Хожаниязова Инкар Жуманазаровнанинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Компетенсиявий ёндошув асосида тарбия фанини ўқитиш методикасини такомиллаштириш (4-синф тарбия фанини ўқитиш мисолида)”, 13.00.02 – Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси (соҳалар бўйича).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.1.PhD/Ped580
Илмий раҳбар: Бекимбетова Айнагул Амангелдиевна, педагогика фанлари номзоди, доцент.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қорақалпоқ давлат университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Қорақалпоқ давлат университети, DSc.03/2025.27.12.Fil.04.06 
Расмий оппонентлар: Раҳимов Бахтиёр Худойбердиевич, педагогика фанлари доктори (DSc), профессор; Бекимбетова Гулбахар Рисбаевна, педагогика фанлари доктори (DSc), доцент
Етакчи ташкилот: Урганч давлат педагогика институти
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга мойилик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: компетенсиявий ёндашув асосида тарбия фанини ўқитиш методикасини такомиллаштиришга доир тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
компетенсиявий ёндашув асосида бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларининг “Тарбия” фанидан ўқув материалларини ўзлаштиришининг педагогик-психологик хусусиятлари аниқлаштирилиб, анъанавий билимга йўналтирилган ёндашувга таянган ҳолда ўқув топшириқлари таксономияси компетенсиявий самарадорлик потенсиалига устуворлик бериш асосида такомиллаштирилган;
компетенсиявий ёндашув асосида бошланғич таълим 4-синф ўқувчилари “Тарбия” фанидан ўқув материалларини ўзлаштириши жараёнида дифференциаллаштирилган педагогик технологиялар (муаммоли, лойиҳавий, кўпқиррали) ва интерфаол методлар (ролли ўйинлар, мулоқотли кейс-стадилар) комбинацияси ишлаб чиқилган ҳамда уларнинг продуктивлик даражасини баҳолаш мезонлари илмий жиҳатдан асосланган;
бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларининг “Тарбия” фанини 4К тамойили асосида ўқитишга йўналтирилган, мақсадли, назарий-методик, ташкилий-технологик ҳамда баҳоловчи-диагностик компонентларининг ўзаро синергетик боғлиқлигини ва таълим жараёни элементлари (методлар, шакллар, воситалар) интеграциясини таъминловчи педагогик модел ишлаб чиқилган;
компетенсиявий ёндашув асосида бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларида “Тарбия” фанини ўқитишнинг когнитив, коммуникатив, креатив, танқидий ва мотивацион мезонларига таянган мезонли-баҳолаш тизими (форматив, сумматив ва диагностик баҳолаш кўрсаткичлари) ҳамда уларнинг самарадорлигини мониторинг ва статистик таҳлил асосида аниқлашга йўналтирилган методик технология ишлаб чиқилган ва илмий жиҳатдан асосланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
Компетенсиявий ёндашув асосида тарбия фанини ўқитиш методикасини такомиллаштириш мавзусидаги тадқиқот жараёнида эришилган илмий натижалар асосида:
компетенсиявий ёндашув асосида бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларининг “Тарбия” фанидан ўқув материалларини ўзлаштиришининг педагогик-психологик хусусиятларини аниқлаш, анъанавий билимга йўналтирилган ёндашувга таянган ҳолда ўқув топшириқлари таксономиясини компетенсиявий самарадорлик потенсиалига устуворлик бериш асосида такомиллаштиришга оид таклифлар ва тавсиялар “Умумий педагогика” номли ўқув қўлланмани яратишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2024-йил 6-сентябрдаги 333-сонли буйруғи асосида берилган 333-192-сонли нашр рухсатномаси). Ушбу таклифнинг жорий қилиниши бошланғич синф ўқувчиларининг “Тарбия” фанини ўзлаштиришининг педагогик имкониятлари кенгайишига хизмат қилган;
компетенсиявий ёндашув асосида бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларининг “Тарбия” фанидан ўқув материалларини ўзлаштириши жараёнида дифференциаллаштирилган педагогик технологиялар (муоммали, лойиҳавий, кўпқиррали) ва интерфаол методлар (ролли ўйинлар, мулоқотли кейс-стадилар) комбинациясини ишлаб чиқиш ҳамда уларнинг продуктивлик даражасини баҳолаш мезонларига оид тавсиялардан А1-ХТ-0-92997 рақамли “Ёшларни умуминсоний, миллий ва тарихий қадриятлар уйғунлиги асосида маънавий-аҳлоқий тарбиялашнинг муаммолари” мавзусидаги амалий лойиҳада фойдаланилган (Т.Н.Қори-Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институти Қорақалпогʻистон филиалининг 2025-йил 19-сентябрдаги 373-сонли маълумотномаси). Натижада, бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларининг “Тарбия” фанидан ўқув материалларини ўзлаштиришнинг продуктивлик даражаси ошишига эришилган; 
бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларининг “Тарбия” фанини 4К тамойили асосида ўқитишга йўналтирилган, мақсадли, назарий-методик, ташкилий-технологик ҳамда баҳоловчи-диагностик компонентларининг ўзаро синергетик боғлиқлигини ва таълим жараёни элементлари (методлар, шакллар, воситалар) интеграциясини таъминловчи педагогик моделни ишлаб чиқишга оид таклифлардан А1-ХТ-0-92997 рақамли “Ёшларни умуминсоний, миллий ва тарихий қадриятлар уйғунлиги асосида маънавий-аҳлоқий тарбиялашнинг муаммолари” мавзусидаги амалий лойиҳасида фойдаланилган (Т.Н.Қори-Ниёзий номидаги Тарбия педагогикаси миллий институти Қорақалпогʻистон филиалининг 2025-йил 19-сентябрдаги 373-сонли маълумотномаси). Натижада, “Тарбия” фанини ўқитишнинг илмий-методик таъминоти ва ўқув материалларини ўзлаштириш самарадорлиги ошишига эришилган; 
компетенсиявий ёндашув асосида бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларида “Тарбия” фанини ўқитишнинг когнитив, коммуникатив, креатив, танқидий ва мотивацион мезонларига таянган мезонли-баҳолаш тизими (форматив, сумматив ва диагностик баҳолаш кўрсаткичлари) ҳамда уларнинг самарадорлигини мониторинг ва статистик таҳлил асосида аниқлашга йўналтирилган методик технология Самарқанд давлат ҳамда Нукус давлат педагогика институтлари таълим амалиётида қўлланилган (Самарқанд давлат педагогика институтининг 2025-йил 25-сентябрдаги 09-06/2598-сонли ҳамда Нукус давлат педагогика институтининг 2025-йил 17-апрелдаги 01-21-09/529-сонли маълумотномалари). Натижада, бошланғич таълим 4-синф ўқувчиларининг “Тарбия” фанидан ўқув материалларини ўзлаштириш самарадорлигини баҳолаш ва дидактик имкониятлардан фойдаланиш даражаси ошишига эришилган.