So‘fiboeva Gulchexra Mamurjonovnaning pedagogika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I.Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): “STEAM – ta’lim texnologiyasi asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining fazoviy tasavvurlarini rivojlantirish metodikasi”, 13.00.02 – Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi (boshlang‘ich ta’lim). Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: № B2025.4.PhD/Ped6556
Ilmiy rahbar: Pedagogika fanlari doktori, professor Abdullaeva Barno Sayfutdinovna
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Namangan davlat universiteti.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa (muassasalar) nomi: Namangan davlat universiteti, PhD.03/2025.27.12.Ped.22.02.
Rasmiy opponentlar: Qo‘qon davlat universiteti professori, pedagogika fanlari doktori Xolmatova Ziroatxon Anvarovna hamda Namangan davlat pedagogika instituti dotsenti, pedagogika fanlari doktori (DSc), Qo‘ldasheva Maxmuda Nurmatjonovna
Yetakchi tashkilot: Chirchiq davlat pedagogika universiteti
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II.Tadqiqotning maqsadi STEAM – ta’lim texnologiyasi asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining fazoviy tasavvurlarini rivojlantirish metodikasiga oid tavsiyalar ishlab chiqishdan iborat.
III.Tadqiqotning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat:
boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarni rivojlantirishning nazariy-konseptual asoslari amaliy xarakatlar, obrazli va abstrakt taffakurni shaxsga yo‘naltirilgan STEAM – ta’lim texnologiyasi doirasida loyihalash, nazariyat va amaliyot birligini ta’minlovchi pedagogik shart-sharoitlar va didaktik mexanizmlarning o‘zaro intensivlashtirish orqali ilmiy jihatdan aniqlashtirilgan;
boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarni rivojlantirishning nazariy-metodik modeli amaliy va ijodiy foaliyatini STEAM ta’limiga integratsiyalash, vizual tasavvur, ongda bajarish va voqelikni tasvirlarda aks ettirishni ta’lim subektlari hamkorligida loyihalashga ustivorlik berishni pedagogik refleksiyaga bog‘liq baholash asosida takomillashtirilgan;
STEAM ta’lim texnologiyasi asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarni rivojlantirish metodikasi atrof muhit obektlarini fazoviy idrok etishda integratsiyalashgan mazmunni “Fazoviy tasavvurlar” nomli multimediali interaktiv-adaptiv o‘yin dasturiy majmuasiga singdirish va amaliyotga joriy etish orqali takomillashtirilgan;
STEAM ta’lim texnologiyasi asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarning rivojlanganlik samaradorligi o‘yin-tadqiqot-ijod faoliyatlariga loyihaviy o‘qitishning diferensialligini va obektiv diagnostika qilishda refleksiya va o‘z o‘zini baholashga ustivorligini ta’minlash asosida oshirilgan.
IV.Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining fazoviy tasavvurini rivojlantirish metodikasini takomillashtirish bo‘yicha olingan tadqiqot natijalari asosida:
boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarni rivojlantirishning nazariy-konseptual asoslari amaliy xarakatlar, obrazli va abstrakt taffakurni shaxsga yo‘naltirilgan STEAM – ta’lim texnologiyasi doirasida loyihalash, nazariyat va amaliyot birligini ta’minlovchi pedagogik shart-sharoitlar va didaktik mexanizmlarning o‘zaro intensivlashtirish orqali ilmiy jihatdan asoslanganligi bo‘yicha taklif va tavsiyalari “Matematika o‘qitish metodikasi” nomli darslik mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2023-yil 22-dekabr 537-sonli 501697-raqamli guvohnomasi). Natijada, boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining fazoviy tasavvurlarini rivojlantirish va ijodiy ko‘nikmalarini shakllantirishga erishilgan;
boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarni rivojlantirishning nazariy-metodik modeli amaliy va ijodiy foaliyatini STEAM ta’limiga integratsiyalash, vizual tasavvur, ongda bajarish va voqelikni tasvirlarda aks ettirish kabi kompetensiyalarni rivojlantirishni optimallashtirish asosida ilmiy-pedagogik jihatdan takomillashtirishga doir taklif va tavsiyalar “Matematika o‘qitish metodikasi” nomli o‘quv qo‘llanma mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2024-yil 7-may
149-sonli 149156-raqamli guvohnomasi). Natijada o‘quvchilarda erkin, mustaqil fikrlashini, hayotiy tajribalar asosida bilim, ko‘nikma va malakalarini shakllantirish samaradorligini oshirishga erishilgan.
STEAM ta’lim texnologiyasi asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarni rivojlantirish metodikasi atrof muhit obektlarini fazoviy idrok etishda integratsiyalashgan mazmunni “Fazoviy tasavvurlar” nomli multimediali interaktiv-adaptiv o‘yin dasturiy majmuasiga singdirish va amaliyotga joriy etish asosida takomillashtirishga oid taklif va tavsiyalari “Matematika o‘qitish metodikasi” nomli darslik mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2023-yil 22-dekabr 537-sonli 501697-raqamli guvohnomasi). Natijada, boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining fazoviy tasavvurlarini rivojlantirish jarayonining takomillashishiga erishilgan;
STEAM ta’lim texnologiyasi asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarning rivojlanganlik samaradorligi o‘yin-tadqiqot-ijod faoliyatlariga loyihaviy o‘qitishning diferensialligini va obektiv diagnostika qilishda refleksiya va o‘z o‘zini baholashga asoslangan rivojlanganlik darajalari tizimi asosida ilmiy-metodik jihatdan takomillashga oid taklif va tavsiyalar “Matematika o‘qitish metodikasi” nomli o‘quv qo‘llanma mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2024-yil 7-may
149-sonli 149156-raqamli guvohnomasi). Natijada o‘quvchilarda o‘z bilimlarini hayotda qo‘llay olish ko‘nikmasi shakllanganligi va ularning o‘zlashtirish ko‘rsatkichlarida yuqori samaradorlikka erishilgan.
