Эшмуродов Хуршид Эсанбердиевичнинг
фан доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар. Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган тармоғи номи): “Маҳаллий хомашёлар асосида кремниёрганик бирикмалар олиш технологиясини ишлаб чиқиш”, 02.00.14 - Органик моддалар ва улар асосидаги материаллар технологияси (техника фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.4.DSc/Т997.
Илмий маслаҳатчи: Джалилов Абдулахат Турапович, кимё фанлари доктори, профессор, ЎзР ФА академиги.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент кимё-технология илмий-тадқиқот институти.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент кимё-технология илмий-тадқиқот институти, DSc.30/2025.27.12.К/Т.01.01.
Расмий оппонентлар: Файзуллаев Нормурод Ибодуллаевич, техника фанлари доктори, профессор; Ахмедов  Воҳид Низомович, техника фанлари доктори, профессор; Вапоев Ҳусниддин Мирзоевич, техника фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Наманган давлат техника университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади маҳаллий хомашёлар асосида кремниёрганик бирикмалар олиш технологиясини ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
глицерин, фтал ангидрид ва тетраетоксисилан асосида кремниёрганик ГФС-1, ГФС-2 маркали глифтал смолалар, қисман гидролизланган ўсимлик мойлари, фтал ангидрид ва тетраетоксисилан асосида КО-ГМ-1, КО-ГМ-2 маркали кремниёрганик смолалар олинган; 
натрий метасиликат ва хлорорганик моддалар асосида КО-ЭЧ-1, КО-МЧ-1, КО-ДЧ-1, КО-ДCЕ-1, КО-ПДCБ-1 маркали кремниёрганик бирикмалар синтез қилинган;
глицерин, фтал ангидрид ва тетраетоксисилан асосида глифтал смолалар синтез қилишда дастлабки моддаларнинг 2:1:0,5 мол нисбатида, ҳарорат 180°C ва вакуум 0,25 атм мақбул шароитда  реакция унуми 85% бўлиши аниқланган;
синтез жараёнининг мақбул шароитларида реакция унуми КО-ГМ-1, КО-ГМ-2 смолаларда 82-85% гача ва КО-ЭЧ-1, КО-МЧ-1, КО-ДЧ-1, КО-ДCЕ-1, КО-ПДCБ-1 маркали кремниёрганик бирикмаларда 55-62% гача бўлиши аниқланган;
синтез қилинган кремниёрганик бирикмалар билан модификацияланган елим ва майдаланган қамиш асосида тайёрланган плиталарнинг модификацияланмаган елимлар асосидаги плиталарга нисбатан эгилишга мустаҳкамлиги 12 МПа дан 15 МПа га ошганлиги, сув ютиши эса 25% дан 15% гача камайганлиги исботланган;
кремниёрганик бирикмалар билан модификацияланган елимлар ва майдаланган қамиш асосида плиталар тайёрлашда синтез қилинган модификаторлар таркиби ҳамда миқдори ўзгаришининг плиталар физик-механик хусусиятларига таъсири аниқланган;
глицерин, фтал ангидрид ва тетраетоксисилан асосида кремниёрганик глифтал смолалар, қисман гидролизланган ўсимлик мойлари, фтал ангидрид ва тетраетоксисилан асосида кремниёрганик смолалар ҳамда натрий метасиликат ва хлорорганик моддалар асосида кремниёрганик бирикмалар олиш технологиялари ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Маҳаллий хомашёлар асосида кремниёрганик бирикмалар олиш технологиясини ишлаб чиқиш бўйича олинган натижалар асосида:
глицерин, фтал ангидрид, қисман гидролизланган ўсимлик мойлари, тетраетоксисилан, натрий метасиликат ва хлорорганик моддалар асосида синтез қилинган кремниёрганик бирикмалар билан модификацияланган елимлар олиш технологияси “Сурхон саноат-қурилиш” компаниясига қарашли “Термиз КСП-гранд” ҳамда “Асиа КСП сифат” ёғоч-қириндили ва қамиш-қириндили плиталар ишлаб чиқариш корхоналарида амалиётга жорий қилинган (“Ўзбекистон мебел ва ёғочсозлик саноати корхоналари” уюшмасининг 2025 йил 19 ноябрдаги  018/25-сонли маълумотномаси). Натижада, мебел ва қурилиш материаллари учун модификацияланган карбамид-формалдегид елимлар олиш ҳамда ушбу елимлар асосида ёғоч ва қамиш қириндили плиталар тайёрлаш имконини берган;
натрий метасиликат ва хлорорганик моддалар асосида синтез қилинган кремниёрганик бирикмалар билан модификацияланган елимлар “Сурхон саноат-қурилиш” компаниясига қарашли “Термиз КСП-гранд” ҳамда “Асиа КСП сифат” ёғоч-қириндили ва қамиш-қириндили плиталар ишлаб чиқариш корхоналарида амалиётга жорий қилинган (“Ўзбекистон мебел ва ёғочсозлик саноати корхоналари” уюшмасининг 2025 йил 19 ноябрдаги  018/25-сонли маълумотномаси). Натижада, модификацияланган елимлар асосида олинган плиталарнинг физик-механик хоссалари яхшиланиб, эгилишга мустаҳкамликни 12 МПа дан 15 МПа гача ошириш имконини берган;
глицерин, фтал ангидрид, қисман гидролизланган ўсимлик мойлари, тетраетоксисилан синтез қилинган кремниёрганик бирикмалар билан модификацияланган елимлар “Сурхон саноат-қурилиш” компаниясига қарашли “Термиз КСП-гранд” ҳамда “Асиа КСП сифат” ёғоч-қириндили ва қамиш-қириндили плиталар ишлаб чиқариш корхоналарида амалиётга жорий қилинган (“Ўзбекистон мебел ва ёғочсозлик саноати корхоналари” уюшмасининг 2025 йил 19 ноябрдаги  018/25-сонли маълумотномаси). Натижада, елимларни модификациялаш орқали плиталарнинг сув ютивчанлигини 25% дан 15% га камайтириш имконини берган.

Yangiliklarga obuna bo‘lish