Ғозиева Шаҳноза Бахтиёровнанинг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I.Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража берилган фан тармоғи номи): “Қадриятли ёндашув асосида умумий ўрта таълим мактаблари ўқувчиларида инклюзив маданият кўникмаларини шакллантириш механизмлари” мавзусидаги 13.00.01 – Педагогика назарияси. Педагогик таълимотлар тарихи ихтисослиги 
Дессертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.2.PhD/Ped9810
Илмий раҳбар: педагогика фанлари доктори, профессор Тожибоева Хилолахон Маҳмутовна
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қори Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институти
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК номи: Қори Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институти, DSc.01/2025.27.12.Ped.02.01
Расмий оппонентлар: Хусанова Сумбул Исламовна, педагогика фанлари доктори (DSc), профессор; Хасанова Гулсанам Хусановна, педагогика фанлари доктори (DSc), профессор 
Етакчи ташкилот: Фарғона давлат  университети
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик
II. Тадқиқотнинг мақсади: қадриятли ёндашув асосида умумий ўрта таълим мактаблари ўқувчиларида инклюзив маданият кўникмаларини шакллантириш механизмларини такомиллаштиришга йўналтирилган илмий-методик тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
инклюзив маданиятни шакллантириш механизмлари ўқувчиларда алоҳида таълим эҳтиёжлари ва ногиронлиги бўлган шахсларга ҳурмат, ижтимоий адолат ҳамда ўзаро ёрдам тушунчаларини таркиб топтириш орқали дарс ва дарсдан ташқари педагогик жараён мазмунига “ҳамкорликда ўқиш”, “инклюзив вазиятни моделлаштириш” ва “жамоавий қўллаб-қувватлаш” моделларини интегратив киритиш асосида такомиллаштирилган;
инклюзив маданиятни ривожлантиришга йўналтирилган ижтимоий-волонтёрлик лойиҳалари қадриятли ёндашувнинг дидактик имкониятларига мувофиқ ўқувчиларда ўзаро эмпатия, маданий мулоқот ва ижтимоий-ҳиссий қўллаб-қувватлаш кўникмаларини ривожлантириш асосида “Тенгдошга кўмак”, “Ҳаммамиз бирга ўқиймиз”, “Дўстлик кўприги” каби жамоавий қўллаб-қувватлаш механизмлари орқали такомиллаштирилган; 
ўқувчиларда инклюзив маданият кўникмаларини шакллантиришнинг индикатив модели фарқли таълимий вазиятларни англаш, толерант позицияни намоён этиш ҳамда таълим-тарбия муҳитида фаол иштирокни таъминлашга йўналтирилган педагогик технологиялар ва конструктив хулқ-атвор компонентларига оид тарбиявий таъсир усулларини босқичма-босқич татбиқ асосида такомиллаштирилган;
инклюзив маданият кўникмаларини шакллантириш самарадорлиги ўқувчиларда инсон қадрини англаш, фарқли таълимий эҳтиёжларга ҳурмат билан муносабатда бўлиш кўникмалари ривожланганлигини юқори (барқарор ва мустақил намоён этиш), ўрта (вазиятга боғлиқ ҳолда намоён этиш), қуйи (ташқи йўналтириш ва кўмак асосида намоён этиш) даражаларда аниқлашнинг мақсадга мувофиқлигига кўра асосланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши: Қадриятли ёндашув асосида умумий ўрта таълим мактаблари ўқувчиларида инклюзив маданият кўникмаларини шакллантириш бўйича олинган тадқиқот натижалари асосида:
инклюзив маданиятни шакллантириш механизмлари ўқувчиларда алоҳида таълим эҳтиёжлари ва ногиронлиги бўлган шахсларга ҳурмат, ижтимоий адолат ҳамда ўзаро ёрдам тушунчаларини таркиб топтириш орқали дарс ва дарсдан ташқари педагогик жараён мазмунига “ҳамкорликда ўқиш”, “инклюзив вазиятни моделлаштириш” ва “жамоавий қўллаб-қувватлаш” моделларини интегратив киритиш асосида такомиллаштиришга оид таклифларидан Қори Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институтида 2024-2025-йилларда бажарилган “Умумтаълим мактабларининг 5-6 синф адабиёт дарсларида ИТ-технологияларини қўллаш методикаси” мавзусидаги инновацион лойиҳани амалга оширишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг 2026-йил 12-февралдаги 03-33-814-сонли маълумотномаси). Натижада, ўқувчиларда алоҳида таълим эҳтиёжлари ва ногиронлиги бўлган шахсларга ҳурмат, ижтимоий адолат ҳамда ўзаро ёрдам тушунчаларини таркиб топтиришга эришилган; 
инклюзив маданиятни ривожлантиришга йўналтирилган ижтимоий-волонтёрлик лойиҳалари қадриятли ёндашувнинг дидактик имкониятларига мувофиқ ўқувчиларда ўзаро эмпатия, маданий мулоқот ва ижтимоий-ҳиссий қўллаб-қувватлаш кўникмаларини ривожлантириш асосида “Тенгдошга кўмак”, “Ҳаммамиз бирга ўқиймиз”, “Дўстлик кўприги” каби жамоавий қўллаб-қувватлаш механизмлари орқали такомиллаштиришга оид муаллифлик ғояларидан “Ўзбекистон-24” ижодий бирлашмаси “Ўзбекистон” телерадиоканалида эфирга узатилган “Миллат ва маънавият”, “Болалар ва биз” номли дастурларни тайёрлашда фойдаланилган (Ўзбекистон миллий телерадиокомпанияси “Ўзбекистон 24” ижодий бирлашмаси давлат муассасасининг 2025-йил 9-декабрдаги 05-09-1988-сонли маълумотномаси). Натижада, ўқувчиларда ўзаро эмпатия, маданий мулоқот ва ижтимоий-ҳиссий қўллаб-қувватлаш кўникмаларини ривожлантириш асосида ижтимоий-волонтёрлик лойиҳаларини амалга оширишга эришилган;
ўқувчиларда инклюзив маданият кўникмаларини шакллантиришнинг индикатив модели фарқли таълимий вазиятларни англаш, толерант позицияни намоён этиш ҳамда таълим-тарбия муҳитида фаол иштирокни таъминлашга йўналтирилган педагогик технологиялар ва конструктив хулқ-атвор компонентларига оид тарбиявий таъсир усулларини босқичма-босқич татбиқ асосида такомиллаштиришга доир тавсияларидан Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси “Маданият ва маърифат” телеканалининг “Агар” кўрсатувини тайёрлашда фойдаланилган (Ўзбекистон миллий телерадиокомпанияси “Маърифат” ижодий бирлашмаси давлат муассасасининг 2026-йил 7-январдаги 15-20/18-сонли маълумотномаси). Натижада, ўқувчиларда фарқли таълимий вазиятларни англаш, толерант позицияни намоён этишга йўналтирилган конструктив хулқ-атвор компонентларига оид тарбиявий таъсир усулларини босқичма-босқич татбиқ этишга эришилган;
инклюзив маданият кўникмаларини шакллантириш самарадорлиги ўқувчиларда инсон қадрини англаш, фарқли таълимий эҳтиёжларга ҳурмат билан муносабатда бўлиш кўникмалари ривожланганлигини юқори (барқарор ва мустақил намоён этиш), ўрта (вазиятга боғлиқ ҳолда намоён этиш), қуйи (ташқи йўналтириш ва кўмак асосида намоён этиш) даражаларда аниқлашнинг мақсадга мувофиқлигига оид таклифларидан Ўзбекистон журналистика ва оммавий коммуникациялар университетида 2023-2025-йилларда амалга оширилган 672205602-рақамли “Кўзи ожизлар учун спеллинг аудио диcтионарй” номли амалий лойиҳа доирасида фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг 2026-йил 12-февралдаги 03-33-814-сонли маълумотномаси). Натижада, ўқувчиларда инсон қадрини англаш, фарқли таълимий эҳтиёжларга ҳурмат билан муносабатда бўлиш кўникмалари ривожланганлигини юқори, ўрта ва қуйи даражаларда аниқлашга эришилган.

Yangiliklarga obuna bo‘lish