Мирзажанова Саодат Бакиджановнанинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Техноген чиқиндилардан мис бирикмаларини ажратиб олиш технологиясини такомиллаштириш”, 05.02.01–“Машинасозликда материалшунослик. Қуймачилик. Металларга термик ва босим остида ишлов бериш. Қора, рангли ва ноёб металлар металлургияси (қуймачилик ва металларга ишлов бериш технологияси йўналиши)” ихтисослиги.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2026.1.PhD/Т6447
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент давлат техника университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент давлат техника университети ҳузуридаги DSc.03/2025.27.12.Т.02.04 рақамли Илмий Кенгаш.
Илмий раҳбар: Маткаримов Сохибжон Турдалиевич, техника фанлари доктори, профессор.
Расмий оппонентлар: техника фанлари доктори, профессор Дуняшин Николай Сергеевич, техника фанлари бўйича фалсафа доктори, доцент, Мирзавалиев Достон Боходирович 
Етакчи ташкилот: Навоий давлат кончилик ва технологиялар университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади техноген чиқиндилардан мис бирикмаларини ажратиб олиш технологиясини такомиллаштиришдан иборат..
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
Мис бойитиш фабрикаси чиқиндиларидан асосий компонентни ажратиб олишда электрофлотация жараёнини қўллаш асосида CаО билан пҲ-муҳитни бошқариш ҳамда Т-92 + БКК коллекторлари орқали CуФеС2 минерал юзасини гидрофоблантириш режимлари танлаш технологияси ишлаб чиқилган;
Электрофлотация жараёнидан ҳосил бўлган бойитмадан Cу ни ажратиб олишда сулфидли минералларни CаО ва C иштирокида 1000 - 11500C ҳароратда куйдириш жараёнининг термодинамик кўрсатгичлари аниқланган;
Фаялит ҳосил бўлиш чегарасидан (12050C) паст ҳароратда, минерал структура панжарасини парчаланиш кинетикаси таҳлили асосида Cу ва Фе ни металлик фазасигача тиклаш технологияси ишлаб чиқилган;
Магнит сепарация орқали куйинди таркибидаги металлик Фе ва темир оксидларини ажратиб олиш ҳамда мис таркибли  қолдиқ бойитмани – с  ҳихта тайёрлаш жараёнига йўналтириш технологияси ишлаб чиқинган.
IV.Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
Мис бойитиш фабрикаси чиқиндилардан мис бирикмаларини ажратиб олишда электро-флотацион жараёнларга асосланган комбинациялашган технология жорий этилди. (Олмалиқ кон-металлургия комбинати 2026 йил 21 февралдаги СЛ 0456-сон маълумотномаси). Бунинг натижасида мисни ажратиб олиш даражаси анъанавий флотация усулларига нисбатан 17–19 % га ошди, умумий ажратиб олиш самарадорлиги эса 83–87 % ни ташкил этган.
Илмий жиҳатдан асосланган электрофлотация натижасида олинган бойитмани углетрмик тиклаш механизми ҳамда кинетик қонуниятлари, жараён тезлигини белгиловчи асосий босқичлари орқали темир бирикмаларини ажратиб олиш технологияси жорий этилди. (Олмалиқ кон-металлургия комбинати 2026 йил 21 февралдаги СЛ 0456-сон маълумотномаси). Бунинг натижасида пирометаллургик жараёнларда ҳосил бўладиган магнетит миқдорини 56-63% гача камайтиришга эришилган.
Мис бойитиш фабрикаси чиқиндиларидан мис бирикмаларини ажратиб олишнинг экологик жиҳатдан хавфсиз ва ресурс тежамкор технологияси жорий этилди. (Олмалиқ кон-металлургия комбинати 2026 йил 21 февралдаги СЛ 0456-сон маълумотномаси). Бунинг натижасида чиқиндисиз ёки кам чиқиндили ишлаб чиқариш консепсиясига асосланган, қаттиқ чиқиндилар ҳажмини 30–40 % га камайтириш, атроф-муҳитга салбий таъсирни сезиларли даражада пасайтириш имконини берган.

Yangiliklarga obuna bo‘lish