Солиев Элиёр Равшан ўғлининг педагогика фанлари доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон.
I.Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Интегратив ёндашув асосида талабаларни инновацион компетентлигини ривожлантириш методикаси”, 13.00.02 - Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси (соҳалар бўйича).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.3PhD/Ped10973
Илмий маслаҳатчи: Эргашев Бобиржон Баходирович, педагогика фанлари доктори, профессор
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қўқон давлат университети
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи: Наманган давлат университети, PhD.03/2025.27.12.Ped.22.02 рақамли илмий кенгаш.
Расмий оппонентлар: Наманган давлат университети доценти, педагогика фанлари номзоди (PhD) Ўринов Бахром Жамолдинович, Наманган давлат педагогика институти доценти, педагогика фанлари доктори (DSc) Сулаймонова Саодатхон Усубхоновна.
Етакчи ташкилот: Гулистон давлат педагогика институти.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II.Тадқиқотнинг мақсади талабаларнинг инновацион компетентлигини интегратив ёндашувлар асосида ривожлантиришдан иборат.
III.Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилардан иборат:
интегратив ёндашув ҳамда инновацион компетентлик тушунчаларининг мазмун-моҳияти, таркибий тузилмаси, функсионал компонентлари, шунингдек, уларнинг педагогик ва дидактик хусусиятлари компетенсиявий ёндашув нуқтайи назаридан илмий-назарий жиҳатдан аниқлаштирилган;
талабаларда инновацион компетентликни ривожлантиришнинг амалдаги ҳолатига таъсир этувчи педагогик омиллар, дидактик шарт-шароитлар, мотивацион-муаммоли муҳит ҳамда таълим жараёнининг ташкилий-методик имкониятлари тизимли таҳлил асосида далилланган;
интегратив ёндашув асосида талабалар инновацион компетентлигини ривожлантиришга йўналтирилган методик модел, педагогик технологиялар, интерфаол методлар, ўқув-топшириқлар тизими ва дидактик таъминот мажмуи ишлаб чиқилган;
ишлаб чиқилган методика ва моделнинг самарадорлигини аниқлашга хизмат қилувчи тажриба-синов дастури, диагностик мезонлар, баҳолаш кўрсаткичлари, мониторинг механизмлари ҳамда натижавийликни аниқловчи педагогик диагностика тизими такомиллаштирилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Талабаларнинг инновацион компетентлигини интегратив ёндашув асосида ривожлантириш бўйича илмий тадқиқот натижалари асосида:
интегратив ёндашув ҳамда инновацион компетентлик тушунчаларининг мазмун-моҳияти, таркибий тузилмаси, функсионал компонентлари, шунингдек, уларнинг педагогик ва дидактик хусусиятлари компетенсиявий ёндашув нуқтайи назаридан илмий-назарий жиҳатдан аниқлаштиришга оид таклиф ва тавсияларидан Педагогика таълим йўналиши талабалари учун “Педагогик фаолиятни такомиллаштириш” номли ўқув қўлланма мазмунига сингдирилган. (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2024-йил 27-декабрдаги 485-сон буйруғига асосан №586049 ўқув адабиётининг нашр гувоҳномаси) ҳамда Ўзбекистон Миллий Педагогика университетининг 2025-йил 20-октябрдаги 22-01-816/22-сонли маълумотномаси. Натижада, талабаларнинг инновацион компетентлигини ривожлантиришнинг ўқув-дидактик таъминоти мазмун жиҳатидан бойитишга эришилган.
талабаларда инновацион компетентликни ривожлантиришнинг амалдаги ҳолатига таъсир этувчи педагогик омиллар, дидактик шарт-шароитлар, мотивацион-муаммоли муҳит ҳамда таълим жараёнининг ташкилий-методик имкониятлари тизимли таҳлил асосида далиллашга доир амалий таклифларидан Қўқон давлат педагогика институтида 2020-2022-йилларда бажарилган С-ЭCАГД-18-CА-0067 (П020002335) рақамли “ФЙ-18 Энглиш Аccесс Миcросчоларшип програм” номли Америка Қўшма Штатлари таълим ва маданий ишлар бюроси билан ҳамкорликдаги халқаро лойиҳа доирасида фойдаланилган (Қўқон давлат университетининг 2025-йил 29-сентябрдаги 96-сон маълуномаси). Натижада, инновацион компетентликни босқичма-босқич такомиллаштириш модели педагогик жараён ва натижавий блокларда таркиб топган компонентлар мақсадли интеграциялаштирилган;
интегратив ёндашув асосида талабалар инновацион компетентлигини ривожлантиришга йўналтирилган методик модел, педагогик технологиялар, интерфаол методлар, ўқув-топшириқлар тизими ва дидактик таъминот мажмуи ишлаб чиқишга доир таклиф ва тавсияларидан Педагогика йўналиши талабалари учун “Умумий педагогика” номли ўқув қўлланма мазмунига сингдирилган (Наманган давлат университети ректорининг 2026-йил 31-мартдаги 45-сонли буйруғига асосан №45-004 ўқув адабиётининг нашр гувоҳномаси) ҳамда Олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлари марказининг 2025-йил 4-июндаги 02/01-01-196-сонли маълумотномаси. Натижада, талабаларнинг инновацион компетентлигини ривожлантириш методикаси релевантлиги тизимли асосланган;
ишлаб чиқилган методика ва моделнинг самарадорлигини аниқлашга хизмат қилувчи тажриба-синов дастури, диагностик мезонлар, баҳолаш кўрсаткичлари, мониторинг механизмлари ҳамда натижавийликни аниқловчи педагогик диагностика тизими такомиллаштиришга доир таклифларидан Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси “Ўзбекистон-24” ижодий бирлашмаси “Ўзбекистон” телерадиоканалида 2024-2025-йилларда эфирга узатилган “Таълим ва тараққиёт”, “Ўзбекистон ёшлари”, “Болалар ва биз” эшиттиришларининг сенарийсини тайёрлашда фойдаланилган (Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси “Ўзбекистон-24” ижодий бирлашмаси давлат муассасасининг 2025-йил 7-октябрдаги 05-09-1566-сон маълумотномаси). Натижада, талабаларнинг инновацион компетентлигини ривожлантириш жараёни методик жиҳатдан тизимлаштирилган ва ўқув-услубий таъминотни такомиллаштиришга хизмат қилган.
