Примова Шахноза Комилжоновнанинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. 
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Коммунал хизмат кўрсатиш корхоналарида аудит тизимини такомиллаштириш”, 08.00.08 – Бухгалтерия ҳисоби, иқтисодий таҳлил ва аудит (иқтисодиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.2.PhD/Iqt5491.
Илмий раҳбар: Маматкулов Муроджон Шукурович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: “Тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти” миллий тадқиқот Университети
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент давлат иқтисодиёт университети, DSС.03/2025.27.12.I.23.01.
Расмий оппонентлар: Махсудов Бегматжон Йўлдашалиевич, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор; Бахадиров Алишер Комилович иқтисодиёт фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) 
Етакчи ташкилот: Тошкент халқаро молиявий бошқарув ва технологиялар Университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади коммунал хизмат кўрсатиш корхоналарида аудит тизимини такомиллаштириш бўйича илмий таклифлар ва амалий тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
уй-жой мулкдорлари ширкатлари ва бошқарувчи ташкилотлар фаолиятининг комплекс аудит индикаторлар тизими тарифлар тузилиши, харажатлар элементларининг таркибий динамикаси ҳамда хизмат кўрсатиш сифатининг аудиторлик баҳоси ўртасидаги ўзаро боғлиқликни аниқлашга қаратилган интеграл баҳолаш мезонларини киритиш орқали такомиллаштирилган;
уй-жой мулкдорлари ширкатлари молиявий фаолиятида мақсадли тушумларнинг функциявий харажатлар тузилмаси билан ўзаро мутаносиблигини таҳлил қилиш, ресурслардан фойдаланиш самарадорлигини аниқлаш ва хизматлар натижадорлигини баҳолаш имконини берувчи аудит кетма-кетлиги таклиф этилган;
уй-жой хўжалиги субъектларида аудит салоҳиятини баҳолаш индикаторлари ва мезонлари асосида ҳар бир субъект учун ҳисобланувчи умумий баллни “юқори салоҳиятли” (26-30 балл), “ўртача салоҳиятли” (20-25 балл), “паст салоҳиятли” (15-19 балл), “хавфли зона” (14 ва ундан паст) даражалари бўйича таснифлаш таклифи асосланган;
уй-жой мулкдорлари ва фуқаролар мурожаатлари ва жамоатчилик фикрини аудиторлик далили сифатида қабул қилишнинг институционал модели уни коммунал хизмат кўрсатиш соҳаси аудит амалиётига интеграция қилиш орқали такомиллаштирилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
Коммунал хизмат кўрсатиш корхоналарида аудит тизимини такомиллаштириш бўйича ишлаб чиқилган илмий таклифлар ва амалий тавсиялар асосида:
уй-жой мулкдорлари ширкатлари ва бошқарувчи ташкилотлар фаолиятининг комплекс аудит индикаторлар тизими тарифлар тузилиши, харажатлар элементларининг таркибий динамикаси ҳамда хизмат кўрсатиш сифатининг аудиторлик баҳоси ўртасидаги ўзаро боғлиқликни аниқлашга қаратилган интеграл баҳолаш мезонларини киритиш орқали такомиллаштириш таклифи Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги томонидан амалиётга жорий этилган (Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлигининг 2025-йил 26-июндаги 16-06/7106-сонли маълумотномаси). Мазкур таклифни амалиётга татбиқ этиш натижасида уй-жой мулкдорлари ширкатлари ва бошқарувчи ташкилотларда ҳисоб сиёсатини фаолият турлари ва хизмат функцияларига мос равишда шакллантириш имконияти яратилди, бу эса ҳисоботлардаги аниқлик ва холислик даражасини оширишга, молиявий жараёнларнинг таҳлил қилиш ва назорат қилиш самарадорлигини кучайтиришга хизмат қилган;
уй-жой мулкдорлари ширкатлари молиявий фаолиятида мақсадли тушумларнинг функциявий харажатлар тузилмаси билан ўзаро мутаносиблигини таҳлил қилиш, ресурслардан фойдаланиш самарадорлигини аниқлаш ва хизматлар натижадорлигини баҳолаш имконини берувчи аудит кетма-кетлиги таклифи Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги томонидан амалиётга жорий этилган (Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлигининг 2025-йил 26-июндаги 16-06/7106-сонли маълумотномаси). Мазкур таклифни амалиётга жорий этиш натижасида уй-жой мулкдорлари ширкатларининг молиявий фаолияти устидан амалий баҳолаш ва қарор қабул қилишни такомиллаштиришга хизмат қилувчи инновацион аудит алгоритми бўлиб, у нафақат тушум ва харажатлар ўртасидаги реал нисбатни аниқлайди, балки хизматлар сифати, молиявий барқарорлик ва иқтисодий натижаларнинг ички боғлиқлигини ҳам аниқлаш имконини берган;
уй-жой хўжалиги субъектларида аудит салоҳиятини баҳолаш индикаторлари ва мезонлари асосида ҳар бир субъект учун ҳисобланувчи умумий баллни “юқори салоҳиятли” (26-30 балл), “ўртача салоҳиятли” (20-25 балл), “паст салоҳиятли” (15-19 балл), “хавфли зона” (14 ва ундан паст) даражалари бўйича таснифлаш таклифи Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги томонидан амалиётга жорий этилган (Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлигининг 2025-йил 26-июндаги 16-06/7106-сонли маълумотномаси). Мазкур таклифни амалиётга жорий этиш натижасида хизмат кўрсатиш таннархининг шаклланиши, харажатлар таркибининг иқтисодий баҳоси ва хизмат сифатининг амалий кўрсаткичлари ўртасидаги уйғунлик баҳоланиб, аудит фаолиятининг объективлик даражаси ҳамда бошқарув қарорларининг асосланганлиги сезиларли даражада оширган;
уй-жой мулкдорлари ва фуқаролар мурожаатлари ва жамоатчилик фикрини аудиторлик далили сифатида қабул қилишнинг институционал моделини коммунал хизмат кўрсатиш соҳаси аудит амалиётига интеграция қилиш орқали такомиллаштириш таклифи Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги томонидан амалиётга жорий этилган (Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлигининг 2025-йил 26-июндаги 16-06/7106-сонли маълумотномаси). Мазкур таклифни амалиётга жорий этиш натижасида уй-жой мулкдорлари ва фуқароларнинг фикр ва мурожаатлари аудит жараёнида мустақил ва ишончли далил манбаи сифатида фойдаланилиши таъминланиб, аудиторлик хулосаларининг ижтимоий асослилиги ва таъсирчанлигини кучайтирган.