Умаров Бехзод Батировичнинг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.  
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Глобализация шароитида замонавий мослашувчан менежмент тизимларини яшил иқтисодиёт тамойилларига интеграция қилиш”, 08.00.13 – Менежмент”.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: 
Илмий раҳбар: Набиев Дилмурод Хамидуллаевич, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қарши давлат университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Қарши давлат университети, DSc.03/2025.27.12.I.11.03
Расмий оппонентлар:
Матёқубова Дилфуза Олимбоевна, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор;
Абдихамидов Сарвар Адхамович, иқтисодиёт фанлари бўйича фалсафа доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Тошкент давлат иқтисодиёт университети
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади. Глобализация шароитида замонавий мослашувчан менежмент тизимларини яшил иқтисодиёт тамойилларига интеграция қилиш бўйича илмий таклиф ва амалий тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
Қисқа циклли режалаштириш ва доимий тескари алоқа асосидаги Агиле менежмент ва чиқиндиларни минималлаштириш тамойилларига асосланган яшил менежмент ёндашувларини интеграциялаш асосида ишлаб чиқилган рақамли адаптив бошқарув қарорларини қабул қилиш жараёнини босқичма-босқич яхшилаб бориш ва мослашувчан шаклда ташкил этиш таклифи илмий асосланган;
Корхона ва ҳудудлар лойиҳаларини қисқа циклли “спринт”ларга ажратиш, ҳар бир босқич якунида натижаларни таҳлил қилиш ҳамда бошқарув жараёнини қатъий режаларга эмас, балки ўзгарувчан талабларга мослаштиришга асосланган Агиле-дигитал бошқарув салоҳияти ва экологик натижадорлик ўртасидаги ўзаро боғлиқликни ифодаловчи ЭГДИ индекси 0≤ЭГДИ≤1 оралиқда баҳоланиб, унинг 0,79 даражага етиши асосида бошқарув усули такомиллаштирилган;
Яшил менежмент тизимларини баҳолашда рақамли трансформация, ЭСГ бошқарув ва экологик натижадорлик ўртасидаги боғлиқликни ягона интеграцион модел асосида миқдорий аниқлаш ҳамда умумий эмиссия (314 519 тCО₂э), офсет улуши (219 482 тCО₂э) ва соф экологик таъсирни (95 037 тCО₂э) комплекс баҳолашга хизмат қилувчи такомиллаштирилган ҳисоблаш услубиёти асосланган;
Қашқадарё вилояти ҳудудлари кесимида ПМ2.5 заррачалари консентрацияси, CО₂ эмиссияси ҳамда чиқиндиларни қайта ишлаш даражаси каби экологик кўрсаткичларининг ўзаро боғлиқлигини ягона интеграциялашган баҳолаш орқали экологик ҳолатнинг 2030-йилгача бўлган прогноз динамикаси ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Қашқадарё вилоятининг барқарор ривожлантириш стратегиясининг устувор йўналишлари бўйича олинган илмий натижалар асосида:
Қисқа циклли режалаштириш ва доимий тескари алоқа асосидаги Агиле менежмент ва чиқиндиларни минималлаштириш тамойилларига асосланган яшил менежмент ёндашувларини интеграциялаш асосида ишлаб чиқилган рақамли адаптив бошқарув қарорларини қабул қилиш жараёнини босқичма-босқич яхшилаб бориш ва мослашувчан шаклда ташкил этиш таклифи илмий асосланганлиги бўйича таклиф  (Ўзбекистон Республикаси Қашқадарё вилояти ҳокимлигининг 2026-йил 20-апрелдаги 02-11/4604-сон маълумотномаси). Натижада, мослашувчан (Агиле) менежмент ва яшил менежмент ёндашувларини интеграциялашга асосланган консептуал модел асосида ишлаб чиқилган бошқарув механизми корхона ва ҳудудий бошқарув тизимларида жорий этилиб, қарор қабул қилиш жараёнининг тезкорлиги ҳамда мослашувчанлиги оширилди. Натижада экологик рискларни баҳолаш ва ресурслардан самарали фойдаланиш бўйича бошқарув қарорларини итератив тартибда қабул қилиш имконияти кенгайди;
Корхона ва ҳудудлар лойиҳаларини қисқа циклли “спринт”ларга ажратиш, ҳар бир босқич якунида натижаларни таҳлил қилиш ҳамда бошқарув жараёнини қатъий режаларга эмас, балки ўзгарувчан талабларга мослаштиришга асосланган Агиле-дигитал бошқарув салоҳияти ва экологик натижадорлик ўртасидаги ўзаро боғлиқликни ифодаловчи ЭГДИ индекси 0≤EGDI≤1 оралиқда баҳоланиб, унинг 0,79 даражага етиши асосида бошқарув усули такомиллаштирилганлиги бўйича таклиф (Ўзбекистон Республикаси Қашқадарё вилояти ҳокимлигининг 2026-йил 20-апрелдаги 02-11/4604-сон маълумотномаси). Натижада, Агиле-дигитал бошқарув салоҳияти ва экологик натижадорлик ўртасидаги боғлиқликни баҳолашда ЭГДИ кўрсаткичининг 0,7999 даражага етгани асосида ишлаб чиқилган тавсиялар амалиётга жорий этилиб, корхоналарда яшил менежмент ва айланма иқтисодиёт тамойилларини жорий қилиш механизмлари такомиллаштирилди ҳамда экологик бошқарув самарадорлигини оширишга хизмат қилган;
Яшил менежмент тизимларини баҳолашда рақамли трансформация, ЭСГ бошқарув ва экологик натижадорлик ўртасидаги боғлиқликни ягона интеграцион модел асосида миқдорий аниқлаш ҳамда умумий эмиссия (314 519 тCО₂э), офсет улуши (219 482 тCО₂э) ва соф экологик таъсирни (95 037 тCО₂э) комплекс баҳолашга хизмат қилувчи такомиллаштирилган ҳисоблаш услубиёти асосланганлиги бўйича таклиф  (Ўзбекистон Республикаси Қашқадарё вилояти ҳокимлигининг 2026-йил 20-апрелдаги 02-11/4604-сон маълумотномаси). Натижада, Рақамли трансформация, ЭСГ бошқарув ва экологик натижадорликни интеграциялашга асосланган модел амалиётга татбиқ этилиши натижасида корхона фаолиятида эмиссия ҳажмини баҳолаш ва компенсация механизмларини қўллаш тизими шакллантирилди. Натижада умумий эмиссиянинг 314 519 тCО₂э дан 219 482 тCО₂э қисми офсет механизмлари орқали қопланиб, экологик бошқарув самарадорлиги оширилди;
Қашқадарё вилояти ҳудудлари кесимида ПМ2.5 заррачалари консентрацияси, CО₂ эмиссияси ҳамда чиқиндиларни қайта ишлаш даражаси каби экологик кўрсаткичларининг ўзаро боғлиқлигини ягона интеграциялашган баҳолаш орқали экологик ҳолатнинг 2030-йилгача бўлган прогноз динамикаси ишлаб чиқилганлиги бўйича таклиф ((Ўзбекистон Республикаси Қашқадарё вилояти ҳокимлигининг 2026-йил 20-апрелдаги 02-11/4604-сон маълумотномаси). Натижада, ЭСГ–Агиле интеграл индексига асосланган баҳолаш ва прогнозлаш модели ҳудудий бошқарув амалиётига жорий этилиб, Қашқадарё вилоятида экологик бошқарув самарадорлигини ошириш бўйича стратегик режалаштириш инструменти сифатида тавсия этилди. Модел натижаларига кўра 2030-йилгача эмиссия ҳажмини камайтириш ва чиқиндиларни қайта ишлаш даражасини ошириш бўйича аниқ бошқарув чораларини ишлаб чиқиш имконияти яратилди.

Yangiliklarga obuna bo‘lish