Маматкулова Сайёра Гулямовнанинг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Моделирование и исследование тепловых процессов в биоэнергетических установках с рекуперативным теплообменником” (Рекуператив иссиқлик алмаштиргичли биоенергетик қурилмалари иссиқлик жараёнларини моделлаштириш ва тадқиқ қилиш), 05.05.06-“Қайта тикланадиган энергия турлари асосидаги энергия қурилмалари” ихтисослиги бўйича.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2023.2.PhD/Т3701
Илмий раҳбар: Узаков Гулом Норбоевич, техника фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қарши давлат техника университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Қарши давлат техника университети, PhD. 03/2025.28.11.Т.17.01. рақамли Илмий кенгаш.
Расмий оппонентлар: Имомов Шавкат Жахонович, техника фанлари доктори, профессор; Седнин Владимир Александрович, техника фанлари номзоди, профессор.
Етакчи ташкилот: Қарши давлат университети.
Диссертация иши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади биомассани термик қайта ишлаш учун рекуператив иссиқлик алмаштиргичли пиролиз биоенергетик қурилмасини ишлаб чиқиш, иссиқлик жараёнларини моделлаштириш ҳамда унинг самарадорлигини тадқиқ этишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
биомасса пиролизи жараёнида ҳосил бўлувчи юқори ҳароратли буғ-газ аралашмасининг совутилиши натижасида ажраладиган пиролиз суюқлигининг иккиламчи иссиқлигини утилизация қилиш имконини берадиган рекуператив иссиқлик алмаштиргич билан такомиллаштирилган биоенергетик қурилманинг иссиқлик-технологик схемаси ишлаб чиқилган;
биомасса суюқлигининг иккиламчи иссиқлигини биореакторда қайта ишлатиш имконини берадиган рекуператив иссиқлик алмаштиргич билан комбинациялаштирилган, иссиқликни тенг тақсимловчи сувли ғилоф билан қўшимча такомиллаштирилган, биомассани термик қайта ишлаш орқали истеъмолчиларни узлюксиз муқобил ёқилғилар (пирогаз, қаттиқ ва суюқ ёқилғи) ҳамда иссиқ сув билан таъминлаш имконини берадиган автоном биоенергетик қурилма яратилган (ФАП 2655);
биомассанинг қўзғалмас қатламдаги пиролизи учун ғоваклилик динамикаси, иссиқлик ўтказувчанлигининг ўзгариши, Дарси қонунига мувофиқ газодинамика, кимёвий кинетика жараёнлари ҳисобга олинган кўп фазали модел, шунингдек, конденсатор-совутгичда иссиқлик ва масса алмашинувининг фазавий ўтиш билан боғлиқ мураккаб жараёнлари инобатга олинган математик модел ишлаб чиқилган.
рекуператив иссиқлик алмаштиргичли пиролиз биоенергетик қурилмасининг ҳарорат режими бўйича олиб борилган тажрибавий тадқиқотлар натижаларининг регрессия таҳлили усули асосида биореакторнинг турли хил нуқталари ҳароратларининг ўзгаришини инобатга олиб  биореактордан конденсатор-совутгичга ўтувчи буғ-газ аралашмасининг ҳароратини аниқлаш имконини берагидан эмперик тенглама олинган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. 
Рекуператив иссиқлик алмаштиргичли пиролиз биоенергетик қурилмани ишлаб чиқиш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
автоном биоенергетик қурилмаси учун Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги ҳузуридаги “Интеллектуал мулк маркази”дан фойдали моделга патент олинган (№ФАП 2655, 21.01.2025 й.). Натижада, биомассани термик қайта ишлаш орқали истеъмолчиларни узлюксиз муқобил ёқилғилар (пирогаз, қаттиқ ва суюқ ёқилғи) ҳамда иссиқ сув билан таъминлаш имконини берадиган, суюқ йўқилғиларнинг иккиламчи иссиқлигини рекуперацияловчи рекуператив иссиқлик алмаштиргич билан комбинациялаштирилган, иссиқликни тенг тақсимловчи сувли ғилоф билан қўшимча такомиллаштирилган, автоном биоенергетик қурилма яратилган.
автоном биоенергетик қурилманинг технологик схемаси ва тажриба намунаси “Боймурот Равшанов” ва “ҲАЙИТОВ НУРИДДИН ЧОРВАДОР” фермер хўжаликларида жорий этилган (Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлигининг 2026-йил 29-январдаги 05/04-04-123-сон маълумотномаси). Натижада, Қашқадарё вилоятининг иқлим шароитида рекуператив иссиқлик алмаштиргичли пиролиз биоенергетик қурилма ёрдамида йилига 9 500–10 000 кг биомассани қайта ишлаш имконияти яратилган бўлиб, ўртача 2 250–2 750 м³ газсимон ёқилғи, 1 600–1 900 кг суюқ пиролиз ёқилғиси ҳамда 4 200–4 900 кг қаттиқ муқобил ёқилғи турлари олинган, пиролиз технологиясида рекуператив иссиқлик алмаштиргичдан фойдаланиш ҳисобига қурилманинг энергия самарадорлиги 5 % га оширилган, қурилманинг ўз харажатларини 2,5 йилда қопланишига эришилган.