Шомуродов Хуршид Шокировичнинг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммун тизимининг бузилиши ва иммунокорригирловчи терапияни асослаш” 14.00.36 – Аллергология ва иммунология ҳамда 14.00.37 – Анестезиология ва реаниматология (тиббиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2023.1.PhD/Tib3668.
Илмий раҳбарлар: Нарзуллаев Нуриддин Умарович, тиббиёт фанлари доктори, профессор; Эшонов Олим Шойимқулович, тиббиёт фанлари доктори, доцент.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Бухоро давлат тиббиёт институти.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Иммунология ва инсон геномикаси институти, DSc.05/2025.27.12.Tib.26.01.
Расмий оппонентлар: Уразметова Маиса Дмитреевна, тиббиёт фанлари доктори, профессор; Газиев Зоир Тоирович, тиббиёт фанлари доктори (DSc), доцент.
Етакчи ташкилот: Самарқанд давлат тиббиёт университети.
Диссертация йўналиши: амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммун тизимининг бузилиши ва иммунокорригирловчи терапияни асослашдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
илк бор ишемик инсульт касаллигида ҳужайравий  иммунитет (CD3+, CD4+, CD8+, CD20+) кўрсаткичларининг ишонарли камайиши неврологик клиник холатлар (эс-ҳуш холати бузилиши, ютиниш бузилиши, қўл ва оёқларда парез, параличнинг чуқурлашуви) кучайишига сабаб бўлиши исботланган;
ишемик инсультнинг ўткир даврида иммун тизими гуморал бўғини (IgA, IgM, IgG) фаоллигининг ортиши сабабли касаллик клиник кечишининг зўрайиши, яллиғланиш жараёнининг давомийлиги, бемор аҳволининг оғирлашувига олиб келиши аниқланган;
илк бор касаллик ўткир даврида яллиғланишга хос (IL-1β, IL-6, IL-8) ва  яллиғланишга қарши (IL-10) цитокинлар миқдориниг кескин ортиши  иммунологик дисбаланс холатиги олиб келиши сабабли касаллик оғирлиги ва нейрояллиғланиш жараёнинининг кучайишига олиб келиши исботланган;
илк бор ишемик инсультда иммунокорегирловчи даволаш хужайравий ва гуморал тизим кўрсаткичларини динамикада яхшиланиши хамда неврологик холатларда (эс-ҳуши холати, ютиниш, респиратор кўрсаткичлар) ижобий ўзгаришларга олиб келиши сабабли беморларнинг реанимацияда даволаниш кунларининг кисқаришига олиб келиши исботланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий этилиши. 
Ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммун тизимининг бузилиши ва иммунокорригирловчи терапияни асослаш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
биринчи илмий янгилиги: илк бор ишемик инсульт касаллигида ҳужайравий  иммунитет (CD3+, CD4+, CD8+, CD20+) кўрсаткичларининг ишонарли камайиши неврологик клиник холатлар (эс-ҳуш холати бузилиши, ютиниш бузилиши, қўл ва оёқларда парез, параличнинг чуқурлашуви) кучайишига сабаб бўлиши исботланганлиги бўйича “Ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммунитет тизимининг ҳолатини бахолаш усули” услубий тавсияномаси ишлаб чиқилган (Бухоро давлат тиббиёт институти Эксперт кенгашининг 2024 йил 5 апрелдаги 24-m/069-сонли хулосаси). Мазкур таклиф Бухоро вилоят кўп тармоқли тиббиёт маркази бўйича 21.02.25 йилдаги №01/124-сонли, Ғиждувон туман тиббиёт бирлашмаси бўйича 18.04.24 йилдаги №2944-2-34-ТВ/2024-сонли, Жондор туман тиббиёт бирлашмаси  бўйича 13.04.24 йилдаги №1409-2-35-ТВ/202473-сонли буйруқлари билан амалиётларига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги хузуридаги илмий техник кенгашининг 2025 йил 20 мартдаги №14/27-сонли хулосаси); ижтимоий самарадорлиги: илмий натижаларни клиник амалиётга жорий этилиши, эрта ташхис қўйиш, даволаш тактикасини оптималлаштириш, асоратлар ривожланишини камайтириш, тиббий ёрдам сифатини ошириш,  ногиронлик даражасини пасайтиришга ва хаёт сифатини яхшилашга имкон яратади; иқтисодий самарадорлиги: илмий натижаларни Бухоро вилоят кўп тармоқли тиббиёт маркази, Ғиждувон ва Жондор туманлари тиббиёт бирлашмалари амалий фаолиятларига ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммунитет тизимининг ҳолатини бахолаш усулини жорий этилиши интенсив даволаш самарадорлигини оширишни натижасида ҳар бир нафар беморга нисбатан сарфланган маблағнинг 730000 сўмгача тежашга имкон яратади. Хулоса: ишемик инсультда ҳужайравий  иммунитет кўрсаткичларининг ишонарли камайиши неврологик клиник холатлар (эс-ҳуш холати бузилиши, ютиниш бузилиши, қўл ва оёқларда парез, параличнинг чуқурлашуви) кучайишига сабаб бўлиши асосланган; 
иккинчи илмий янгилиги: ишемик инсультнинг ўткир даврида иммун тизими гуморал бўғини (IgA, IgM, IgG) фаоллигининг ортиши сабабли касаллик клиник кечишининг зўрайиши, яллиғланиш жараёнининг давомийлиги, бемор аҳволининг оғирлашувига олиб келиши аниқланганлиги бўйича “Ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммунитет тизимининг ҳолатини бахолаш усули” услубий тавсияномаси ишлаб чиқилган (Бухоро давлат тиббиёт институти Эксперт кенгашининг 2024 йил 5 апрелдаги 24-m/069-сонли хулосаси). Мазкур таклиф Бухоро вилоят кўп тармоқли тиббиёт маркази бўйича 21.02.25 йилдаги №01/124-сонли, Ғиждувон туман тиббиёт бирлашмаси бўйича 18.04.24 йилдаги №2944-2-34-ТВ/2024-сонли, Жондор туман тиббиёт бирлашмаси  бўйича 13.04.24 йилдаги №1409-2-35-ТВ/202473-сонли буйруқлари билан амалиётларига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги хузуридаги илмий техник кенгашининг 2025 йил 20 мартдаги №14/27-сонли хулосаси); ижтимоий самарадорлиги: илмий натижаларни клиник амалиётга жорий этилиши, эрта ташхис қўйиш, даволаш тактикасини оптималлаштириш, асоратлар ривожланишини камайтириш, тиббий ёрдам сифатини ошириш,  ногиронлик даражасини пасайтиришга ва хаёт сифатини яхшилашга имкон яратади; иқтисодий самарадорлиги: илмий натижаларни Бухоро вилоят кўп тармоқли тиббиёт маркази, Ғиждувон ва Жондор туманлари тиббиёт бирлашмалари амалий фаолиятларига ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммунитет тизимининг ҳолатини бахолаш усулини жорий этилиши интенсив даволаш самарадорлигини оширишни натижасида ҳар бир нафар беморга нисбатан сарфланган маблағнинг 730000 сўмгача тежашга имкон яратади. Хулоса: ишемик инсультнинг ўткир даврида иммун тизими гуморал бўғини фаоллигининг ортиши касаллик клиник кечишининг зўрайиши, яллиғланиш жараёнининг давомийлиги, бемор аҳволининг оғирлашувига олиб келиши асосланган;
учинчи илмий янгилиги: илк бор касаллик ўткир даврида яллиғланишга хос (IL-1β, IL-6, IL-8) ва  яллиғланишга қарши (IL-10) цитокинлар миқдориниг кескин ортиши  иммунологик дисбаланс холатиги олиб келиши сабабли касаллик оғирлиги ва нейрояллиғланиш жараёнинининг кучайишига олиб келиши исботланганлиги бўйича «Ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммунитет тизимининг ҳолатини бахолаш усули» услубий тавсияномаси ишлаб чиқилган (Бухоро давлат тиббиёт институти Эксперт кенгашининг 2024 йил 5 апрелдаги 24-m/069-сонли хулосаси). Мазкур таклиф Бухоро вилоят кўп тармоқли тиббиёт маркази бўйича 21.02.25 йилдаги №01/124-сонли, Ғиждувон туман тиббиёт бирлашмаси бўйича 18.04.24 йилдаги №2944-2-34-ТВ/2024-сонли, Жондор туман тиббиёт бирлашмаси  бўйича 13.04.24 йилдаги №1409-2-35-ТВ/202473-сонли буйруқлари билан амалиётларига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги хузуридаги илмий техник кенгашининг 2025 йил 20 мартдаги №14/27-сонли хулосаси); ижтимоий самарадорлиги: илмий натижаларни клиник амалиётга жорий этилиши, эрта ташхис қўйиш, даволаш тактикасини оптималлаштириш, асоратлар ривожланишини камайтириш, тиббий ёрдам сифатини ошириш,  ногиронлик даражасини пасайтиришга ва хаёт сифатини яхшилашга имкон яратади; иқтисодий самарадорлиги: илмий натижаларни Бухоро вилоят кўп тармоқли тиббиёт маркази, Ғиждувон ва Жондор туманлари тиббиёт бирлашмалари амалий фаолиятларига ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммунитет тизимининг ҳолатини бахолаш усулини жорий этилиши интенсив даволаш самарадорлигини оширишни натижасида ҳар бир нафар беморга нисбатан сарфланган маблағнинг 730000 сўмгача тежашга имкон яратади. Хулоса: касаллик ўткир даврида яллиғланишга хос ва  қарши цитокинлар миқдориниг кескин ортиши  иммунологик дисбаланс холатига, бу эса касаллик оғирлиги ва нейрояллиғланиш жараёнинининг кучайишига олиб келиши асосланган;
тўртинчи илмий янгилиги: илк бор ишемик инсультда иммунокорегирловчи даволаш хужайравий ва гуморал тизим кўрсаткичларини динамикада яхшиланиши хамда неврологик холатларда (эс-ҳуши холати, ютиниш, респиратор кўрсаткичлар) ижобий ўзгаришларга олиб келиши сабабли беморларнинг реанимацияда даволаниш кунларининг кисқаришига олиб келиши исботланганлиги бўйича “Ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммунитет тизимининг ҳолатини бахолаш усули” услубий тавсияномаси ишлаб чиқилган (Бухоро давлат тиббиёт институти Эксперт кенгашининг 2024 йил 5 апрелдаги 24-m/069-сонли хулосаси). Мазкур таклиф Бухоро вилоят кўп тармоқли тиббиёт маркази бўйича 21.02.25 йилдаги №01/124-сонли, Ғиждувон туман тиббиёт бирлашмаси бўйича 18.04.24 йилдаги №2944-2-34-ТВ/2024-сонли, Жондор туман тиббиёт бирлашмаси  бўйича 13.04.24 йилдаги №1409-2-35-ТВ/202473-сонли буйруқлари билан амалиётларига жорий этилган (Соғлиқни сақлаш вазирлиги хузуридаги илмий техник кенгашининг 2025 йил 20 мартдаги №14/27-сонли хулосаси); ижтимоий самарадорлгиги: илмий натижаларни клиник амалиётга жорий этилиши, эрта ташхис қўйиш, даволаш тактикасини оптималлаштириш, асоратлар ривожланишини камайтириш, тиббий ёрдам сифатини ошириш,  ногиронлик даражасини пасайтиришга ва хаёт сифатини яхшилашга имкон яратади; иқтисодий самарадорлиги: илмий натижаларни Бухоро вилоят кўп тармоқли тиббиёт маркази, Ғиждувон ва Жондор туманлари тиббиёт бирлашмалари амалий фаолиятларига ишемик инсульт билан оғриган беморларда иммунитет тизимининг ҳолатини бахолаш усулини жорий этилиши интенсив даволаш самарадорлигини оширишни натижасида ҳар бир нафар беморга нисбатан сарфланган маблағнинг 730000 сўмгача тежашга имкон яратади. Хулоса: ишемик инсультда иммунокорегирловчи даволаш хужайравий ва гуморал тизим кўрсаткичларини динамикада яхшиланиши хамда неврологик холатларда ижобий ўзгаришларга олиб келиши сабабли беморларнинг реанимацияда даволаниш кунларининг кисқаришига олиб келиши асосланган.

Yangiliklarga obuna bo‘lish