Қиличев Умид Ибодуллаевиччнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Темир йўл юк ташиш фаолиятида тариф тизимини такомиллашириш йўналишлари”, 08.00.03 – Саноат иқтисодиёти (иқтисодиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2024.3.PhD/Iqt1410.
Илмий раҳбар: Гуламов Абдулазиз Абдуллаевич, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент давлат транспорт университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент давлат транспорт университети, DSc.15/31.12.2020.I.09.04
Расмий оппонентлар: Тураев Баходир Хатамович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор; Наманган давлат технима университети доценти, иқтисодиёт фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) Рахимов Хасан Шукуржонович. Етакчи ташкилот: Самарқанд давлат университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади темир йўл юк ташиш фаолиятида тариф тизимини такомиллаштириш билан боғлиқ фундаментал, назарий-услубий ҳамда амалий йўналишдаги таклиф ва тавсияларни ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
темир йўл юк ташиш фаолиятидаги инфратузилма етишмовчилигини камайтириш орқали қувватдан самарали фойдаланишда “оптималлаштирувчи тарифлар”, тиғиз вақтларда ва ортиқча юкламали йўналишларда табақалашган тарифларни қўллаш ҳамда юк оқимини вақт ва йўналишлар кесимида “тенглаштириш” орқали тариф босимини пасайтириш таклифи асосланган;
 темир йўл юк ташиш фаолиятидаги инфратузилма харажатлари ва вагон/локомотив билан боғлиқ ташиш оператори харажатларининг алоҳида ҳисобини юритиш воситасида рақобат муҳитини шакллантириш орқали тариф тизимини такомиллаштириш асосланган;
юк ташувчилар, йўловчилар, логистика компаниялари, бизнес уюшмалари ва фуқаролик жамияти вакиллари иштирокида очиқ “тариф эшитувлари” ўтказиш, мунтазам равишда эълон қилиб борилувчи тариф тизимидаги ўзгаришлар лойиҳаси юзасидан камида 1 ой давомида таклиф ва эътирозлар қабул қилиш амалиётини жорий этиш орқали темир йўлда юк ташиш тарифларнинг шаффофлигини ошириш таклифи асосланган;
Ўзбекистон темир йўл транспорти асосий фаолиятидан тушум, киритилган инвестиция, транзит ташуви, асосий фондлар, маҳаллий юк ташиш ҳажмлари омиллари ўртасидаги боғлиқликнинг эконометрик модели асосида темир йўл транспорти иқтисодий фаолиятининг 2030-йилга қадар прогноз кўрсаткичлари ишлаб чиқилган. 
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
темир йўл юк ташиш фаолиятида тариф тизимини такомиллаштириш юзасидан олинган илмий натижалар асосида:
темир йўл юк ташиш фаолиятидаги инфратузилма етишмовчилигини камайтириш орқали қувватдан самарали фойдаланишда “оптималлаштирувчи тарифлар”, тиғиз вақтларда ва ортиқча юкламали йўналишларда табақалашган тарифларни қўллаш ҳамда юк оқимини вақт ва йўналишлар кесимида “тенглаштириш” орқали тариф босимини пасайтириш таклифидан “Ўзбекистон темир йўллари” АЖ томонидан “Темир йўл транспорти тизимининг ривожлантириш юзасидан чора-тадбирлар дастури”ни ишлаб чиқишда фойдаланилган (“Ўзбекистон темир йўллари” АЖнинг 2025-йил 11-декабрдаги 02/5302-25-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида тариф тизимидаги муаммоларни аниқлаш ва уларнинг таъсирчанлигини 15 фоизга камайтириш имкони яратилган;
темир йўл юк ташиш фаолиятидаги инфратузилма харажатлари ва вагон/локомотив билан боғлиқ ташиш оператори харажатларининг алоҳида ҳисобини юритиш воситасида рақобат муҳитини шакллантириш орқали тариф тизимини такомиллаштириш таклифи “Ўзбекистон темир йўллари” АЖ томонидан “Темир йўл транспорти тизимининг ривожлантириш юзасидан чора-тадбирлар дастури”ни ишлаб чиқишда фойдаланилган (“Ўзбекистон темир йўллари” АЖнинг 2025-йил 11-декабрдаги 02/5302-25-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши Ўзбекистон темир йўллари иқтисодий фаолиятининг истиқболини таъминлашда миллий юк ташиш фаолиятини самарали ривожлантириш даражасини аниқлашга хизмат қилган;
юк ташувчилар, йўловчилар, логистика компаниялари, бизнес уюшмалари ва фуқаролик жамияти вакиллари иштирокида очиқ “тариф эшитувлари” ўтказиш, мунтазам равишда эълон қилиб борилувчи тариф тизимидаги ўзгаришлар лойиҳаси юзасидан камида 1 ой давомида таклиф ва эътирозлар қабул қилиш амалиётини жорий этиш орқали темир йўлда юк ташиш тарифларнинг шаффофлигини ошириш таклифи “Ўзбекистон темир йўллари” АЖ томонидан “Темир йўл транспорти тизимининг ривожлантириш юзасидан чора-тадбирлар дастури”ни ишлаб чиқишда фойдаланилган (“Ўзбекистон темир йўллари” АЖнинг 2025-йил 11-декабрдаги 02/5302-25-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши темир йўл транспорт тизимини иқтисодий ривожлантириш механизмини яратиш орқали темир йўлда юк ташиш тарифларнинг шаффофлигини ошириш имконини берган;
Ўзбекистон темир йўл транспорти асосий фаолиятидан тушум, киритилган инвестиция, транзит ташуви, асосий фондлар, маҳаллий юк ташиш ҳажмлари омиллари ўртасидаги боғлиқликнинг эконометрик модели асосида темир йўл транспорти иқтисодий фаолиятининг 2030- йилга қадар прогноз кўрсаткичларини ишлаб чиқиш бўйича берилган таклифлар  “Ўзбекистон темир йўллари” томонидан “Темир йўл транспорти тизимини ривожлантириш юзасидан чора-тадбирлар дастури”ни ишлаб чиқишда фойдаланилган (“Ўзбекистон темир йўллари” АЖнинг 2025-йил 11-декабрдаги 02/5302-25-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида компания томонидан етказиб берилган юклар ҳажми ва даромадлари билан иқтисодий самарадорлик кўрсаткичларининг узоқ муддатли истиқболдаги мувофиқлигини таъминлаш имкони яратилган.