Ибадуллаев Дониёр Кувандиковичнинг
Педагогика фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) диссертацияси
ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи): “Бўлажак ўқитувчиларни тайёрлашда ВР ва АР технологияларидан фойдаланишни такомиллаштириш методикаси ”, 13.00.06 – Рақамли таълим назарияси ва методикаси
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.2.PhD/Ped10526.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Гулистон давлат университети.
Илмий раҳбар: Хуррамов Анвар Жуманазарович, педагогика фанлари фалсафа доктори (PhD), доцент.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса, ИК рақами: Чирчиқ давлат педагогика университети, PhD.01/2025.27.12. Ped.04.03.
Расмий оппонентлар: Ахмеджанов Дилмурод Ғуломович, техника фанлари доктори (DSc), профессор; Абдуллаев Алибек Қодиралиевич, педагогика фанлари доктори (DSc), доцент.
Етакчи ташкилот: Фарғона давлат университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади бўлажак ўқитувчиларни тайёрлашда ВР ва АР технологиясидан фойдаланиш методикасини такомиллаштиришдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
бўлажак ўқитувчиларни тайёрлаш жараёнида ВР, АР технологияларидан фойдаланишнинг дидактик имкониятлари ўқув жараёнида комплекс иммерсияни жадаллаштирувчи диагностика базасини индивидуал таълимнинг муваффақият ва бўшлиқлар профилактикасига йўналтирилган функсияларни устуворлигида персонал модификациялаш асосида очиб берилган;
бўлажак ўқитувчиларни касбий фаолиятга тайёрлашда рақамли технологиялардан интегратив фойдаланиш модели ВР, АР ва АИ интеграциясида педагогик фаолиятга компетенциявий тайёрлашнинг 5 босқичли дарс ссенарийларини рефлексив мониторинг устуворлигида жорий этиш асосида такомиллаштирилган;
ВР ва АР технологияларини интегратив қўллашнинг педагогик механизмлари талабаларнинг мустақил таълими ва педагогик амалиётда фасилитацион таъсирини кучайтирувчи симуляцион методик алгоритмни талаба-талабага устоз муносабатида модернизациялаш асосида такомиллаштирилган;
ВР ва АР технологиялари асосида талабаларда педагогик маҳоратни шакллантиришнинг дастурий таъминоти педагогик жараённи реал идрок этиш ва эмоционал ҳис қилишга қаратилган ПВЛ (педагогик виртуал лаборатория, https://www.vr.matin.uz) ни академик даражаланишга мослашувчан дизайнда уникаллаштириш асосида такомилаштирилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Бўлажак ўқитувчиларни тайёрлашда ВР ва АР технологиялари воситасида педагогик маҳоратни ошириш бўйича ўтказилган тадқиқот натижалари асосида:
бўлажак ўқитувчиларни тайёрлаш жараёнида ВР, АР технологияларидан фойдаланишнинг дидактик имкониятлари ўқув жараёнида комплекс иммерсияни жадаллаштирувчи диагностика базасини индивидуал таълимнинг муваффақиятга ва бўшлиқлар профилакситасига йў налтирилган функсиялари устуворлигида персонал модификациялашга қаратилган тавсиялар “Модерн программинг лангуаГЭС” ўқув қўлланма мазмунига сингдирилган (Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2025-йил 14-августдаги 781-сонли буйқуғи асосида тасдиқланган 597828-рақамли гувоҳнома). Натижада, талабаларнинг виртуал жараёнида касбий ривожланиш жараёни методик жиҳатдан таъминланишига эришилган;
ВР ва АР технологияларини интегратив қўллашнинг педагогик механизмлари талабаларнинг мустақил таълими ва педагогик амалиётида фасилитацион таъсирини кучайтирувчи симуляцион методик алгоритмни талаба-талабага устоз муносабатида модернизациялашга оид таклифлар Ўзбекистон Миллий университетида 2021-2024-йилларда бажарилан Ф-ОТ-2021-248-сон “Функсионал жадваллар асосида ахборотларни химоялаш учун хавф-хатарларни аниқлаш, идентификация ва бартараф қилишнинг интелуктуал усуллари ва технологияларини ишлаб чиқиш” фундаментал лойиҳа доирасида белгиланган вазифаларни ижросини таъминлашда фойдаланилган (Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг №04/11-11452-сонли маълумотномаси). Натижада, бўлажак ўқитувчиларда маълумотларни хавфсиз ва ҳимояланган технологиялардан фойдаланишларига хизмат қилган;
бўлажак ўқитувчиларни касбий фаолиятга тайёрлашда рақамли технологиялардан интегратив фойдаланиш модели ВР, АР ва АИ интеграциясида педагогик фаолиятга компетенциявий тайёрлашнинг 5 босқичли дарс ссенарийлари Чирчиқ давлат педагогика университети, Гулистон давлат университети ҳамда Қарши давлат университетлари ўқув ва педагогик амалиёт жараёнига жорий этилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлари марказининг 2026 йил 17-апрелдаги 02/01-01-265 -сон маълумотномаси). Натижада, таълим жараёнида педагогик маҳоратни оширишга қаратилган рақамли ёндашувларнинг манзилли, мақсадли жорий этилиши ҳамда оммалашишига эришилган.