Эшимбетова Гулзада Давлетовнанинг 
филология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) 
диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри: “Инглиз тилининг жумла таркибидаги якунийлик категорияси ва унинг прагматик хусусиятлари”, 10.00.04 – “Европа, Америка ва Австралия халқлари тили ва адабиёти” (филология фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2024.3.PhD/Fil3398.
Илмий раҳбарининг Ф.И.Ш., илмий даражаси ва унвони: Усмонов Ўрол Усмонович, филология фанлари номзоди, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қорақалпоқ давлат университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Қорақалпоқ давлат университети, PhD.03/2025.27.12.Fil.04.07.
Расмий оппонентларнинг Ф.И.Ш., илмий даражаси ва унвони: Кдирбаева Гулзира Курбанбаевна, филология фанлари доктори (DSc), профессор; Асадов Рустам Муминович, филология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD), доцент. 
Етакчи ташкилот номи: Урганч давлат университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади инглиз тили содда ва қўшма гаплар таркибида финал синтаксемалар, уларнинг вариантлари ҳамда прагматик, синтактик-семантик хусусиятларини тадқиқ этишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
инглиз тили гап қурилмасида финал синтаксемалар тобе ва ядро компонентлар ўрнида келиши, уларнинг синтактик хусусиятлари ва унинг босқичларини англатувчи феъллар гуруҳлари таснифланиб, лексик-семантик хусусиятлари ва прагматик муносабатлари асосланган;
инглиз тили гап қурилмасида финал синтаксемани фаоллаштирувчи лексик, грамматик ва синтактик бирликлар аниқланиб, уларнинг қамрови компонент моделларда, синтактик алоқалари юнксион моделларда тасвирланган;
финал синтаксемалар қатнашган гапларнинг синтаксем таҳлили натижасида уларнинг категориал ва нокатегориал дифференциал синтактик-семантик белгилари аниқланган ва бошқа синтаксемалар билан бирикиш имкониятлари очиб берилган;
финал синтаксемаларнинг коннотатив вариантларини аниқланиб, уларнинг функсионал-коммуникатив ва прагматик хусусиятлари таснифланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Инглиз тили гап таркибида финал синтаксемаларни лисоний тадқиқот методлари ёрдамида тадқиқ этиш жараёнида эришилган илмий натижалар асосида: 
инглиз тили гап қурилмасида финал синтаксемалар тобе ва ядро компонентлар ўрнида келиши, уларнинг синтактик хусусиятлари ва унинг босқичларини англатувчи феъллар гуруҳлари таснифланиб, лексик-семантик хусусиятлари ва прагматик муносабатларига доир натижалардан “Қорақалпоқ фолклоршунослиги ва адабиётшунослиги тарихини тадқиқ этиш” номли фундаментал илмий лойиҳа доирасида фойдаланилган (Қорақалпоқ гуманитар фанлар илмий-тадқиқот институтининг 2024-йил 27-августдаги 344/1-сон маълумотномаси). Натижада ишда акс эткан лингвистик карашлар тилларни урганишка оид назарий юналишлар ва функсионал асосда урганишка дойир илимий хулосалар лойихани методологик жихаттан бойитишка хизмат килган;
инглиз тили гап қурилмасида финал синтаксемани фаоллаштирувчи лексик, грамматик ва синтактик бирликлар аниқланиб, уларнинг қамрови компонент моделларда, синтактик алоқалари юнксион моделларда тасвирланганлигига оид хулосалардан Қорақалпоқ адабиёти тарихи давлат музейига ташриф буюрувчилар учун материаллар тайёрлашда фойдаланилган (Бердақ номидаги Қорақалпоқ адабиёти тарихи давлат музейининг 2024-йил 23-августдаги 01-01/03-140-сон маълумотномаси). Натижада, хорижий ва маҳаллий сайёҳлар республика халқи, маданияти, ҳудуди ҳақида етарлича ма'лумотларга эга бўлиши ва инглиз тилида баён қилинган ахборотлар савияси оширилишига хизмат қилган; 
финал синтаксемалар қатнашган гапларнинг синтаксем таҳлили натижасида уларнинг категориал ва нокатегориал дифференциал синтактик-семантик белгилари аниқланган ва бошқа синтаксемалар билан бирикиш имкониятлари ҳамда финал синтаксемаларнинг коннотатив вариантларини аниқланиб, уларнинг функсионал-коммуникатив ва прагматик хусусиятлари бўйича таклиф ва тавсиялардан Қорақалпоғистон телерадиокомпаниясининг 2024-йил 22-сентябрда эфирга узатилган “Ассалаwма алейкум, Қарақалпақстан” кўрсатувининг ҳамда 2024-йил 25-сентябрда эфирга берилган “Куш билимде” радиоешиттиришининг ссенарийсини шакллантиришда фойдаланилган (Ўзбекистон Миллий Телерадиокомпаниясининг 2024-йил 25-сентябрдаги 05-22/422-сон маълумотномаси). Натижада, расмий ва норасмий матнларни чет тилида яни инглиз тилида ифода қилишда тўлиқ муқобилликка эришишга хизмат қилган.