Тешабаев Алиҳўжа Ибрагимовичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар. Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи): “Глобаллашув шароитида 10-11-синф ўқувчиларининг маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш методикасини такомиллаштириш”, 13.00.02 -Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси (педагогика фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2024.3.PhD/Ped8295.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Ўзбекистон миллий педагогика университети.
Илмий раҳбар: Собирова Мархабо Абдуганиевна, фалсафа фанлари номзоди, профессор.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Ўзбекистон миллий педагогика университети, DSc.01/2025.27.12.Ped.03.03.
Расмий оппонентлар: Усманова Умида Айбековна, педагогика фанлари доктори (DSc), профессор; Солиев Ойбек Фарходжонович, педагогика фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD), доцент.
Етакчи ташкилот: Гулистон давлат педагогика институти.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади. глобаллашув шароитида 10-11-синф ўқувчиларининг маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш методикасини такомиллаштириш бўйича тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
ўқувчилар маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантиришнинг педагогик имкониятлари миллий қадриятларга ишончни мустаҳкамлашнинг инновацион муҳитини глобал таҳдидларга қарши курашиш ғояларига адаптивлаш, ўз ўзини тарбиялаш истагини когнитив, амалий ва рефлексив хусусиятларига босқичма-босқич аудентивлиги рефлексив -генератив баҳолаш асосида аниқлаштирилган;
10-11-синф ўқувчиларнинг маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш модели ижтимоий масъулият ва критик фикрлашни инсонпарварлик, толерантлик ва шахсий-психологик хусусиятларига мақсадли мослаштириш, оила-маҳалла-таълим ҳамкорлигини халқ педагогикаси анъаналарига устуворлик беришни босқичма-босқич функсионал акслантириш асосида такомиллаштирилган;
маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш методикаси ўқувчиларнинг қиёслаш қобилиятлари ва эҳтиёжларини ўз ахлоқий траекториясига мос интеграл хусусиятларини педагогик дифференциаллаштириш, амалиётга йўналтирилган мазмунни интеграсиялашган дарслар, ижтимоий лойиҳавий ва рефлексив-генератив баҳолаш методларни тадбиқ этиш асосида такомиллаштирилган;
глобаллашув шароитида ўқувчиларни маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш самарадорлиги маънавий иммунитетини шакллаштиришнинг муаммоли вазиятларини ахборот истеъмоли маданиятига хос маълумотларни танлаш ва саралаш, шахсий-ижтимоий-интегратив ривожланиш натижаларини баҳолаш жараёнининг обективлигини таъминлаш асосида оширилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Глобаллашув шароитида 10-11-синф ўқувчиларининг маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш методикасини такомиллаштириш бўйича илмий-тадқиқот натижалари асосида:
ўқувчилар маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантиришнинг педагогик имкониятлари миллий қадриятларга ишончни мустаҳкамлашнинг инновацион муҳитини глобал таҳдидларга қарши курашиш ғояларига адаптивлаш, ўз ўзини тарбиялаш истагини когнитив, амалий ва рефлексив хусусиятларига босқичма-босқич аудентивлиги рефлексив-генератив баҳолаш асосида аниқлаштиришга оид таклифлар “Медиасаводхонлик ва ахборот маданияти” ўқув қўлланма мазмунига сингдирилган (Тошкент давлат педагогика университети Кенгашининг 2024-йил 04-июлдаги 11/3.1-сон қарори асосида берилган 2024/254У-368 рақамли нашр рухсатномаси). Натижада глобаллашув шароитида 10-11-синф ўқувчилари маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантиришнинг педагогик имкониятлари кенгайишига эришилган;
10-11-синф ўқувчиларнинг маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш модели ижтимоий масъулият ва критик фикрлашни инсонпарварлик, толерантлик ва шахсий-психологик хусусиятларига мақсадли мослаштириш, оила-маҳалла-таълим ҳамкорлигини халқ педагогикаси анъаналарига устуворлик беришни босқичма-босқич функсионал акслантириш асосида такомиллаштиришга оид таклифлар “Медиасаводхонлик ва ахборот маданияти” номли ўқув қўлланма мазмунига сингдирилган (Тошкент давлат педагогика университети Кенгашининг 2024-йил 04-июлдаги 11/3.1-сон қарори асосида берилган 2024/254У-368 рақамли нашр рухсатномаси). Натижада глобаллашув шароитида ўқувчиларининг маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш моделини такомиллаштиришга эришилган;
маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш методикаси ўқувчиларнинг қиёслаш қобилиятлари ва эҳтиёжларини ўз ахлоқий траекториясига мос интеграл хусусиятларини педагогик дифференциаллаштириш, амалиётга йўналтирилган мазмунни интеграсиялашган дарслар, ижтимоий лойиҳавий ва рефлексив-генератив баҳолаш методларни тадбиқ этиш асосида такомиллаштиришга оид таклифлар “Медиасаводхонлик ва ахборот маданияти” мазмунига сингдирилган (Тошкент давлат педагогика университети Кенгашининг 2024-йил 04-июлдаги 11/3.1-сон қарори асосида берилган 2024/254У-368 рақамли нашр рухсатномаси). Натижада 10-11-синф ўқувчиларда субектли-ахлоқий ёндашув асосида уларнинг маънавий-ахлоқий, ҳуқуқий иммунитетини ривожлантиришнинг педагогик имкониятларини кенгайтиришга эришилган;
глобаллашув шароитида ўқувчиларни маънавий-ахлоқий тарбиясини ривожлантириш самарадорлиги маънавий иммунитетини шакллаштиришнинг муаммоли вазиятларини ахборот истеъмоли маданиятига хос маълумотларни танлаш ва саралаш, шахсий-ижтимоий-интегратив ривожланиш натижаларини баҳолаш жараёнининг обективлигини таъминлаш асосида оширишга оид таклифлар “Медиасаводхонлик ва ахборот маданияти” мазмунига сингдирилган (Тошкент давлат педагогика университети Кенгашининг 2024-йил 04-июлдаги 11/3.1-сон қарори асосида берилган 2024/254У-368 рақамли нашр рухсатномаси).Натижада ўқувчиларда субектли-ахлоқий ёндашув асосида ўқувчиларнинг маънавий иммунитетини структуравий компонентларини такомиллаштиришга эришилган.