Nurmuxamedov Axmad Anvarovichning
falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar. Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan tarmog‘i nomi): «Bolalar taomlari uchun xurmo asosidagi pyuresimon konservalar texnologiyasini tadqiq etish», 02.00.17 – Qishloq xo‘jalik va oziq-ovqat mahsulotlariga ishlov berish, saqlash hamda qayta ishlash texnologiyalari va biotexnologiyalari (texnika fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2026.1.PhD/T5265.
Ilmiy rahbar: Kuzibekov Sardor Komilovich, texnika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD), dotsent.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Guliston davlat universiteti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: Namangan davlat texnika universiteti, DSc.03/2025.27.12.K/T.15.08.
Rasmiy opponentlar: Mamatov Sherzod Mashrabjonovich, texnika fanlari doktori, professor; Ro‘zimetova Dildora To‘liboevna, texnika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD), dotsent.
Yetakchi tashkilot: Toshkent kimyo-texnologiya instituti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi: bolalar ovqatlanishi uchun mo‘ljallangan xurmo asosidagi pyure ko‘rinishidagi konservalar resepturalarini shakllantirish va ishlab chiqarish texnologiyasini takomillashtirishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
meva-sabzavotlarga o‘ta yuqori chastotali elektromagnit maydon (O‘YuCh-EM) bilan ishlov berishdagi O‘YuCh-EM diapazoni (2450 MGs), uning solishtirma quvvati (450 Vt/dm3), ishlov berish vaqti (3 daqiqa), meva-sabzavot pyurelari tayyorlashning optimal shartlarning texnologik parametrlari aniqlangan;
meva-sabzavotlarga o‘ta yuqori chastotali elektromagnit maydon (O‘YuCh-EM) bilan ishlov berish natijasida mezofil aerob va fakultativ - anaerob mikroorganizmlar guruhi 30 barobardan 60 barobargacha hamda oksidlanish reaksiyalari tezligi kamayganligi isbotlangan;
meva-sabzavotlarga o‘ta yuqori chastotali elektromagnit maydon (O‘YuCh-EM) bilan ishlov berish natijasida C vitaminining saqlanish darajasi bug‘ bilan ishlov berishga nisbatan o‘rtacha 40-80 % ga yuqoriligi aniqlangan;
yarimtayyor (meva-sabzavot pyurelari) va tayyor mahsulotlarning reseptura komponentlari tanlangan va ularning nisbati asoslangan texnologiyalari ishlab chiqilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Xomashyolarga O‘YuCh-EM ishlov berish asosida xurmo asosidagi pyuresimon konservalar ishlab chiqarishda qo‘llashni shakllantirish bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
xomashyolarga O‘YuCh-EM ishlov berish asosida xurmo asosidagi pyuresimon konservalar texnologiyasi “BEST TASTES TEChNOLOGY” MChJning “2026-2028-yillarda amaliyotga joriy etish bo‘yicha istiqbolli ishlanmalar ro‘yxati”ga kiritilgan (“O‘zbekiston oziq-ovqat sanoati uyushmasi”ning 2025 yilning 11 dekabrdagi 11-122/12-2025-son ma’lumotnomasi). Natijada, o‘ta yuqori chastotali elektromagnit maydon bilan ishlov berish blanshirlash jarayonini sezilarli darajada tezlashtirishi, xomashyo yo‘qotishlarini kamaytirish imkonini beradi;
xomashyolarga O‘YuCh-EM ishlov berish asosida xurmo asosidagi pyuresimon konservalar texnologiyasi “NPS Rayxon” MChJning “2026-2028-yillarda amaliyotga joriy etish bo‘yicha istiqbolli ishlanmalar ro‘yxati”ga kiritilgan (“O‘zbekiston oziq-ovqat sanoati uyushmasi”ning 2025 yilning 11 dekabrdagi 11-122/12-2025-son ma’lumotnomasi). Natijada, yangi texnologiyani joriy etish, xomashyo bazasini kengaytirish, yuqori qo‘shimcha qiymatga ega bo‘lgan bolalar pyurelari ishlab chiqarish imkonini beradi;
xomashyolarga O‘YuCh-EM ishlov berish asosida xurmo asosidagi pyuresimon konservalar texnologiyasi “Umumiy ovqatlanish” MChJning “2026-2028-yillarda amaliyotga joriy etish bo‘yicha istiqbolli ishlanmalar ro‘yxati”ga kiritilgan (“O‘zbekiston oziq-ovqat sanoati uyushmasi”ning 2025 yilning 11 dekabrdagi 11-122/12-2025-son ma’lumotnomasi). Natijada, mahsulotning sifatini va oziqaviy qiymatini oshirish imkonini beradi.
