнинг психосемантик модели яратилган ва назарий жиҳатдан асосланган;
Ўзбекистондаги музокаралар ўзаро таъсирининг маданий шароитларига мослаштирилган, юқори ички мувофиқлик, конструктив ва дифференциал валидликка эга бўлган “Музокаралар олиб бориш стратегияси” (МОБС)нинг оригинал психодиагностик методикаси ишлаб чиқилиб, синовдан ўтказилган ва психометрик жиҳатдан тасдиқланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
Музокара жараёнида стратегияларни танлашга мотивациянинг таъсирини психосемантик таҳлил қилишга бағишланган илмий тадқиқот натижалари асосида Низомий номидаги Ўзбекистон Миллий педагогика университети ҳузуридаги Психология ўқув-илмий марказининг 2025-йил 20-августдаги ПМ-423а-сонли буйруғи билан тасдиқланган:
музокаралар олиб бориш стратегияларининг етти омилли тузилмаси тўғрисидаги маълумотлар: яширин манипуляциялар, ҳамкорлик, инновациялар, босим ва назорат, адаптив кооперация, коалицион бирлашмалар, узайтириш ва четлаб ўтиш, мажбурлаш ва эскалация - шунингдек, музокаралар жараёнидаги стратегик хулқ-атвор типологияси ҳақида кенгайтирилган тушунчалар “Ижтимоий психология” модулига киритилган;
шахслараро ўзаро таъсирда шахснинг мотивацион ва стратегик профили: диалогда эътироф этиш, обрўга интилиш, аффилиация, автономияга интилиш, ўз тақдирини ўзи белгилаш эҳтиёжининг барқарорлиги, шунингдек, музокараларда ўзаро таъсирнинг тўрт компонентли тузилиши консепсияси ҳақидаги материаллар “Бошқарув психологияси” модулига киритилган;
музокара стратегияларини танлашда мотивациянинг универсал модераторлик роли, стратегик танловнинг мазмуний яхлитлиги ва ижтимоий легитимлиги, шунингдек, стратегик хулқ-атворни таҳлил қилиш даражаларининг когнитив, мотивацион ва хулқ-атвор ўзаро боғлиқлиги ҳақидаги маълумотлар, шунингдек, таҳлилнинг тегишли даражаларини бирлаштирган стратегик танловнинг психосемантик модели “Шахс психологияси” модулига киритилган;
музокаралар олиб бориш стратегияларини аниқлаш ва баҳолашга қаратилган “Музокаралар олиб бориш стратегиялари” психодиагностик методикаси бўйича материаллар “Умумий психодиагностика” модулига киритилган.