KarimovIlxom Normamatovichning
falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri: “Elektr energetika ixtisosligi talabalarida muhandislik ko‘nikmalarini shakllantirish metodikasini takomillashtirish (releli himoya fani misolida)”, 13.00.02 – Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi (texnika).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2021.4.PhD/Ped6559
Ilmiy rahbar: Shadiev Rizamat Davronovich pedagogika fanlari doktori (DSc), professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi:
Qarshi davlat universiteti
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami:
Buxoro davlat texnika universiteti, PhD.03/2025.27.12.T.16.03
Rasmiy opponentlar:
1. Adizov Baxtiyor Raxmonovich. Buxoro davlat universiteti professori, pedagogika fanlari doktori (DSc), (13.00.02 – “Ta’lim va tarbiya nazaryasi va metodikasi”)
2. Axmedov Axat Axrorovich. Navoiy davlat universiteti professori, pedagogika fanlari doktori (DSc). (13.00.02 – “Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi”).
Yetakchi tashkilot: Urganch davlat universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi:
elektr energetika ixtisosligi talabalarida muhandislik ko‘nikmalarini shakllantirishning metodik tizimini ilmiy asoslash va uni takomillashtirishdan iborat.
III.Tadqiqotning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat:
elektr energetika talabalarining muhandislik ko‘nikmalari mazmuni tashkiliy-boshqaruv, loyihaviy-konstruktorlik va axborot-tahliliy faoliyatlariga doir ko'nikma va kompetensiyalar tizimini tiplashtirishda interfaollik va adaptivlik tamoyillariga ustuvorlik berish orqali nazariy-metodik jihatdan aniqlashtirilgan;
talabalarda muhandislik ko'nikmalarini shakllantirish jarayonining integrativ pedagogik modeli kognitiv, operatsion va refleksiv komponentlardan iborat muhandislik ko‘nikmalarini shakllantirish algoritmini competence-based yondashuvi asosida tatbiq etish orqali takomillashtirilgan;
“Releli himoya” fanini o‘qitishning metodik mexanizmi muammoli o‘qitish va amaliy-loyihaviy faoliyatga virtual laboratoriya vositalari, simulyasion dasturlar, real keyslar va loyihaviy-topshiriqlarni muammoli-loyihaviy yondashuvga ustuvorlik berish asosida integratsiyalash orqali takomillashtirilgan;
takomillashtirilgan model va metodikaning samaradorligi pedagogik tajriba-sinov jarayonida kognitiv, opreatsion-faoliyatli va refleksiv mezon indikatorlariga muvofiqligiga ko‘ra diagnostik vositalar asosida ijobiy dinamikasi statistik jihatdan aniqlashtirilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi.
Talabalarda muhandislik ko‘nikmalarini shakllantirish metodikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha olib borilgan tadqiqot natijalari asosida:
elektr energetika talabalarining muhandislik ko‘nikmalari mazmuni tashkiliy-boshqaruv, loyihaviy-konstruktorlik va axborot-tahliliy faoliyatlariga doir ko'nikma va kompetensiyalar tizimini tiplashtirishda interfaollik va adaptivlik tamoyillariga ustuvorlik berish orqali nazariy-metodik jihatdan aniqlashtirilganligiga oid xulosalardan “Ta’limning shaxsga yo‘naltirilgan texnologiyalari” nomli o‘quv qo‘llanmasi ishlab chiqishda foydalanilgan (Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2020-yil 28-dekabrdagi 676-sonli buyrug‘i asosida berilgan 676-118 raqamli guvohnoma). Natijada, oliy ta’lim muassasalarida muhandislik kadrlarini tayyorlash jarayoni nazariy asoslari takomillashuviga xizmat qilgan;
elektr energetika yo‘nalishi talabalarida muhandislik ko‘nikmalarini talabalarda muhandislik ko'nikmalarini shakllantirish jarayonining integrativ pedagogik modeli kognitiv, operatsion va refleksiv komponentlardan iborat muhandislik ko‘nikmalarini shakllantirish algoritmini competence-based yondashuvi asosida tatbiq etish orqali takomillashtirilganligiga doir xulosalar “Releli himoya va avtomatika” nomli o‘quv qo‘llanma mazmuniga singdirilgan (Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2021-yil 25-dekabrdagi 538-sonli buyrug‘iga binoan berilgan 538-582 raqamli guvohnoma asosida). Natijada, elektr energetika yo‘nalishida muhandislar tayyorlash jarayoni pedagogik modellar asosida mazmunan takomillashuviga erishilgan;
“Releli himoya” fanini o‘qitishning metodik mexanizmi muammoli o‘qitish va amaliy-loyihaviy faoliyatga virtual laboratoriya vositalari, simulyasion dasturlar, real keyslar va loyihaviy-topshiriqlarni muammoli-loyihaviy yondashuvga ustuvorlik berish asosida integratsiyalash orqali takomillashtirilganligiga oid xulosalardan “Elektr ta’minoti tizimlarining releli himoyasi va avtomatikasi” nomli o‘quv qo‘llanmani tayyorlashda foydalanilgan (Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2023-yil 25-avgustdagi 391-sonli buyrug‘iga binoan berilgan 951637 raqamli nashr ruxsatnomasi). Natijada, elektr energetika yo‘nalishida mutaxassislik fanlarini o‘qitish jarayonining metodik tizimi takomillashuviga erishilgan;
takomillashtirilgan model va metodikaning samaradorligi pedagogik tajriba-sinov jarayonida kognitiv, opreatsion-faoliyatli va refleksiv mezon indikatorlariga muvofiqligiga ko‘ra diagnostik vositalar asosida ijobiy dinamikasi statistik jihatdan aniqlashtirilganligiga doir xulosalardan “Rele himoyasi va avtomatikasi” nomli o‘quv qo‘llanmani tayyorlashda foydalanilgan (Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2023-yil 29-maydagi 232-sonli buyrug‘iga binoan berilgan 232-489 raqamli nashr ruxsatnomasi). Natijada, bo‘lajak muhandislarda kasbiy ko‘nikmalarni shakllantirish jarayoni samaradorligini aniqlashga doir metodikalar bilan boyitilishiga xizmat qilgan.