Қурбонова Муаттар Эркиновнанинг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтиссослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи): “Кластер ёндашуви асосида таълим жараёнининг касбий-технологик вариативлигини ривожлантириш методикаси (Кимё фани мисолида)” мавзусидаги 13.00.02 – Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси (кимё) (педагогика фанлари) 
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: Б2022.2.PhD/Ped3572
Илмий тадқиқот иши бажарилган муассаса номи: Чирчиқ давлат педагогика университети.
Илмий раҳбар: Эрназарова Гулнора Облакуловна, педагогика фанлари доктори, профессор. 
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Чирчиқ давлат педагогика университети ҳузуридаги DSc.01/2025.27.12.K.04.04 рақамли Илмий кенгаш асосидаги бир марталик Илмий кенгаш .
Расмий оппонентлар: Химматалиев Дўстназар Омонович, педагогика фанлари доктори, профессор; Сманова Зулайҳо Асаналиевна, кимё фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Жиззах давлат педагогика университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
I.    Тадқиқотнинг мақсади кимёни ўқитиш жараёнида кластер ёндашуви асосида талабаларда касбий-технологик вариативликни такомиллаштиришга доир таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III.Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилардан иборат:
кимё фанини ўқитишнинг ўзига хос хусусиятларидан келиб чиқиб, таълим, фан ва ишлаб чиқариш узвийлигини таъминловчи “кластерли вариативлик” тушунчасининг мазмун-моҳияти, кластер ёндашуви асосида талабаларда касбий-технологик вариативликни ривожлантириш тамойиллари педагогик амалиётга имплементация қилиш орқали такомиллаштирилган;
кимё таълими кластери иштирокчилари ўртасидаги вертикал ва горизонтал алоқалари асосида кимёвий жараёнларни моделлаштиришнинг вариатив технологиялари ҳамда кластер ёндашуви муҳитида вариацион технологик ривожлантиришнинг методик тузилмаси тизимли, узлюксиз, интеграциялшган касбий технологик вариативликнинг дидактик имкониятлари такомиллаштирилган.
кимёвий жараёнларни моделлаштиришда таълим мазмунининг касбий-технологик вариативлигини ривожлантириш, талабаларда интегративлик, фаоллик ва билимларнинг илмий-амалий аҳамиятини англаш тамойиллари мотивацион-мақсадли, мазмунли, жараёнга доир, назорат ва баҳолаш каби компонентлар функсионал кўрсаткичлари идентивлигини қатъий белгилаш орқали такомиллаштирилган. 
кимёни ўқитиш жараёнида талабаларнинг индивидуал ва шахсий ривожланиши, кластер ёндашуви асосида таълимни ташкил этиш жараёнларида вариатив технологиялардан фойдаланиш методларининг ўзаро интеграциясини таъминлаш, кластер ёндашуви асосида ишлаб чиқилган бўлажак кимё мутахассисларининг вариатив технологик муҳитга мослашувчанлигини ошириш бўйича дидактик тавсиялар ва амалий йўриқномалар ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши: 
Кимёни ўқитиш жараёнида талабаларда касбий тайёргарликни ривожлантиришга доир тадқиқот натижалари асосида:
кластер ёндашуви асосида талабаларда касбий-технологик вариативликни ривожлантириш жараёнлари, кимё таълими мазмунини ишлаб чиқариш динамикасига мос равишда трансформация қилишнинг педагогик шарт-шароитлари ва касбий билишга мотивацион, когнитив, эмоционал, иродавий, фаолиятли-баҳоловчи таркибий асосларнинг касбий йўналганлик интеграл мобилликка эга эканлигини белгилашга оид таклиф ва тавсиялар Ўзбекистон педагогика фанлари илмий тадқиқот институти Қорақалпоғистон филиалида бажарилган АИ-ХТ-0- 92997 рақамли “Ёшларни умуминсоний, миллий ва тарихий қадриятлар уйғунлиги асосида маънавий-ахлоқий тарбиялашнинг муаммолари” амалий лойиҳасини бажаришда фойдаланилган (Ўзбекистон педагогика фанлари илмий тадқиқот институти Қорақалпоғистон филиалининг 2023 йил 20-январдаги 32-сон маълумотномаси). Натижада, олий таълим муассасаларида касбий-технологик вариативлик муҳити барқарорлигини таъминлашга хизмат қилган;
таълим кластери асосида кимёвий жараёнларни моделлаштириш ва бўлажак мутахассисларнинг мослашувчан компетенсияларини ривожлантиришга хизмат қилувчи вариатив методик модел, кимёни ўрганиш жараёнида талабаларда касбий тайёргарликнинг методик тизими, кластер ёндашуви муҳитида вариацион технологик ривожлантиришнинг методик тузилмаси тизимли, узлюксиз, интеграциялашган касбий технологик вариативликнинг дидактик шарт-шароитлари такомиллаштиришга доир амалий таклиф ва тавсиялар “Педагогик компетентлик” номли ўқув қўлланма мазмунига сингирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2023-йил 27-мартдаги 68-сонли буйруғи, 63-206-рақамли нашр рухсатномаси). Натижада, бўлажак ўқитувчиларни касбий қобилиятини шакллантириш самарадорлигини оширишга хизмат қилган;
замонавий таълим кластери шароитида таълим мазмунининг касбий-технологик вариативлигини ривожлантириш, талабаларда интегративлик, фаоллик ва билимларнинг илмий- амалий аҳамиятини англаш тамойиллари, мотивацион-мақсадли, мазмунли, жараёнга доир, назорат ва баҳолаш каби компонентлар функсионал кўрсаткичлари идентивлигини қатъий белгилаш ва кимёни ўқитиш жараёнида талабаларнинг индивидуал ва шахсий ривожланиши, кластер ёндашуви асосида таълимни ташкил этиш жараёнларида вариатив технологиялардан фойдаланиш “Кимё – ишлаб чиқариш”, “Вариатив кимёвий пирамида”, “Муаммоли-изланишли”, “Ҳаётий ажойибот олами” каби муаллифлик интерфаол методларининг ўзаро интеграциясини таъминлаш орқали такомиллаштиришга доир амалий таклиф ва тавсиялар “Педагогик компетентлик” номли ўқув қўлланма мазмунига сингирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2023-йил 27-мартдаги 68-сонли буйруғи, 63-206-рақамли нашр рухсатномаси). Натижада, кимёни ўқитиш жараёнида талабаларда касбий-технологик вариативликни ривожлантиришнинг методик шарт-шароитларини такомиллаштириш оширишга хизмат қилган.