Ахмедов Мадатжон Севдиёр ўғлининг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган тармоғи номи): «Мис ишлаб чиқариш саноати чиқиндилари таркибидан қимматбаҳо металларни ажратиб олишни тадқиқ қилиш ва технологиясини ишлаб чиқиш», 05.02.01– Машинасозликда материалшунослик. Қуймачилик. Металларга термик ва босим остида ишлов бериш. Қора, рангли ва ноёб металлар металлургияси (техника фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.2.PhD/Т5653.  
Илмий раҳбар: Толибов Беҳзод Иброҳим ўғли, техника фанлари доктори, доцент.
Диссертация бажарилган муассасалар номи: Навоий давлат кончилик ва технологиялар университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Қарши давлат техника университети, PhD.03/2025.27.12.Т.17.04. 
Расмий оппонентлар: Маткаримов Сохибжон Турдалиевич, техника фанлари доктори, профессор; Турдиев Шаҳбоз Шермамат ўғли, техника фанлари доктори, профессор. 
Етакчи ташкилот: Миллий тадқиқот технологик университети “МИСиС” нинг Олмалиқ шаҳридаги филиали.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик. 
II. Тадқиқотнинг мақсади: мис таркибли техноген чиқиндиларни қайта ишлаш ва улардан қимматбаҳо металларни ажратиб олиш технологиясини яратишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
мис техноген чиқиндиларида учрайдиган фаялит ва шпинел каби юқори барқарор фазаларни парчалаш учун натрий гидроксид иштирокида термик ишлов қўлланилиб, 600 °C ҳароратда 120 дақиқа давомийлик оптимал шароит эканлиги аниқланган;
магнициз фракциядаги рангли металларни янги оптимал технологик шароитларда сулфат кислотада танлаб эритилганда миснинг эритмага ўтиш даражаси 96,93% етиши аниқланган;
натрий сианиди билан танлаб эритиш натижасида ҳосил бўлган эритма таркибидаги олтин ва кумуш ионларини цементация усули билан оптимал ҳароратда чўктириш самарадорлиги аниқланган;
металлар ва уларнинг бирикмаларини босқичма-босқич ажратиб олиш имконини берувчи пиро ва гидрометаллургик жараёнлар кетма-кетлигидан фойдаланган ҳолда мис техноген чиқиндиларини қайта ишлаш технологияси ишлаб чиқилган. 
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Мис бойитиш фабрикаси чиқиндиларини қайта ишлаш технологиясини ишлаб чиқиш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
мис бойитиш фабрикаси техноген чиқиндиларини қайта ишлаш технологияси “ОКМК” АЖнинг мис бойитиш фабрикасида амалиётга жорий қилинган (“ОКМК” АЖнинг 2025 йил 18 июлдаги 07-25/01-00981-сонли маълумотномаси). Натижада, кремний диоксидини 90,2% тозаликдаги ва темир бирикмаларини 91,5% миқдорда ажратиб олиш имконини берган;
мис бойитиш фабрикаси техноген чиқиндиларини натрий гидроксик иштирокида термик қайта ишлаш, куйиндини сувда эритиш, қолдиқни магнитли саралаш, магнициз фракциядан рангли металларни сулфат кислота эритмасида танлаб эритиш ҳамда қолдиқдан нодир металларни ажратиб олиш босқичларини ўз ичига олган технология “Олмалиқ КМК” АЖ нинг мис бойитиш фабрикасида амалиётга жорий қилинган (“ОКМК” АЖнинг 2025 йил 18 июлдаги 07-25/01-00981-сонли маълумотномаси). Натижада, мисни 93,3% гача ажратиб олиш имконини берган.

Yangiliklarga obuna bo‘lish