Исмаилов Алишер Абдулхаевичнинг 
техника фанлари доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи): “Пахтани қуритиш ва тола тозалаш технологиясини такомиллаштиришнинг илмий ва амалий асослари” мавзусидаги диссертация ишини 05.06.02 – “Тоъқимачилик материаллари технологияси ва хомашёга дастлабки ишлов бериш” (техника фанлари).
Диссертация мавзуси роъйхатга олинган рақам: B2026.2.DSc/Т978 
Илмий маслаҳатчи: Хакимов Шерқул Шергозиевич, техника фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент тоъқимачилик ва енгил саноат институти.
ИК фаолият коърсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент тоъқимачилик ва енгил саноат институти, DSc.03/2025.27.12.Т.21.01.
Расмий оппонентлар: Матисмаилов Сайпилла Лолашбаевич, техника фанлари доктори, профессор; Эгамбердиев Фазлиддин Отақулович, техника фанлари доктори, профессор; Акрамов Алишер Ашуралиевич, техника фанлари доктори, профессор. Етакчи ташкилот: Наманган Давлат техника Университети. 
Диссертация йоъналиши: амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади Юқори сифатли тола олиш мақсадида, пахтани қуритиш ва толасини тозалаш технологияси ва ускуналарини такомиллаштиришнинг назарий ва амалий асосларини ишлаб чиқиш мақсаддан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги: 
пахтани қуритиш учун юқори энерго ва ресурстежамкорлик кўрсаткичларига эга тасмали қуритиш ускунаси такомиллаштирилган, унинг геометрик (тасманинг узунлиги 3200 мм, эни 1400 мм), кинематик (тасманинг тезлиги) ва технологик кўрсаткичларининг рационал қийматлари аниқланган;
пахтанинг намлигини, қуритиш ҳарорати, ускунанинг иш унумдорлиги ва пахта қатлами қалинлигига боғлиқлик қонуниятлари тўлиқ омилли тажриба усули асосида ишлаб чиқилган ҳамда ускунанинг иш унумдорлигини тасмасининг узунлиги ва тезлигига боғлиқлик тенгламалари кичик квадратлар усули ёрдамида аниқланган;
такомиллашган қуритиш ускунасида пахтани қуритиш жараёнининг математик модели тузилган ва ускунасининг муқобил кўрсаткичлари кўп омилли регрессион моделларини таҳлиллари асосида аниқланган ҳамда қуритиш ускунасининг қуритиш режимлари ишлаб чиқилган;
пахта толасининг тозалагич ишчи қисмлари билан юқори тезликдаги ўзаро таъсирлашувидаги зарба жараёнини ўрганиш натижасида, турли толалар учун деформациянинг кучланишга боғлиқлири, толаларга таъсир қилувчи кучнинг ўзгаришини толалар массасини турли хил қийматларида тола тутамига кириш чуқурлигига боғлиқликлари олинган, пахта толаси учун пластик деформация бошланадиган тўқнашув тезлиги 57,6 м/с эканлиги аниқланган;
тола тутамини тозалагич арра тишлари билан ўзаро таъсирини ўрганиш натижасида, аррали барабан тиши олд қиялик бурчагининг тола тутами массасига боғлиқликлари  олинган, тола тутамини бир колосникдан иккинчисига урилиб ўтишида арра тиши бўйлаб силжиш бўлмаслиги ва тола тушиб кетмаслиги учун, тола тутамининг тиш бўйлаб рухсат этилган ҳаракатланиши тенгламаси асосида колосниклар қадамини Ҳк = 30÷35 мм оралиғида танлаш лозимлиги аниқланган;
толали материалнинг тозалаш ускуналарининг ишчи қисмлари билан ўзаро таъсир жараёнини тахлили асосида тўғри оқимли тола тозалаш ускунаси такомиллаштирилган,  аррали цилиндр ва тараш қурилмаси тезлиги, арралар орсидаги оралиқ масофани, тозалаш самарадорлиги ва чиқиндиларнинг толадорлигига боғлиқлик қонуниятлари тўлиқ омилли тажриба усули асосида ишлаб чиқилган, тола тозалаш  жараёнининг математик модели тузилган ҳамда ускунасининг муқобил кўрсаткичлари кўп омилли регрессион моделларни таҳлиллари асосида аниқланган. 
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши: Пахтани қуритиш ускунасини такомиллаштириш боъйича олинган илмий ва амалий натижалар асосида:
ресурстежамкор такомиллашган пахтани қуритиш ускунаси Қорақалпоғистон Республикаси Тоърткоъл туманидаги “Янги тоърткоъл толаси” пахта тозалаш, Андижон вилояти Андижон туманидаги “Андижон бест сеедс” МЧЖ уруғлик чигит ишлаб чиқариш корхоналарида жорий этилган. (“Оъзтоъқимачиликсаноат” уюшмасининг 2026 йил 6-мартдаги №01/06-384-сонли маълумотномаси). Натижада пахтани қуритиш жараёнида 50% иссиқлик тежамкорлигига ва бу орқали эса электроенергия сарфининг икки баравар камайишига, пахта толасини сифат кўрсаткичлари сақлаб қолинишига ва табиий газга бўлган эхтиёжни бартараф этилишига эришилган.