Турғунмирзаев Азмиддин Шамситдин ўғлининг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): 
“Рақамли иқтисодиёт шароитида суғурта компаниялари рақобатбардошлигини ошириш йўллари”, 08.00.16 – “Рақамли иқтисодиёт ва халқаро рақамли интеграсия”
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.1.PhD/Iqt5280
Илмий раҳбар: Абдурахмонов Илёс Хуршидович, иқтисодиёт фанлари доктори, доцент.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Ўзбекистон Республикаси Банк-молия академияси
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент Халқаро университети, DSc.03/2025.27.12.I.30.01
Расмий оппонентлар: Тўраев Шавкат Шухратович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор; Сагдиев Равшан Сайфуллаевич, иқтисодиёт фанлари бўйича фалсафа доктори.
Етакчи ташкилот: Наманган Давлат техника университети
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II.Тадқиқотнинг мақсади рақамли иқтисодийт шароитиди суғурта компанияларини хизматларини ривожлантириш орқали рақобатбардошлигини оширишга қаратилган таклиф ва амалий тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
суғурта компанияларида рақамли технологиялар асосида шаклланган “рақамли экотизим” (маркетплейс) моделини жорий этиш орқали электрон суғурта шартномаларини расмийлаштириш ҳамда суғурта маҳсулотларини онлайн сотиш (э-полис) жараёнларини амалга ошириш механизми ишлаб чиқилган;
жисмоний шахсларни суғурталаш жараёнида электрон суғурта хизматлари сифатини ошириш, суғурта маҳсулотларини харид қилиш жараёнини соддалаштириш ва мижозларга қулайлик яратиш мақсадида блокчейн технологияси (ДЛТ) ҳамда сунъий интеллект асосида ишловчи идентификация, авторизация ва верификация тизимлари орқали мижозларни рўйхатдан ўтказишда “Фаcе ИД” биометрик идентификациялаш тартиби таклиф этилган.
янги ва замонавий сотув инструментларини жорий этиш орқали чуқур аналитик таҳлилни талаб қилмайдиган суғурта турларини рақамли платформалар орқали тақдим этиш натижасида расмийлаштириладиган суғурта шартномаларига 15 фоизлик “Cашбаcк” тақдим этиш асосланган;
суғурта компанияларида суғурта даъволарини онлайн тарзда тақдим этиш, кўриб чиқиш ва ҳал этиш жараёнларининг самарадорлиги ҳамда шаффофлигини ошириш мақсадида “булутли технологиялар” ва “Биг Дата” имкониятларидан фойдаланишга асосланган ҳолда суғурта маълумотларини сақлаш, қайта ишлаш ва бошқаришни таъминловчи “рақамли архив” тизимини жорий этиш таклиф этилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. 
Рақамли иқтисодиёт шароитида суғурта компаниялари рақобатбардошлигини бошқаришни такомиллаштириш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
суғурта компанияларида рақамли технологиялар асосида шаклланган “рақамли экотизим” (маркетплейс) моделини жорий этиш орқали электрон суғурта шартномаларини расмийлаштириш ҳамда суғурта маҳсулотларини онлайн сотиш (э-полис) жараёнларини амалга ошириш механизмига доир таклифи “Ўзбекинвест” ЭИСК АЖ суғурта компанияси фаолиятига жорий этилган (“Ўзбекинвест” ЭИСК АЖнинг 20-август 2025-йилдаги 01/2-02/3522-сон ма'лумотномаси). Натижада, суғурта шартномасини расмийлаштириш 4 баробарга қисқарган, мижозлар учун суғурта маҳсулотининг қўшимча қиймати яратилган, ҳамда суғурталаш жараёни соддалаштирилди ва мижозлар билан узлюксиз алоқалар ўрнатилишига эришилган;
жисмоний шахсларни суғурталаш жараёнида электрон суғурта хизматлари сифатини ошириш, суғурта маҳсулотларини харид қилиш жараёнини соддалаштириш ва мижозларга қулайлик яратиш мақсадида блокчейн технологияси (ДЛТ) ҳамда сунъий интеллект асосида ишловчи идентификация, авторизация ва верификация тизимлари орқали мижозларни рўйхатдан ўтказишда “Фаcе ИД” биометрик идентификациялаш тартибини қоʼллашга доир таклифи “Ўзбекинвест” ЭИСК АЖ суғурта компанияси фаолиятига жорий этилган (“Ўзбекинвест” ЭИСК АЖнинг 20-август 2025-йилдаги 01/2-02/3522-сон ма'лумотномаси). Натижада, компанияда блокчейн протоколлари қўлланилиши оқибатида шартнома олди экспертиза, андеррайтинг жараёнлари тез ва хавфсиз шартномаларни расмийлаштиришга эришилган, ҳамда компания 2024-йилдаги суғурта шартномаларининг 27 фоизи блокчейн протоколлари орқали расмийлаштирилган;
янги ва замонавий сотув инструментларини жорий этиш орқали чуқур аналитик таҳлилни талаб қилмайдиган суғурта турларини рақамли платформалар орқали тақдим этиш натижасида расмийлаштириладиган суғурта шартномаларига 15 фоизлик “Cашбаcк” тақдим этишга доир таклифи “Ўзбекинвест” ЭИСК АЖ суғурта компанияси фаолиятига жорий этилган (“Ўзбекинвест” ЭИСК АЖнинг 20-август 2025-йилдаги 01/2-02/3522-сон ма'лумотномаси). Натижада, рақамли платформалар орқали суғурта маҳсулотларини сотиб олиш кўрсаткичлари 2024-йилда ўтган 2023-йилга нисбатан 32 фоизга ошган, ҳамда рақамли хизматлар ва имтиёз тизимларининг жорий этилиши компанияга фойда олиш билан бирга, рақобатбардошликни ошириш ва мижозлар базасини кенгайтиришга олиб келган; 
суғурта компанияларида суғурта даъволарини онлайн тарзда тақдим этиш, кўриб чиқиш ва ҳал этиш жараёнларининг самарадорлиги ҳамда шаффофлигини ошириш мақсадида “булутли технологиялар” ва “Биг Дата” имкониятларидан фойдаланишга асосланган ҳолда суғурта маълумотларини сақлаш, қайта ишлаш ва бошқаришни таъминловчи “рақамли архив” тизимини жорий этишга доир таклифи “Ўзбекинвест” ЭИСК АЖ суғурта компанияси фаолиятига жорий этилган (“Ўзбекинвест” ЭИСК АЖнинг 20-август 2025-йилдаги 01/2-02/3522-сон ма'лумотномаси). Натижада, мижозларга хизмат кўрсатиш сифатини янги босқичга олиб чиқиш, суғурта даъволари жараёнини самарали бошқариш, маъмурий ва операцион ҳаражатларни камайтириш, ҳимояланган ҳужжатлар айланиши, рақамли архив ва рақамли иш юритиш технологияларидан кенг фойдаланиш асосида 2024-йилга келиб 2023-йилга нисбатан 25 фоизга операцион харажатларни камайтиришга, шунингдек даъволарни кўриб чиқиш муддатларини эса 15 кундан уч иш кунига қисқартиришга эришилган.