Мухаммадалиев Хусан Ғайратали ўғлининг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган тармоғи номи): “Бир деворли углеродли нанонайлари синтези, тузилиши ва сорбсион хоссалари”, 02.00.11 – Коллоид ва мембрана кимёси (кимё фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.4.PhD/К973.
Илмий раҳбар: Якубов Йўлдош Юсупбоевич, кимё фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассасалар номи: Умумий ва ноорганик кимё институти
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Умумий ва ноорганик кимё институти, DSc.05/2025.27.12.К/Т.19.01.
Расмий оппонентлар: Жумаева Дилноза Жўраевна, техника фанлари доктори, профессор; Бекчанов Даврон Жуманазарович, кимё фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Тошкент кимё-технология институти.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик. 
II. Тадқиқотнинг мақсади: этанол ва циклопентадиенил темир дикарбонил димер асосида бир деворли углеродли нанонайларни синтез қилиш, тузилиши ва сорбсион хоссаларини аниқлашдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
600-750ºC ҳароратда кимёвий буғларни чўктириш усули ёрдамида этанол ва циклопентадиенил темир дикарбонил димер фойдаланиб, 30 дақиқада углеродли нанонайлар синтез қилинган; 
олинган бир деворли нанонайлар диаметри асосан 1,8-5 нм эканлигини Раман спектроскопик таҳлил натижалари ва СЕМ, ТЕМ ҳамда “ИмагеЖ” махсус дастури орқали исботланган;
77 К ҳароратда азот адсорбсияси-десорбсияси бўйича УНН-2 нинг микро, мезо ғоваклари ва нисбий юзаси 357 м2/г эканлиги аниқланди ҳамда адсорбсия қобилияти мавжудлиги ва сорбент сифатида қўлланиш имконияти асослаб берилган;
термик таҳлил натижаларига кўра УНН-2 намунаси 400ºC да 3-4% масса йўқотилиши ва УНН-1 намунаси 15% массани йўқотилиши нанонай структуктурасини термик барқарор эканлиги аниқланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Бир деворли углерод нанонайлари синтези, тузилиши ва сорбсион хоссаларини тадқиқ қилишдан олинган илмий натижалари асосида:
циклопентаденил темир дикарбонил димер асосида синтез қилинган бир деворли углеродли нанонай (УНН-2) билан ёқилғи газларни углерод (ИВ) оксид, водород сулфид ва меркаптанлардан тозалаш усули “Бухоро нефтни қайта ишлаш заводи” МЧЖнинг “2030-2035 йилларда амалиётга тадбиқ этиш учун истиқболли ишланмалар рўйхати”га киритилган (“Бухоро нефтни қайта ишлаш заводи” МЧЖнинг 2026 йил 19 февралдаги 37-37 ̸3126-сон маълумотномаси). Натижада, олинган углеродли нанонайлар ёрдамида ёқилғи газ таркиби Ҳ2С дан <5ппм яъни 99,5% гача тозалаш имконини беради;
этил спирти асосида синтез қилинган бир деворли углеродли нанонай (УНН-1) ёрдамида оқава сувлар таркибидан заҳарли ва оғир металл ионларини тозалаш усули “Бухоро нефтни қайта ишлаш заводи” МЧЖнинг “2030-2035 йилларда амалиётга тадбиқ этиш учун истиқболли ишланмалар рўйхати”га киритилган (“Бухоро нефтни қайта ишлаш заводи” МЧЖнинг 2026 йил 19 февралдаги 37-37 ̸3126-сон маълумотномаси). Натижада, олинган углеродли нанонайлар ёрдамида қатлам сувидан металларни тозалашда қўлланилган углеродли нанонайлар Cа ионларини 2,1 мартага ва Мг ионларини 2,39 мартага камайтириш орқали сув қаттиқлигини пасайтириш имконини беради.