Исмадиёров Комил Махамадиёровичнинг
Фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илимий даража берадиган фан тармоғи номи): “Кредит-модул асосида фалсафа фанини ўқитишнинг методик тизимини такомиллаштириш”, 13.00.02. – Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси (фалсафа).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2024.4.PhD/Ped8661
Илмий раҳбар: Эгамбердиев Азизбек Абдумаликович, фалсафа фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилаётган муассаса номи: Андижон давлат педагогика институти.
ИК фаолият кўрстаётган муассаса номи, ИК рақами: Андижон давлат педагогика институти, PhD.01/2025.27.12.Ped.05.01
Расмий оппонентлар: Юсупова Шоҳидахон Жалолиддиновна, педагогика фанлари доктори, профессор; Юлдашев Серобжон Урмоналиевич, фалсафа фанлари доктори, доцент.
Етакчи ташкилот: Жиззах давлат педагогика университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади олий таълим муассасаларида кредит-модул тизимида фалсафа фанини ўқитиш методикасини такомиллаштиришга оид илмий таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
фалсафа фанини кредит-модул тизимида ўқитишнинг педагогик мазмуни ЭCЦ модулли таълим жараёнининг таркибий структурасига талабаларни танқидий фикрлашни ривожлантиришнинг ўзига хослиги ва афзалликлари параметрларига фалсафий дунёқарашни юксалтириш ва аналитик тафаккурни шакллантириш имкониятларини адаптациялаш асосида аниқлаштирилган;
кредит-модул тизими асосидаги фалсафий таълимнинг ташкилий парадигмалари талабаларда процессуаллик-танқидий тафаккурни шакллантириш ва шахс фалсафий-интеллектуал салоҳиятини юксалтиришнинг динамик мезонлари (анализ, аргументлаш, баҳолаш) орқали аниқлаштирилган;
кредит-модул тизимидаги фалсафий таълим технологиялари талабаларнинг мутахассислик (аниқ фанлар, табиий фанлар, ижтимоий-гуманитар фанлар) хусусиятларидан келиб чиқиб ва хорижий тажрибаларини татбиқ этган ҳолда ўқув машғулотларини ташкил этишнинг “Юзма-юз”, “Ницшеча сўниш”, “Фалсафа диффузияси” методлари ишлаб чиқилган ва “Лоци”, “Инсерт”, “ВЕЕР”, “ПБЛ – Прожеcт-басед”, “КБИ”, “ЖИФ” каби самарали методлари такомиллаштирилган;
талабаларнинг фалсафий тафаккурини ривожлантириш метакогнитив компетенсияни (фикрлаш ҳақида фикрлаш – фалсафани тизимли англаш) шакллантиришга йўналтирилган интерактив дарс усуллари ҳамда сунъий интеллект асосидаги халфа.уз таълим платформаси интеграцияси асосида такомиллаштирилган.
IV.Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Олий таълим муассасаларида фалсафа фанини кредит-модул тизимида ўқитиш методикасига доир тадқиқот давомида олинган илмий натижалар асосида:
фалсафа фанини кредит-модул тизимида ўқитишнинг педагогик мазмуни ЭCЦ модулли таълим жараёнининг таркибий структурасига талабаларни танқидий фикрлашни ривожлантиришнинг ўзига хослиги ва афзалликлари параметрларига фалсафий дунёқарашни юксалтириш ва аналитик тафаккурни шакллантириш имкониятларини адаптациялаш асосида аниқлаштирилганлигига оид илмий янгиликларидан “60111100 – Миллий ғоя, маънавият асослари ва ҳуқуқ таълими” йўналишининг малака талабини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2025-йил 14-апрелдаги 136-сонли буйруғига асосан берилган 119934-рақамли рухсатномаси). Натижада фалсафа дарсларида модулли таълим кўникмаларини ривожлантириш ҳамда талабаларни ижтимоий фаол шахс қилиб шакллантиришнинг дидактик таъминоти оширилган;
талабаларда процессуаллик-танқидий тафаккурни шакллантириш ва шахс фалсафий-интеллектуал салоҳиятини юксалтиришнинг динамик мезонлари орқали аниқланган кредит-модул тизими асосидаги фалсафий таълимнинг ташкилий парадигмаларидан “60111100 – Миллий ғоя, маънавият асослари ва ҳуқуқ таълими” таълим йўналишининг малака талабини ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги Олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлари марказининг 2025-йил 2-июлдаги 02/01-01-252-рақамли маълумотномаси). Натижада кредит-модул тизимида фалсафа фанини ўқитишнинг асосий моҳияти ҳамда ташкилий педагогик имкониятлари бўйича методик таъминоти бойитилишига эришилган;
кредит-модул тизимида фалсафа ўқув машғулотларини ташкил этишнинг самарали методлари мутахассислик (аниқ фанлар, табиий фанлар, ижтимоий-гуманитар фанлар) хусусиятларидан келиб чиққан ҳамда хорижий тажрибаларини татбиқ этган ҳолда ишлаб чиқилган ва такомиллаштирилган методик тавсиялар “Фалсафа” номли ўқув қўлланманинг мазмунига сингдирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2025-йил 14-апрелдаги 136-сонли буйруғига асосан берилган 119934-рақамли рухсатномаси). Натижада фалсафа фани ўқитувчиларининг модулли таълим жараёнида олий таълим талабаларининг натижадорлиги ва самарадорлигининг оширилишига эришилган;
метакогнитив компетенсияни (фикрлаш ҳақида фикрлаш – фалсафани тизимли англаш) шакллантиришга йўналтирилган интерактив дарс усулларини қўллаш методикасига ҳамда сунъий интеллект ва таълим платформалари имкониятларидан фойдаланишга оид илмий тавсиялари асосида инновацион топшириқларга компоративистик (қиёсий – ўхшашлик ва фарқлар) устуворлик бериш асосида такомиллаштирилган талабаларда мустақил ва таҳлилий қарашни юксалтириш “Фалсафа” номли ўқув қўлланманинг мазмунига сингдирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2025-йил 14-апрелдаги 136-сонли буйруғига асосан берилган 119934-рақамли рухсатномаси). Натижада талабаларда фалсафий тушунчаларни англаш ва тушуниш, шунингдек, ушбу билимлардан амалий фойдаланиш кўникмаларини янада такомиллаштирилишига хизмат қилган.