Komiljonov Jaxongir Nematjon ug‘lining
falsafa fanlari doktori (PhD) dissertatsiyasi ximoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): «Yurak mitral nuqsoni bo‘lgan bemorlarda atriyal fibrillyasiyani jarroxlik yo‘li bilan davolash», 14.00.34 – Yurak-qon tomir xirurgiyasi (tibbiyot fanlari).
Dissertatsiya mavzusi ro‘yxatga olingan raqam: № B2023.2.PhD/Tib3651.
Ilmiy rahbarlar: Aliev Sherzod Maxmudovich, tibbiyot fanlari doktori, professor.
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: Akademik V.Vohidov nomidagi Respublika ixtisoslashtirilgan xirurgiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa nomi, IK raqami: akademik V.Vohidov nomidagi Respublika ixtisoslashtirilgan xirurgiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi, DSc.06/2025.27.12.Tib.08.01.
Rasmiy opponentlar: Yarbekov Rustam Raimkulovich, tibbiyot fanlari doktori; Sharipov Islam Mamatxanovich, tibbiyot fanlari doktori.
Yetakchi tashkilot: Toshkent davlat tibbiyot universiteti.
Dissertatsiya yo‘nalishi: amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi: mitral qopqoq kasalliklarini bir bosqichli korreksiya jarayonida bo‘lmachalar fibrillyasiyani turli xirurgik korreksiya usullarini qiyosiy taxlili asosida davolash natijalarini yaxshilashdan iborat.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
mitral nuqsonni bo‘lmachalar fibrilyasiyasi bilan birgalikda jarrohlik yo‘li bilan korreksiya qilishda bajarilgan jarrohlik aralashuvi hajmi yurakning qayta remodellashtirilishiga hal qiluvchi ta’siri, uzoq muddatli jarroxlik amaliyotidan keyingi davrda chap qorincha chiqarish fraksiyasining dinamik oshishi, chap bo‘lmacha diametrining kamayishi hamda chap qorinchaning yakuniy diastolik o‘lchamining qisqarishiga erishilganligi isbotlangan;
mitral klapanni protezlash bilan bir vaqtda chap bo‘lmachaning radiochastotali ablatsiya amaliyoti, izolyasiyalangan protezlash hamda protezlashni atrioplastika bilan birlashtirish usullariga nisbatan sinus ritmini tiklash va uni uzoq muddat davomida saqlab qolish ko‘rsatkichlarini ishonchli darajada yuqori ta’minlanishi va kompleks yondashuvning yuqori samaradorligi isbotlangan;
jarrohlik yo‘li bilan mitral nuqson korresiyasidan so‘ng bo‘lmachalar fibrilyasiyasi qaytalanishining asosiy xavf omili sifatida chap bo‘lmachaning dastlabki o‘lchami ekanligi va ushbu ko‘rsatkich jarroxlik amaliyotidan oldingi xavfni stratifikatsiya qilishda qo‘llanilishi asoslangan;
mitral klapan nuqsoni va bo‘lmachalar fibrilyasiyasining kombinatsiyalangan jarrohlik korreksiyasidan so‘ng bemorlarning hayot sifati yaxshilanishiga tayanilgan holda, uzoq muddatli davrda funksional hamda psixoemotsional holatni ob’ektiv baholashda SF-36 Health Survey so‘rovnomasining samaradorligi isbotlangan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi.
Mitral yurak nuqsoni bo‘lgan bemorlarda atrial fibrilyasiyani jarroxlik yo‘lini bilan davolash bo‘yicha olingan ilmiy natijalar:
birinchi ilmiy yanglilik: mitral nuqsonni bo‘lmachalar fibrilyasiyasi bilan birgalikda jarrohlik yo‘li bilan korreksiya qilishda bajarilgan jarrohlik aralashuvi hajmi yurakning qayta remodellashtirilishiga hal qiluvchi ta’siri, uzoq muddatli jarroxlik amaliyotidan keyingi davrda chap qorincha chiqarish fraksiyasining dinamik oshishi, chap bo‘lmacha diametrining kamayishi hamda chap qorinchaning yakuniy diastolik o‘lchamining qisqarishiga erishilgani isbotlanganligi - Respublika ixtisoslashtirilgan kardiologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazining Farg‘ona viloyat mintaqaviy filiali tomonidan (2025 yil 21oktyabrdagi 56-sonli buyrug‘i) hamda Andijon davlat tibbiyot instituti Yusuf Atabekov nomli shifoxonasi davlat muassassining 2025 yil 27 oktyabrdagi 135-i/ch-son buyruqlari bilan amaliyotiga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Ilmiy texnik kengashining 2025 yil 17 noyabrdagi 29/07-sonli xulosasi). Ijtimoiy samaradorligi: mitral nuqsonlar bo‘lmachalar fibrilyasiyasi bilan birga kechgan hollarda turli hajmdagi jarrohlik aralashuvlar samaradorligi erta va uzoq muddatli operatsiyadan keyingi davrlarda sinus ritmini saqlab qolish nuqtaiy nazaridan kompleks qiyosiy tahlil qilinganligi natijasida samarali davolash takikasini tanlash imkonini beradi. Iqtisodiy samaradorligi: mitral nuqsonni bo‘lmachalar fibrilyasiyasi bilan birgalikda jarrohlik yo‘li bilan korreksiyalashda, uzoq muddatli jarroxlik amaliyotidan keyingi davrda chap qorincha chiqarish fraksiyasining dinamik oshishi, chap bo‘lmacha diametrining kamayishi hamda chap qorinchaning yakuniy diastolik o‘lchamining qisqarishiga erishish uchun bemorlarning shifoxonada yotish muddati 10 kundan 7 kungacha qisqartirib, bir kunlik davolanish qiymati 650000 so‘mni tashkil etishini inobatga olganda mitral klapan protezlash+radioto‘lqinli ablatsiya amaliyoti 34 nafar bemorga qo‘llanilishi natijasida byudjet mablag‘larini 66300000 so‘m iqtisod qilish imkonini bergan;
ikkinchi ilmiy yanglilik: mitral klapanni protezlash bilan bir vaqtda chap bo‘lmachaning radiochastotali ablatsiya amaliyoti, izolyasiyalangan protezlash hamda protezlashni atrioplastika bilan birlashtirish usullariga nisbatan sinus ritmini tiklash va uni uzoq muddat davomida saqlab qolish ko‘rsatkichlarini ishonchli darajada yuqori ta’minlanishi va kompleks yondashuvning yuqori samaradorligining isbotlanganligi - Respublika ixtisoslashtirilgan kardiologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazining Farg‘ona viloyat mintaqaviy filiali tomonidan (2025 yil 21oktyabrdagi 56-sonli buyrug‘i) hamda Andijon davlat tibbiyot instituti Yusuf Atabekov nomli shifoxonasi davlat muassassining 2025 yil 27 oktyabrdagi 135-i/ch-son buyruqlari bilan amaliyotiga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Ilmiy texnik kengashining 2025 yil 17 noyabrdagi 29/07-sonli xulosasi). Ijtimoiy samaradorligi: mitral klapan protezlashni radiochastotali ablatsiya bilan bir vaqtda bajarish izolyasiyalangan protezlash hamda protezlashni atrioplastika bilan birlashtirishga nisbatan sinus ritmini tiklash va uni uzoq muddat saqlab qolish darajasini ishonchli darajada yuqoriligini ta’minlash orqali bo‘lmachalar fibrilyasiyasi bilan asoratlangan mitral nuqsonlarni davolashda kompleks jarrohlik yondashuvining ustunligi natijasida samarali davolash taktikasini tanlash imkonini beradi. Iqtisodiy samaradorligi: mitral nuqsonni bo‘lmachalar fibrilyasiyasi bilan birgalikda jarrohlik yo‘li bilan korreksiyalashda, uzoq muddatli jarroxlik amaliyotidan keyingi davrda chap qorincha chiqarish fraksiyasining dinamik oshishi, chap bo‘lmacha diametrining kamayishi hamda chap qorinchaning yakuniy diastolik o‘lchamining qisqarishiga erishish uchun bemorlarning shifoxonada yotish muddati 10 kundan 7 kungacha qisqartirib, bir kunlik davolanish qiymati 650000 so‘mni tashkil etishini inobatga olganda mitral klapan protezlash+radioto‘lqinli ablatsiya amaliyoti 34 nafar bemorga qo‘llanilishi natijasida byudjet mablag‘larini 66300000 so‘m iqtisod qilish imkonini bergan;
uchinchi ilmiy yanglilik: jarrohlik yo‘li bilan mitral nuqson korresiyasidan so‘ng bo‘lmachalar fibrilyasiyasi qaytalanishining asosiy xavf omili sifatida chap bo‘lmachaning dastlabki o‘lchami ekanligi va ushbu ko‘rsatkich jarroxlik amaliyotidan oldingi xavfni stratifikatsiya qilishda qo‘llanilishi asoslanganligi - Respublika ixtisoslashtirilgan kardiologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazining Farg‘ona viloyat mintaqaviy filiali tomonidan (2025 yil 21oktyabrdagi 56-sonli buyrug‘i) hamda Andijon davlat tibbiyot instituti Yusuf Atabekov nomli shifoxonasi davlat muassassining 2025 yil 27 oktyabrdagi 135-i/ch-son buyruqlari bilan amaliyotiga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Ilmiy texnik kengashining 2025 yil 17 noyabrdagi 29/07-sonli xulosasi). Ijtimoiy samaradorligi: jarrohlik yo‘li bilan mitral nuqson korresiyasidan so‘ng bo‘lmachalar fibrilyasiyasi qaytalanishining asosiy xavf omili sifatida chap bo‘lmachaning dastlabki o‘lchamining bashoratlash, ushbu ko‘rsatkichni jarroxlik amaliyotidan oldingi xavfni stratifikatsiya qilishda qo‘llash imkoniyati orqali samarali davolash taktikasini qo‘llash imkonini beradi. Iqtisodiy samaradorligi: mitral nuqsonni bo‘lmachalar fibrilyasiyasi bilan birgalikda jarrohlik yo‘li bilan korreksiyalashda, uzoq muddatli jarroxlik amaliyotidan keyingi davrda chap qorincha chiqarish fraksiyasining dinamik oshishi, chap bo‘lmacha diametrining kamayishi hamda chap qorinchaning yakuniy diastolik o‘lchamining qisqarishiga erishish uchun bemorlarning shifoxonada yotish muddati 10 kundan 7 kungacha qisqartirib, bir kunlik davolanish qiymati 650000 so‘mni tashkil etishini inobatga olganda mitral klapan protezlash+radioto‘lqinli ablatsiya amaliyoti 34 nafar bemorga qo‘llanilishi natijasida byudjet mablag‘larini 66300000 so‘m iqtisod qilish imkonini bergan;
to‘rtinchi ilmiy yanglilik: mitral klapan nuqsoni va bo‘lmachalar fibrilyasiyasining kombinatsiyalangan jarrohlik korreksiyasidan so‘ng bemorlarning hayot sifati yaxshilanishiga tayanilgan holda, uzoq muddatli davrda funksional hamda psixoemotsional holatni ob’ektiv baholashda SF-36 Health Survey so‘rovnomasi samaradorligining isbotlanganligi - Respublika ixtisoslashtirilgan kardiologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazining Farg‘ona viloyat mintaqaviy filiali tomonidan (2025 yil 21oktyabrdagi 56-sonli buyrug‘i) hamda Andijon davlat tibbiyot instituti Yusuf Atabekov nomli shifoxonasi davlat muassassining 2025 yil 27 oktyabrdagi 135-i/ch-son buyruqlari bilan amaliyotiga joriy etilgan (Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Ilmiy texnik kengashining 2025 yil 17 noyabrdagi 29/07-sonli xulosasi). Ijtimoiy samaradorligi: mitral nuqson va bo‘lmachalar fibrilyasiyasining kombinatsiyalangan jarrohlik korreksiyasidan keyin bemorlarning hayot sifati yaxshilash natijasida bu uzoq muddatli davrda funksional va psixoemotsional holatning yaxshilanishini obektiv tarzda baholashning yangi tartibi tartibi yaratish natijasida samarali davolash taktikasini tanlash imkonini beradi. Iqtisodiy samaradorligi: mitral nuqsonni bo‘lmachalar fibrilyasiyasi bilan birgalikda jarrohlik yo‘li bilan korreksiyalashda, uzoq muddatli jarroxlik amaliyotidan keyingi davrda chap qorincha chiqarish fraksiyasining dinamik oshishi, chap bo‘lmacha diametrining kamayishi hamda chap qorinchaning yakuniy diastolik o‘lchamining qisqarishiga erishish uchun bemorlarning shifoxonada yotish muddati 10 kundan 7 kungacha qisqartirib, bir kunlik davolanish qiymati 650000 so‘mni tashkil etishini inobatga olganda mitral klapan protezlash+radioto‘lqinli ablatsiya amaliyoti 34 nafar bemorga qo‘llanilishi natijasida byudjet mablag‘larini 66300000 so‘m iqtisod qilish imkonini bergan.
