Эркаева Барно Абдурахимовнанинг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.  
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Минтақада тарихий-маданий туризм хизматларини ривожлантириш механизмларини такомиллаштириш (Қашқадарё вилояти мисолида)”, 08.00.05 – “Хизмат кўрсатиш тармоқлари иқтисодиёти”.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: 
Илмий раҳбар: Исматуллаев Жасурбек Анварович Иқтисодиёт фанлари бўйича фалсафа доктори, доцент
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қарши давлат университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Қарши давлат университети, DSc.03/2025.27.12.I.11.03
Расмий оппонентлар:
Рахимов Анвар  Нуримович Иқтисодиёт фанлари доктори, доцент;
Абдувоҳидов Маъмуржон Авазхон ўғли иқтисодиёт фанлари фалсафа доктори (PhD)
Етакчи ташкилот: Наманган давлат техника университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади. минтақада тарихий-маданий туризм хизматларини ривожлантириш механизмларини такомиллаштириш бўйича илмий таклиф ва амалий тавсияларни ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги: ноёб тарихий-маданий туризм обектларининг танилганлик даражаси, ташрифлар оқими ҳамда туристларда юзага келадиган ҳиссий таъсир интенсивлиги мезонлари бўйича алоҳида баҳолаш асосида “ҳайрат уйғотиш муҳити”нинг “ўрта” (30–70%; 10 000–50 000 киши/йил; 4–7 балл) ва паст (мос равишда <30%; <10 000 киши/йил; <4 балл) даражасидаги обектларда маҳаллий ҳунармандчилик ва ҳиссий тажрибаларга асосланган интерактив иштирокни рағбатлантирувчи хизматларни ривожлантириш таклифи асосланган;
Қашқадарё вилоятида мерос ресурслари бўйича туристик талаб ва таклиф нисбатини ифодаловчи мувозанат индекси (БИ=Д/С) асосида БИ<1-етарли фойдаланмаслик, БИ≈1-мувозанат ва БИ>1-ортиқча юкланиш ҳолатларига мос равишда ҳудудий туризмни дифференциал бошқариш таклифи илмий асосланган;
такомиллаштирилган услубий ёндашувга кўра, тарихий-маданий туризм обектлари ва хизматларининг ягона қиймат занжиридаги функсионал ролларини обект даромадининг умумий занжирдаги улуши 5–15%, хизматлар улуши 10–25% да, рақамли платформадаги вақт-параметрик маршрутлаш узунлигини 30–120 км, умумий вақтни 1,5–6 соат ва 4–12 та тўхташ нуқтасига, ҳамда маҳаллий тажриба пакетлари ўртасидаги боғлиқлик занжири элементлари кесимида ҳар бир элементнинг таъсир коеффициенти 0,3–0,8, талаб эластиклиги 0,2–0,5 орқали туризм самарадорлигига таъсирини миқдорий баҳолаш илмий асосланган;
Қашқадарё вилоятида тарихий-маданий туризм обектлари сони ҳамда хорижий ва маҳаллий туристлар оқимининг ўзгариш динамикаси вақт қаторлари тренд моделлари ёрдамида 2026–2030 йилларга мўлжалланган прогноз кўрсаткичлари ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Минтақада тарихий-маданий туризм хизматларини ривожлантириш механизмларини такомиллаштириш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
ноёб тарихий-маданий туризм обектларининг танилганлик даражаси, ташрифлар оқими ҳамда туристларда юзага келадиган ҳиссий таъсир интенсивлиги мезонлари бўйича алоҳида баҳолаш асосида,  илк бор феноменал, филтрловчи ва тажрибавий мерос муҳитлари ўзаро уйғунлигида, тизимли ҳамда интеграциялашган ёндашув асосида такомиллаштириш бўйича таклиф Қашқадарё вилояти ҳокимлиги таркибидаги корхона ва ташкилотлар амалиётига жорий қилинган (Қашқадарё вилояти ҳокимлигининг 2026-йил 20-апрелдаги 09-11/4625-сон маълумотномаси). Натижада тарихий-маданий туризмни ривожлантириш механизми асосида меҳмонхона, транспорт, овқатланиш ва гид хизматлари интеграцияси такомиллаштирилиб, ҳудудда туристик хизматлар сифатини оширишга хизмат қилган;
мерос ресурслари бўйича туристик талаб ва таклиф мувозанати индексидан Қашқадарё вилояти ҳудудлари “ортиқча юкланишга эга”, “мувозанатли” ва “етарли фойдаланилмаслик” ҳолатлари бўйича уч тоифага гуруҳланди, вилоятда тарихий-маданий туризмни ривожлантириш самарадорлиги ҳудудий КПИ-индикаторлар тизими асосида реал сонлар билан комплекс баҳолаш ҳамда уларга мос равишда туризмни дифференциал бошқариш  чора-тадбирлар режасини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Қашқадарё вилояти ҳокимлигининг 2026-йил 20-апрелдаги 09-11/4625-сон маълумотномаси).  Илмий натижанинг ҳисоб-китоблари асосида   вилоятда рақамлаштирилган обектлар улушини 90 фоизга, онлайн бронлаш улушини 60 фоизга, турист қониқиш индексининг 85 фоизга, ДХШ лойиҳаларини 10 тагача, реставрация қилинган обектлар улушини 80 фоизга ва туризмда банд аҳоли улушини 8 фоизга етказиш бўйича мақсадли кўрсаткичлар  белгиланишига асос бўлган.  Натижада ҳудудий туристик хизматлар самарадорлигини мониторинг қилиш механизми ишлаб чиқилиб, онлайн бронлаш, сервис сифати ва турист қониқиш даражасини оширишга хизмат қилган; 
тарихий-маданий туризм обектлари ва хизматларининг ягона қиймат занжиридаги даромадининг умумий занжирдаги улуши асосида ҳар бир элементнинг таъсир коеффициентидан келиб чиқиб комплекс баҳолаш ҳақидаги таклифидан Қашқадарё вилояти ҳокимлиги таркибидаги корхона ва ташкилотлар томонидан амалий қарорлар ишлаб чиқишда фойдаланилган (Қашқадарё вилояти ҳокимлигининг 2026-йил 20-апрелдаги 09-11/4625-сон маълумотномаси). Натижада туризм салоҳиятини комплекс баҳолаш натижалари хизмат кўрсатиш соҳасида яратилган янги иш ўринлари  8 950 тадан 15 800 тага етишига, сервис инфратузилмасини кенгайтирилишига ва туризм экспорти ҳажмини 18 млн АҚШ долларидан 58 млн АҚШ долларигача ортишига хизмат қилган;
Қашқадарё вилоятида маданий мерос обектлари сони ва туристлар оқимини ўзгаришининг эконометрик модели ва 2030 йилгача бўлган даврдаги прогноз параметрларидан  туризм хизматлари кўрсаткичларини режалаштиришда фойдаланилган (Қашқадарё вилояти ҳокимлигининг 2026-йил 20-апрелдаги 09-11/4625-сон маълумотномаси). Натижада ишлаб чиқилган эконометрик модел туристик хизматлар бозорида талаб, туристлар оқими ва хизматлар ҳажмини прогнозлашда қўлланилиб, хизмат кўрсатиш соҳасини стратегик режалаштиришга хизмат қилган.