Otajonova Aziza Nigmatullaevnaning
falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): «Surunkali toksik gepatit va immunokorreksiyada peyer pilakchalarning struktur-funksional xususiyatlari», 14.00.02–Morfologiya (tibbiyot fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2019.2.PhD/Tib835.
Ilmiy rahbar: Azizova Feruza Xusanovna, tibbiyot fanlari doktori.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Toshkent tibiyot akademiyasi.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa (muassasalar) nomi, IK raqami: Toshkent tibbiyot akademiyasi, DSc.04/30.12.2019.Tib.30.03.
Rasmiy opponentlar: Oripov Firdavs Sur`atovich, tibbiyot fanlari doktori, dotsent; Sadriddinov Asomiddin Fayozovich, tibbiyot fanlari doktori, dotsent.
Yetakchi tashkilot: Toshkent davlat stomatologiya instituti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi: surunkali geliotrin gepatit va immunokorreksiya sharoitida peyer pilakchalarning struktur-funksional xususiyatlarini baholashni takomillashtirishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
surunkali toksik gepatitda peyer pilakchalarning struktur qayta qurilishining xarakteri, hujayralar proliferatsiyasining kamayishi va destruksiyasining kuchayishi hisobiga peyer pilakchalarda follikulalararo (T–ga to’be) soha maydoni va hujayralar joylashishi zichligining progressiv kichrayishi asoslangan;
limfoid follikulalar egallagan maydonning oshishi, ularda keng germinativ markazlarining shakllanishi bilan bir qatorda hujayralar proliferatsiyasining oshishi asoslangan;
surunkali geliotrinli gepatit sharoitida peyer pilakchalarning T- va V–sohalari orasida yaqqol disbalansning rivojlanganligi isbotlangan;
timus dori vositalarini, ya’ni taktivin i timalinning qo‘llanilishida, follikulalararo soha hujayralari proliferatsiyasining kuchayishi, ularning destruksiya darajasining kamayishiga olib kelishi hamda peyer pilakchalari T- va V – sohalari o‘zaro munosabatlarining tiklanishi isbotlangan;
splenin surunkali toksik gepatit sharoitida peyer pilakchalarilarning struktur holatiga deyarli ta’sir ko‘rsatmaganligi asoslangan
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi.
Surunkali toksik gepatit va immunokorreksiyada peyer pilakchalarining struktur-funksional xususiyatlarini baholash bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
«Surunkali toksik gepatitda immunn statusni korreksiya qilish usullari» uslubiy tavsiyanomasi ishlab chiqilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligining 2019 yil 25 noyabrdagi 8n-d/285-son ma’lumotnomasi). Mazkur uslubiy tavsiyanoma surunkali toksik gepatit va immunokorreksiyada peyer pilakchalarining struktur-funksional xususiyatlari solishtirma tahlili asosida baholash imkonini bergan;
curunkali toksik gepatit va immunokorreksiyada peyer pilakchalarining struktur-funksional xususiyatlarini baholash bo‘yicha olingan ilmiy natijalar sog‘liqni saqlash amaliyotiga, jumladan, Toshkent pediatriya tibbiyot instituti muassasalararo ilmiy tadqiqot laboratoriyasi va Sanitariya, gigiena va kasb kasalliklari ilmiy tadqiqot instituti tibbiy-biologiya laboratoriyasi fundamental tadqiqotlar ilmiy natijalari faoliyatiga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligining 2019 yil 12 dekabrdagi 8n-d/230-son ma’lumotnomasi). Olingan ilmiy natijalarning amaliyotga joriy qilinishi surunkali toksik gepatit sharoitida immun tizimining o‘zgarishlari mavjud bemorlarda kasalliklarning oldini olish va davolashning patogenetik usullarini ishlab chiqish imkonini bergan.