Abdullajonov Arabboy Ibroxim o‘g‘lining
falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar. Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i): “Xorijiy tajribalar asosida o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishning dasturiy ta’minotini takomillashtirish”(Informatika va AT fani misolida)”, 13.00.06 - Raqamli ta’lim nazariyasi va metodikasi (pedagogika fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: B2025.1.PhD/Ped9684.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: O‘zbekiston milliy pedagogika universiteti.
Ilmiy rahbar: Mamarajabov Mirsalim Elmirzaevich pedagogika fanlari doktori (DSc), professor.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa (muassasalar) nomi, IK raqami: O‘zbekiston milliy pedagogika universiteti, DSc.01/2025.27.12.Ped.03.03.
Rasmiy opponentlar: Karlibaeva Guljaxon Ermekbaevna, pedagogika fanlari doktori, professor; Yaxyaev Sobir Jumakulovich, pedagogika fanlari bo‘yicha falsafa doktori(PhD), dotsent.
Yetakchi tashkilot: Guliston davlat universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi. Xorijiy tajribalar asosida raqamli va algoritmik fiklash ko‘nikmalarini rivojlantirishning dasturiy metodik ta’minotini takomillashtirishga oid tavsiyalar ishlab chiqishdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlashtirishning didaktik o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishning didaktik imkoniyatlari integrativ ta’lim muhiti talablarini xalqaro K-12 standart talablariga transformatsiyalash, dastur va o‘quv metodik ta’minot tarkibini xorijiy tajribaga asoslangan “Campyuting”, “Competency-Based Learning”, “Gamefikatsion” ta’lim dasturlariga identiv maqsadga muvofiq moslashtirishni pedagogik diagnostikalash asosida aniqlashtirilgan;
xorijiy tajribalar asosida o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishning dasturiy ta’minoti o‘quvchilarning tanqidiy fikrlash va ijodkorligini raqamli integrativ ta’lim muhiti funksiyalarga konstruktiv moslashtirish, dasturiy va interaktiv-multimodal ta’lim resurslari resurslarini AR, VR, bulutli texnologiyalarga integratsiyalash va AI, Data Science elementlariga modifikatsiyalash asosida takomillashtirilgan;
xorijiy tajribalar asosida o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirish modeli dasturlash va axborot xavfsizligiga oid strategik maqsadlarni milliy mazmunli jarayonlarga mobilizatsiyalash, elektron va interaktiv materiallarni amaliy va loyihaviy (mobil ilova, veb sayt, startap) ta’limning pedagogik shart-sharoitlarga konsolidatsiyalash asosida takomillashtirilgan;
dasturiy ta’minot vositasida o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirish metodikasi xorijiy-milliy interaktiv mazmunda gamefikatsion, kollaborativ, amaliy modellashtirish texnologiyalarini joriy etish aniq o‘quv natijalarini rivojlantirishga olib kelganligi tufayli pedagog.uz saytidan foydalangan holda formativ va summativ baholash orqali samaradorlikka erishish dinamikligini ta’minlash asosida optimallashtirilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Xorijiy tajribalar asosida informatika va axborot texnologiyalari fanining dasturiy metodik ta’minoti bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishning didaktik imkoniyatlari integrativ ta’lim muhiti talablarini xalqaro K-12 standart talablariga transformatsiyalash, dastur va o‘quv metodik ta’minot tarkibini xorijiy tajribaga asoslangan “Campyuting”, “Competency-Based Learning”, “Gamefikatsion” ta’lim dasturlariga identiv maqsadga muvofiq moslashtirishni pedagogik diagnostikalash asosida aniqlashtirishga oid takliflari “Axborot xavfsizligi” nomli o‘quv qo‘llanma mazmunida singdirilgan (O‘zbekiston Milliy pedagogika universiteti Kengashining 2025-yil 1-iyuldagi 11/3.2-sonli qaroriga asosan berilgan 2025-371U-748 raqamli nashr ruxsatnomasi). Natijada o‘quvchilarning xorijiy tajribalar asosida raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishga oid bilim, ko‘nikmalarini egallash darajasini oshirishga erishilgan;
xorijiy tajribalar asosida o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishning dasturiy ta’minoti o‘quvchilarning tanqidiy fikrlash va ijodkorligini raqamli integrativ ta’lim muhiti funksiyalarga konstruktiv moslashtirish, dasturiy va interaktiv-multimodal ta’lim resurslari resurslarini AR, VR, bulutli texnologiyalarga integratsiyalash va AI, Data Science elementlariga modifikatsiyalash asosida takomillashtirishga oid takliflari “Axborot xavfsizligi” nomli o‘quv qo‘llanma mazmunida singdirilgan (O‘zbekiston Milliy pedagogika universiteti 2025-yil 1-iyuldagi 11/3.2-sonli qaroriga asosan berilgan 2025-371U-748 raqamli nashr ruxsatnomasi). Natijada o‘quvchilarning xorijiy tajribalar asosida raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishdan foydalanish darajasi oshirilishiga erishilgan;
xorijiy tajribalar asosida o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirish modeli dasturlash va axborot xavfsizligiga oid strategik maqsadlarni milliy mazmunli jarayonlarga mobilizatsiyalash, elektron va interaktiv materiallarni amaliy va loyihaviy (mobil ilova, veb sayt, startap) ta’limning pedagogik shart-sharoitlarga konsolidatsiyalash asosida takomillashtirishga oid takliflar “Axborot xavfsizligi” nomli o‘quv qo‘llanma mazmuniga singdirilgan (O‘zbekiston Milliy pedagogika universiteti 2025-yil 1-iyuldagi 11/3.2-sonli Qaroriga asosan berilgan 2025-371U-748 raqamli nashr ruxsatnomasi). Natijada o‘quvchilarning xorijiy tajribalar asosida raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishni zamonaviy o‘qitish texnologiyalarini tadbiq etish samaradorligi oshgan;
dasturiy ta’minot vositasida o‘quvchilarning raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirish metodikasi xorijiy-milliy interaktiv mazmunda gamefikatsion, kollaborativ, amaliy modellashtirish texnologiyalarini joriy etish aniq o‘quv natijalarini rivojlantirishga olib kelganligi tufayli pedagog.uz saytidan foydalangan holda formativ va summativ baholash orqali samaradorlikka erishish dinamikligini ta’minlash asosida optimallashtirishga bo‘yicha takliflari “Axborot xavfsizligi” nomli o‘quv qo‘llanma mazmunida singdirilgan(O‘zbekiston Milliy pedagogika universiteti Kengashining 2025-yil 1-iyuldagi 11/3.2-sonli qaroriga asosanberilgan 2025-371U-748 raqamli nashr ruxsatnomasi). Natijada o‘quvchilarning xorijiy tajribalar asosida raqamli va algoritmik fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishga oid bilim, ko‘nikmasini rivojlanganligini asoslovchi baholash mezonlari samaradorligini aniqlashtirish imkoni kengaytirilgan.
