Нажмиддинова Ёқутхон Рухиддиновнанинг
 педагогика фанлари доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I.Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри: 13.00.02 – Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси - “Амалиётга йўналтирилган таълим шароитида бўлажак муҳандис-метрологларнинг метапредмет компетентлигини ривожлантириш методикаси”.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.3.DSc/Ped193
Илмий раҳбар: Асқарова Ўғулой Мамашакировна, педагогика фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Наманган Давлат педагогика институти
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Наманган Давлат техника университети, DSc.03/2025.27.12.Т.15.03
Расмий оппонентлар: Абдуллаева Озода Сафибуллаевна, педагогика фанлари доктори, профессор; Аҳмедов Жаҳонгир Ахмадович, техника фанлари доктори, профессор;  Абдуллаев Алибек Қодиралиевич, педагогика фанлари доктори, доцент.
Етакчи ташкилот: Фарғона Давлат университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: амалиётга йўналтирилган таълим шароитида бўлажак муҳандис-метрологларнинг метапредмет компетентлигини ривожлантириш ва амалиётга тадбиқ этишдан иборат.
III.Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилардан иборат:
олий таълим муассасалари ва ишлаб чиқариш корхоналари ҳамкорлигини таъминлашнинг илмий-методик асослари орқали бўлажак муҳандис-метрологларни метапредметли компетентлигини ривожлантиришга хизмат қилувчи тамойилларга асосланган ҳолда корхона ва таълим муассасаларининг тармоқлараро интеграция тузилмаси такомиллаштирилган;
олий таълим муассасалари ва ишлаб чиқариш корхоналари талаблари асосида бўлажак муҳандис-метрологларнинг метапредметли компетентлигини ривожлантиришга қаратилган амалиётини интерактив бошқаришга мўлжалланган такомиллаштирилган таълимда “Каизен” технологияси ҳамда ташкилий-тузилмавий модел ишлаб чиқилган;
амалиётга йўналтирилган таълим муҳитида бўлажак муҳандис-метрологларни метапредметли компетентлигини ривожлантириш методикаси “Браинсторминг” (Брейн-шторм), “5-С”, “5-Нимага”-“1-Қандай” интерактив методларини таълим ва амалий фаолият кластери муҳитига сингдириш орқали такомиллаштирилган;
бўлажак муҳандис-метрологларнинг метапредметли компетентлигини ривожлантиришнинг методик тизими бўлажак муҳандис-метрологларнинг руҳий-эстетик ҳолатини барқарорлаштирувчи ўқув-трансформация усулларини амалий ўзлаштиришнинг вариатив ривожланиш, фаол ўқитиш ҳамда ижодий мустақиллик босқичларида педагогик-эргономик талабларга кўра қўллаш асосида такомиллаштирилган;
техника олий таълим муассасаларида бўлажак муҳандис-метрологларни метапредметли компетентлигини ривожланганлигини баҳолаш мезонлари ҳамкор субектларда ахборот-услубий маданиятни барқарор ривожлантирувчи фаол иш шаклларига экспериментал мотивацион муҳитда муқобил комбинацияда устуворлик бериш асосида такомиллаштирилган.
Тадқиқотнинг амалий натижалари қуйидагилардан иборат:
амалиётга йўналтирилган таълим жараёнида бўлажак муҳандис-метрологларнинг метапредмет компетентлиги ривожлантиришга қаратилган “Стандартлаштириш асослари” номли дарслиги яратилган ва амалийотга жорий этилган;
амалиётга йўналтирилган таълим жараёнида бўлажак муҳандис-метрологларнинг метапредмет компетентлиги ривожлантириш бўйича “Бўлажак муҳандис-механикларни касбий компетенсияларини шакллантиришнинг илмий методик асослари” номли монография ва Таълимда “Кайдзен” технологияси ҳамда “Сертификациялаш асослари ва сифат менежменти” номли ўқув методик ва ўқув қўлланмалар каби ташкилий дидактик таъминот ишлаб чиқилган ва амалийотга жорий этилган;
техника олий таълим муассасаларида бўлажак муҳандис-метрологларини амалиётга йўналтирилган таълим шароитида метапредмет компетентлигини шакллантиришга қаратилган ҳамда мустақил таълим олиш жараёнини такомиллаштиришни ўз ичига олган “Гидромелиоратив машина ва жиҳозларидан фойдаланиш ва уларга техник хизмат кўрсатиш бўйича индивидуал ишлаб чиқариш таълими машғулотларини лойиҳалаш” ҳамда “Қурилиш механикаси” номли электрон ўқув қўлланма ишлаб чиқилган ва амалийотга жорий этилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Бўлажак муҳандис-метрологларни метапредметли компетентлигини амалиётга йўналтирилган таълим жараёнида ривожлантиришнинг назарий асослари юзасидан ишлаб чиқилган услубий ва амалий таклифлар асосида:
олий таълим муассасалари ва ишлаб чиқариш корхоналари ҳамкорлигини таъминлашнинг илмий-методик асослари орқали бўлажак муҳандис-метрологларини метапредметли компетентлигини ривожлантиришга хизмат қилувчи тамойилларга асосланган ҳолда корхона ва таълим муассасаларининг тармоқлараро интеграция тузилмаси такомиллаштиришга доир таклифлардан “Стандартлаштириш асослари” фанидан дарслик яратилган ва мазмунига сингдирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2023-йил 25-августдаги 391-сонли буйруғи билан тасдиқланган №-391320-сонли гувоҳномаси). Натижада, яратилган дарслик бўлажак муҳандисларни метапредметли компетентлигини ривожлантиришга хизмат қилган;
олий таълим муассасалари ва ишлаб чиқариш корхоналари талаблари асосида бўлажак муҳандис-метрологларнинг метапредметли компетентлигини ривожлантиришга қаратилган бўлажак муҳандис-метрологлар амалиётини интерактив бошқаришга мўлжалланган такомиллаштирилган “Бўлажак муҳандис-механикларни касбий компетенсияларини шакллантиришнинг илмий методик асослари” номли монография ҳамда ташкилий-тузилмавий модел ишлаб чиқишга доир таклифлардан “Сертификатлаштириш асослари ва сифат менежменти” номли ўқув қўлланма ишлаб чиқилган ва мазмунига сингдирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2023-йил 25-августдаги 391-сонли буйруғи билан тасдиқланган №-429185-сонли гувоҳномаси). Натижада, ишлаб чиқилган монография ва ўқув қўлланма бўлажак муҳандис-метрологларни метапредметли компетентлигини ривожлантиришга хизмат қилган; 
амалиётга йўналтирилган таълим муҳитида бўлажак муҳандис-метрологларни метапредметли компетентлигини ривожлантириш методикаси Браинсторминг “Брейн-шторм”, “5-С”, “5-Нимага”-“1-Қандай” интерактив методларини таълим ва амалий фаолият кластери муҳитига сингдириш орқали такомиллаштиришга доир таклифлардан таълимда “Каизен” технологияси ўқув-методик қўлланма лланма ишлаб чиқилган ва мазмунига сингдирилган (Наманган муҳандислик қурилиш институтининг 2025-йил 4-апрелдаги 4-сонли Илмий кенгаш қарори)  Натижада, ишлаб чиқилган ўқув-методик қўлланма бўлажак муҳандис-метрологларни метапредметли компетентлигини ривожлантиришга хизмат қилган; 
бўлажак муҳандис-метрологларнинг метапредметли компетентлигини ривожлантиришнинг методик тизими бўлажак муҳандис-метрологларнинг руҳий-эстетик ҳолатини барқарорлаштирувчи ўқув-трансформация усулларини амалий ўзлаштиришнинг вариатив ривожланиш, фаол ўқитиш ҳамда ижодий мустақиллик босқичларида педагогик-эргономик талабларга кўра қўллаш асосида такомиллаштиришга оид таклифлардан “Гидромелиоратив машина ва жиҳозларидан фойдаланиш ва уларга техник хизмат кўрсатиш бўйича индивидуал ишлаб чиқариш таълими машғулотларини лойиҳалаш” ҳамда “Қурилиш механикаси” фани бўйича мултимедияли электрон ўқув қўлланмалар ишлаб чиқишда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги ҳузуридаги интеллектуал мулк агентлиги №-ДГУ-08927-сонли, №-ДГУ-14569-сонли гувоҳномалар). Натижада, мазкур ўқитиш технологиялари ва баҳолаш мезонлари ўқувчиларни касбий таййоргарлик даражаларини аниқлашга ва таълим сифатини ошишига хизмат қилган.

Yangiliklarga obuna bo‘lish