Умурзақов Уткир Комиловичнинг
педагогика фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) 
диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I.Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Уюшмаган ёшлар фаоллигини оширишда бўлажак жисмоний тарбия ва спорт мутахассислари фаолиятини такомиллаштириш”, 13.00.04-Жисмоний тарбия, спорт машғулотлари, соғломлаштириш ва адаптив жисмоний тарбия назарияси ва методикаси ҳамда 13.00.01 - Педагогика назарияси. Педагогик таълимотлар тарихи.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2020.2.PhD/Ped1625.
Илмий раҳбарлар: Ярашев Комил Дехқонович педагогика фанлари доктори, (DSc) профессор; Шарипова Дилара Джуманиязовна педагогика фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Жисмоний тарбия ва спорт илмий тадқиқотлар институте.
Илмий Кенгаш фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Жисмоний тарбия ва спорт илмий тадқиқотлар институти, DSc.33/01.02.2022.Ped.146.01.
Расмий оппонентлар: Алламуратов Шухратулла Иноятович биология фанлари доктори, профессор; Мухаммадиев Комил Бурханович педагогика фанлари доктори (DSc), профессор.
Етакчи ташкилот:Чирчиқ давлат педагогика университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II.Тадқиқотнинг мақсади тадқиқотнинг мақсади маҳаллаларда уюшмаган ёшларнинг жисмоний фаоллигини ошириш орқали бўлажак жисмоний тарбия ва спорт мутахассислари фаолиятини такомиллаштириш бўйича таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат
III.Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилардан иборат: 
маҳаллаларда жисмоний тарбия ва оммавий спорт ишларини самарадорлигини ошириш учун уюшмаган ёшлар билан волейболга асосланган спорт соғломлаштириш машғулотларини жисмоний тайёргарлик даражасида белгиланган махсус тестлар билан интеграциялаштирилган махсус жисмоний машқлар комплексини ишлаб чиқиш ҳисобига уюшмаган ёшларнинг жисмоний юкламалари такомиллашган;
маҳаллалар ўртасида ўтадиган волейбол мусобақаларига уюшмаган ёшларнинг индивидуал ампула ўйинчилари (Сеттер, либеро, И-ИИ темп ўйинчилари) техник тайёргарлик базасини шакллантиришга қаратилган гамификацион “А”, “Б”, “C”, “Д”, “Э” блоклардан ташкил топган махсус дастурни ишлаб чиқиш ҳисобига уюшмаган ёшларнинг волейбол техник тайёргарлигини ўсиш самарадорлигига эришилган;
бўлажак жисмоний тарбия ва спорт мутахассислари фаолиятини маҳалла институти билан уйғунлашган илмий назарий асосларни таҳлил қилиш, уларнинг маҳалла спортига оид компетенциясининг конгнитив, мативацион, креатив, шахсга йўналтирилган ва фаолиятга йўналтирилган мезонларини аниқлаш асосида мустақил стратегиясини ишлаб чиқиш ҳисобига тайёргарлик жараёнини ишончли баҳолаш имкониятлари кенгайтирилган;
бўлажак жисмоний тарбия ва спорт мутахассисларига маҳалла институтлари билан спорт соғломлаштириш ишлари учун модел ишлаб чиқиш ҳисобига талабаларда маҳалла ананаларига оид билимларини ортишига ҳамда касбий компетенцияларини реал воқейликда қўллай олиш кўникмаларини ривожлантириш имкониятлари оширилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Уюшмаган ёшлар фаоллигини оширишда бўлажак жисмоний тарбия ва спорт мутахассислари фаолиятини мониторинг қилиш натижасида олинган илмий натижалар асосида:
маҳаллаларда жисмоний тарбия ва оммавий спорт ишларини самарадорлигини ошириш учун уюшмаган ёшлар билан волейболга асосланган спорт соғломлаштириш машғулотларини жисмоний тайёргарлик даражасида белгиланган махсус тестлар билан интеграциялаштирилган махсус жисмоний машқлар комплексини ишлаб чиқиш бўйича таклиф ва тавсиялар маҳалла фуқаролар йиғинларидаги уюшмаган ёшларда жисмоний тайёргарлик даражаларини аниқлашда Андижон вилоятидаги Ойбек, Тошлоқ, Арғин, Турон, Тошҳовуз ва Ғалаба маҳалла фуқаролар йиғинларига тадбиқ қилинган (Ўзбекистон Республикаси Спорт вазирлигининг 2024-йил 16-декабр кунги 03-16/12922-сон маълумотномаси). Натижада, 19-20 ёшли уюшмаган ёшларнинг ёшга оид махсус жисмоний тайёргарлик даражалари ўртача 12.23% га, жисмоний ривожланиш кўрсаткичлари эса ўртача 11.3% га ошган;
маҳаллалар ўртасида ўтадиган волейбол мусобақаларига уюшмаган ёшларнинг индивидуал ампула ўйинчилари (Сеттер, либеро, И-ИИ темп ўйинчилари) техник тайёргарлик базасини шакллантиришга қаратилган гамификацион “А”, “Б”, “C”, “Д”, “Э”блоклардан ташкил топган махсус дастурни қўллаш бўйича таклиф ва тавсиялар Андижон вилоятининг Арғин, Турон, Тошҳовуз, Ғалаба, Ойбек ва Тошлоқ Маҳалла фуқаролар йиғинларидаги уюшмаган ёшларда қўлланилган (Ўзбекистон маҳаллалари уюшмасининг 2024-йил 30-октябрдаги 02-02-01/1111-сон маълумотномаси). Натижада, бўлажак жисмоний тарбия ва спорт мутахассислари фаолиятини такомиллаштириш дастури маҳаллаларда уюшмаган ёшларнинг жисмоний фаоллигини ошириш спорт фаолиятини ривожлантирувчи стратегия соғломлаштириш дастурларида иштирок этиш маданиятини ривожлантиришга, хизмат қилган;
бўлажак жисмоний тарбия ва спорт мутахассислари фаолиятини маҳалла институти билан уйғунлашган илмий назарий асосларни таҳлил қилиш, уларнинг маҳалла спортига оид компетенциясининг конгнитив, мативацион, креатив, шахсга йўналтирилган ва фаолиятга йўналтирилган мезонларини аниқлаш бўйича таклиф ва тавсиялар Андижон вилоятининг Арғин, Турон, Тошҳовуз, Ғалаба, Ойбек ва Тошлоқ Маҳалла фуқаролар йиғинларидаги уюшмаган ёшларда татбиқ этилган (Ўзбекистон Республикаси Олий мажлис сенатининг Мудофаа ва хавсизлик масалалари қўмитасининг 2024-йил 22-октябр кунги 35-сонли маълумотномаси). Натижада, диссертациянинг илмий хулосалари, унда илгари сурилган илмий таклиф ва тавсиялар “Ёшлар 1+1” дастури доирасида “Устоз шогирд” ананаларини уюшмаган ёшлар билан жисмоний тарбия ва спорт мутахассислари фаолиятининг илмий асосланишига хизмат қилган; 
бўйича таклиф ва тавсиялар Андижон давлат педагогика институти, Қўқон давлат педагогика институти ва Урганч давлат университетининг Жисмоний тарбия ва спорт фаолияти талабалари машғулотларига татбиқ қилинган (Ўзбекистон республикаси олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2024-йил 2-октябр кунги 4/17-4/4-18183-сонли маълумотномаси). Натижада, Назорат гуруҳидаги талабаларнинг қудаги меъзонлар бўйича якуний натижалари когнитив юқори-21.8%, ўрта-228.5%, паст-49.7%. мотивацион 20.8%, 26.9%, 52.3%, креатив-20.2%, 28,5%, 51.3%, шахсга йўналтирилган- 26.3%, 34,9%,38.8%, фаолиятга йўналтирилган-25.9%, 35.9%, 38.5% ларни ташкил этган бўлса Тажриба гуруҳи натижалари қуйидагича намоён бўлди когнитив-26.6%. 33.7%, 39.7%, мотивацион-25.6%, 30.8%, 43.6%, креатив-24.7%, 31.7%, 43.6%, шахсга йўналтирилган-28.2%, 35.9%, 35.9% фаолиятга йўналтирилган-30.8%, 36.5%, 32.7% лга кўтарилган. Натижалар таҳлиллари шуни кўрсатадики бўлажак жисмоний атрбия ва спорт мутахассислари амалий фаолиятини  маҳаллаларда уюшмаган ёшлар билан олиб бориладиган спорт соғломлаштириш машгулотларига интеграциялш орқали касбий компетенцияларини такомиллашувига хизмат қилган.