Ниязова Мавжуда Саидалиевнанинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи): “Исследование и разработка технологии производства биокомфортной обуви” мавзусидаги диссертация ишини 05.06.03 – “Тери, мўйна, пойабзал ва тери-галантерея буюмлар технологияси” (техника фанлари)
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2023.4 PhD/Т4271.
Илмий раҳбар: Максудова Умида Мирзарахимовна, техника фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент тўқимачилик ва енгил саноат институти.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент тўқимачилик ва енгил саноат институти, DSc.03/2025.27.12.T.21.01
Расмий оппонентлар: Мусаев Сайфулло Сафоевич, техника фанлари номзоди, профессор; Максумова Ойтўра Сиддиқовна, кимё фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Наманган давлат техника университети
Диссертация йўналиши: амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади:
маҳаллий хомашё асосидаги юқори самарали бутловчи материаллардан фойдаланган ҳолда қуролли кучлар тузилмаларида хизмат қилувчи ходимлар учун биокомфорт махсус поябзалнинг импорт ўрнини босувчи ассортиментини ва ишлаб чиқариш технологиясини ишлаб чиқиш, паст ҳарорат шароитида поябзалнинг ҳимоя хусусиятларини таъминлашдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
бутловчи материалларнинг иссиқлик қаршилигини 0,586 м²·°C/Вт гача оширишга имкон яратувчи, оёқ панжасининг иссиқлик ҳимоясини самарали таминловчи пойабзал таг қисми учун икки қаватли патак конструкцияси ишлаб чиқилган;
ташқи муҳит ҳароратига боғлиқ ҳолда пойабзал таг қисми бутловчи материаллар қалинлигининг ошиш қонуниятлари аниқланган хамда қишки мавсумнинг тўрт даври учун (5 °C дан 65 °C гача) қалинлик чегаралари белгилаб олинган;
патак боғлами материалларини оптималлаштириш ҳисобига қишки этикларнинг иссиқликдан ҳимоя қилиш хусусиятларини ошириш қонуниятлари тажрибани математик режалаштириш усули асосида ишлаб чиқилган, намат таркибидаги соф қўй жунининг таркиби ҳал қилувчи таъсир кўрсатиши, қалинлигининг ошиши эса иссиқлик изолацияси самарадор-лигининг қўшимча ўсишини таъминлаши аниқланган;
экологик ва юқори иссиқлик сақлаш хусусиятига эга бўлган бутловчи материаллар асосида этик конструкцияси такомиллаштирилган ва пойабзалнинг иссиқлик ўтказмаслик хусусияти ҳамда оёқ панжасининг эргономик ҳимоясини ошиши аниқланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши: Қуролли кучлар тузилмаларида хизмат қилувчи ходимлар учун мўлжалланган биоҳимоя хусусиятига эга қиш мавсумига мўлжалланган иссиқлик сақловчи махсус пойабзалларни ишлаб чиқиш бўйича ўтказилган илмий тадқиқотлар натижалари асосида:
янги конструкциядаги поябзал ишлаб чиқариш бўйича технологик регламент “GO‘ZAL BIZNES PLYUS” корхонасида жорий қилинган (2025- йил 3-октабрдаги " Uzcharmsanoat " Aссоциациясининг 01-2677 рақамли маълумотномаси). Натижада баланд қўнжли қиш мавсумига мўлжалланган этик конструкциясига асосланган ҳолда, ҳарбий хизматчилар учун махсус ҳимояловчи, импорт ўрнини босувчи пойабзал ишлаб чиқириш имконияти яратилган;
паст ҳароратли шароитларда эксплуатацион хусусиятларни баҳолаш мақсадида, ишлаб чиқилган иссиқлик сақловчи этиклар Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлигининг “Чимён” тоғ ўқув-тренинг марказида ва Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг “Қамчиқ” довонидаги синов майдонида қорли ҳудудларда тажрибавий ҳарбий синовлардан муваффақиятли ўтказилган. (2025 йил 3-октабрдаги "Uzcharm sanoat" Aссоциациясининг 01-2677 рақамли маълумотномаси). Натижада махсус пойабзалнинг иссиқлик сақлаш кўрсаткичлари 15% гача оширилиб, махаллий корхоналарда ички ва ташқи бозорга йўналтирилган маҳсулотлар ишлаб чиқариш имконияти яратилган.