Худойбердиев Масъуд Уктамовичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертация ҳимояси ҳақида эълон матни

I.Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Корхоналарнинг инвестицион лойиҳалар самарадорлигини баҳолаш методикасини такомиллаштириш”, 08.00.07 – “Молия, пул муомаласи ва кредит” ихтисослиги бўйича.
Диссертация мавзуси рўйҳатга олинган рақам: В2025.4.PhD/Iqt6095.
Илмий раҳбар: Ёдгорова Шахноза Хайриддиновна, иқтисодиёт фанлари бўйича фалсафа доктори, доцент
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент Кимё халқаро университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент Кимё халқаро университети ҳузуридаги илмий даражалар берувчи DSc.03/2025.27.12.I.29.02 рақамли Илмий кенгаш қошидаги Илмий кенгаш.
Расмий оппонентлар: Рустамов Даврон Рустамович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор; Хусанова Дилором Шавкатовна, иқтисодиёт фанлари бўйича фалсафа доктори, доцент.
Етакчи ташкилот: Ўзбекистон Республикаси Банк-молия академияси.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II.Тадқиқотнинг мақсади: Корхоналарда инвестицион фаолиятни баҳолашни такомиллаштириш бўйича таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III.Тадқиқотнинг илмий янгиликлари:
    корхонага инвестиция қилинган капитал рентабеллигини аниқлашнинг модификация қилинган баҳолаш модели инфляция даражаси ва таваккалчилик омилларини ҳисобга олиш орқали инвестиция лойиҳаларининг реал даромадлилигини баҳолаш, самарасиз капитал қўйилмаларни барвақт аниқлаш ва инвестиция ресурсларини устувор ёʼналишлар бўйича қайта тақсимлаш жиҳатидан такомиллаштирилган; 
    лойиҳанинг тармоқ, бозор ва молиявий рискларини комплекс баҳолаш имконини берадиган, риск манбалари ва уларнинг таʼсир даражасини тизимли таҳлил қилишга асосланган “Тузилмавий риск индекси”ни ишлаб чиқиш орқали индекс қиймати “паст рискли” (ИТР < 0,3), “ўрта рискли” (0,3 ≤ ИТР ≤ 0,6), “юқори рискли” (0,6 < ИТР) ҳолатнинг миқдорий чегаралари асосланган;
    корхоналарда инвестиция қарорларини қабул қилиш “Қўшилган иқтисодий қиймат” модели асосида инвестиция обʼектларини қиймат яратиш даражаси бўйича табақалаштириш, манфий қўшилган иқтисодий қийматга эга ёʼналишларни аниқлаш ва инвестиция ресурсларини қайта жойлаштириш тартиби орқали такомиллаштирилган; 
    инвесторлар учун корхона инвестицион салоҳиятини комплекс кўрсаткич орқали баҳолаш имконини берадиган “Инвестицион жозибадорлик индекси” (ИЖИ)ни ишлаб чиқиш асосида қиймати 0,3 дан паст бўлса – жозибадорлик паст, 0,3–0,6 оралигʼида бўлса – ўрта, 0,6 дан юқори бўлса – юқори жозибадорлик даражаси сифатида баҳолаш таклифи асосланган. 
IV.Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. 
Корхоналарда инвестицион лойиҳалар самарадорлигини баҳолашни такомиллаштириш бўйича ишлаб чиқилган таклиф ва тавсиялар асосида: 
корхонага инвестиция қилинган капитал рентабеллигини аниқлашнинг модификация қилинган баҳолаш модели инфляция даражаси ва таваккалчилик омилларини ҳисобга олиш орқали инвестиция лойиҳаларининг реал даромадлилигини баҳолаш, самарасиз капитал қўйилмаларни барвақт аниқлаш ва инвестиция ресурсларини устувор ёʼналишлар бўйича қайта тақсимлаш жиҳатидан такомиллаштириш таклифи “Қашқадарё дон маҳсулотлари” АЖ, “Навоий дон маҳсулотлари” АЖ томонидан амалиётга жорий этилган (“Қашқадарё дон маҳсулотлари” АЖнинг 2025 йил 7 майдаги 37-сонли, “Навоий дон маҳсулотлари” АЖнинг 2025 йил 17 ноябрдаги 01-07/666-сонли маʼлумотномалари). Ушбу янгиликни жорий этиш натижасида акциядорлик жамиятларига инвестиция қилинган ҳар бир доллар учун соф пул оқимининг динамикасини тўлиқ ҳисоблаб, 10-12% юқорироқ инвестиция самарадорлигига эришган;  
лойиҳанинг тармоқ, бозор ва молиявий рискларини комплекс баҳолаш имконини берадиган, риск манбалари ва уларнинг таʼсир даражасини тизимли таҳлил қилишга асосланган “Тузилмавий риск индекси”ни ишлаб чиқиш орқали индекс қиймати “паст рискли” (ИТР < 0,3), “ўрта рискли” (0,3 ≤ ИТР ≤ 0,6), “юқори рискли” (0,6 < ИТР) ҳолатнинг миқдорий чегаралари асослаш таклифи “Қашқадарё дон маҳсулотлари” АЖ, “Навоий дон маҳсулотлари” АЖ томонидан амалиётга жорий этилган (“Қашқадарё дон маҳсулотлари” АЖнинг 2025 йил 7 майдаги 37-сонли, “Навоий дон маҳсулотлари” АЖнинг 2025 йил 17 ноябрдаги 01-07/666-сонли маʼлумотномалари). Ушбу таклифни амалиётга жорий этиш натижасида, инвестиция қарорларида эҳтимолий хатарлар тўлиқ ва аниқ баҳоланиб, ноқулай шароитларда риск даражасини 15-18 фоизга камайтириш имкони яратилган;
корхоналарда инвестиция қарорларини қабул қилиш “Қўшилган иқтисодий қиймат” модели асосида инвестиция обʼектларини қиймат яратиш даражаси бўйича табақалаштириш, манфий қўшилган иқтисодий қийматга эга ёʼналишларни аниқлаш ва инвестиция ресурсларини қайта жойлаштириш тартиби орқали такомиллаштириш таклифи “Қашқадарё дон маҳсулотлари” АЖ, “Навоий дон маҳсулотлари” АЖ томонидан амалиётга жорий этилган (“Қашқадарё дон маҳсулотлари” АЖнинг 2025 йил 7 майдаги 37-сонли, “Навоий дон маҳсулотлари” АЖнинг 2025 йил 17 ноябрдаги 01-07/666-сонли маʼлумотномалари). Ушбу таклифни амалиётга жорий этиш натижасида инвестициядан келувчи қўшимча қиймат аниқланган ва капиталдан фойдаланиш самарадорлиги оширилган;
инвесторлар учун корхона инвестицион салоҳиятини комплекс кўрсаткич орқали баҳолаш имконини берадиган “Инвестицион жозибадорлик индекси” (ИЖИ)ни ишлаб чиқиш асосида қиймати 0,3 дан паст бўлса – жозибадорлик паст, 0,3–0,6 оралигʼида бўлса – ўрта, 0,6 дан юқори бўлса – юқори жозибадорлик даражаси сифатида баҳолаш таклифи “Қашқадарё дон маҳсулотлари” АЖ, “Навоий дон маҳсулотлари” АЖ томонидан амалиётга жорий этилган (“Қашқадарё дон маҳсулотлари” АЖнинг 2025 йил 7 майдаги 37-сонли, “Навоий дон маҳсулотлари” АЖнинг 2025 йил 17 ноябрдаги 01-07/666-сонли маʼлумотномалари). Ушбу таклифни амалиётга жорий этиш натижасида корхоналарнинг инвестицион жозибадорлиги аниқ рақамлар билан баҳоланиб, инвестиция киритиш учун энг мақбул ёʼналишлар ва устувор тармоқлар танлаш, инвесторларга капитални самарали тақсимлаш, риск даражасини пасайтириш ва инвестиция қарорларини асосли қабул қилиш имконини берган.