Пиримқулов Жаҳонгир Примқул ўглининг 
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақидаги эълон

I. Умумий маълумотлар. 
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Ўсимликчилик маҳсулотларини етиштиришни инновацион ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий асосларини такомиллаштириш (Қашқадарё вилояти мисолида)”, 08.00.04 – Қишлоқ хўжалиги иқтисодиёти (иқтисодиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2024.4.PhD/Iqt4662.
Илмий раҳбар: Хамраева Сайёра Насимовна, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қарши давлат техника университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Бердақ номидаги Қорақалпоқ давлат университети, PhD.03/30.01.2020.I.20.06.
Расмий оппонентлар: Қалмуратов Бахтияр Сейтмуратович, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор; Султонов Баходир Файзуллаевич, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор. 
Етакчи ташкилот: Наманган давлат техника университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II.Тадқиқотнинг мақсади: ўсимликчилик маҳсулотларини етиштиришни инновацион ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий асосларини такомиллаштиришга қаратилган илмий таклиф ҳамда амалий тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
услубий ёндашувга кўра “ўсимликчиликда инновацион фаолликнинг ишончли рейтинги” тушунчасининг иқтисодий мазмуни ўсимликчилик субъектларининг инновация яратиш ва жорий этиш салоҳияти ҳамда натижадорлигини “ресурс кирими–жараён–чиқим–таъсир” занжирида ўлчовчи, маълумотлар сифатини алоҳида ишонч коэффициенти орқали вазнлайдиган ва шу асосда ҳудуд кесимида қиёсий устуворликни аниқловчи интеграл баҳолаш нуқтаи назаридан такомиллаштирилган;
Қашқадарё вилояти туманлар кесимида инновацион фаоллик рейтингини шакллантириш асосида инвестиция, таваккалчиликни пасайтириш ва инфратузилма лойиҳаларини ҳудудий таргетлашни аниқлаштириш имконини берадиган “юқори” (0,75 < IFyu ≤ 1,0), “ўрта” (0,5 < IFyu ≤ 0,75), “паст” (0,25 < IFyu ≤ 0,5), гуруҳлаш амалиёти таклиф этилган; 
ўсимликчиликда ҳосилдорликни барқарор ошириш учун стандартлашган «асаларичилик хизмати»ни аутсорсинг асосида жорий этишнинг мажмуавий, ташкилий-иқтисодий модели “Стандарт”, “Премиум”, “Комплекс” ва “Суғурталанган” тоифалар бўйича пакетларини жорий этиш асосида такомиллаштирилган;
Қашқадарё вилоятида ўсимликчилик тармоғи учун экзоген драйверлар бўйича тренд моделларини бинар структуравий омил билан бойитилган АРССХ(1,1) вақт-қатори тизимига интеграция қилувчи модель асосида 2030 йилга қадар прогноз параметрлари ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши.
Ўсимликчилик маҳсулотларини етиштиришни инновацион ривожлантиришнинг ташкилий-иқтисодий асосларини такомиллаштириш бўйича олинган илмий натижалар асосида:
услубий ёндашувга кўра “ўсимликчиликда инновацион фаолликнинг ишончли рейтинги” тушунчасининг иқтисодий мазмунини ўсимликчилик субъектларининг инновация яратиш ва жорий этиш салоҳияти ҳамда натижадорлигини “ресурс кирими-жараён-чиқим-таъсир” занжирида ўлчовчи, маълумотлар сифатини алоҳида ишонч коэффициенти орқали вазнлайдиган ва шу асосда ҳудуд кесимида қиёсий устуворликни аниқловчи интеграл баҳолаш нуқтаи назаридан такомиллаштириш билан боғлиқ таклифлардан олий ўқув юртлари талабалари учун тавсия этилган “Қишлоқ хўжалиги иқтисодиёти” номли ўқув қўлланмани тайёрлашда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлигининг 2018 йил 24 августдаги 603-сон буйруғи). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида талабаларда ўсимликчилик субъектларининг инновация яратиш ва жорий этиш салоҳияти ҳамда натижадорлигини интеграл баҳолаш нуқтаи назаридан такомиллаштирилган “ўсимликчиликда инновацион фаолликнинг ишончли рейтинги” тушунчаси бўйича назарий билимларни кенгайтириш имкони яратилган;
Қашқадарё вилояти туманлар кесимида инновацион фаоллик рейтингини шакллантириш асосида инвестиция, таваккалчиликни пасайтириш ва инфратузилма лойиҳаларини ҳудудий таргетлашни аниқлаштириш имконини берадиган “юқори” (0,75 < IFyu ≤ 1,0), “ўрта” (0,5 < IFyu ≤ 0,75), “паст” (0,25 < IFyu ≤ 0,5), гуруҳлаш амалиёти таклифи Қашқадарё вилояти қишлоқ хўжалиги бошқармасининг тизим ташкилотлари томонидан амалиётга жорий этилган (Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳузуридаги Қишлоқ хўжалигида билим ва инновациялар миллий марказининг 2025 йил 15 октябрдаги 05/06-04-667-сон маълумотномаси). Мазкур таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида модель ЛЧМ асосида эмпирик верификация қилиниб “ижобий кесим” критик нуқталари ташкилий блок учун 55% ва инновацион блок учун 35% диапазонида эканлиги асосланди ҳамда сценарий таҳлили эса умумий эҳтимолликни 0,87 дан 1,00 гача ошириш имконини амалий жиҳатдан кўрсатган;
ўсимликчиликда ҳосилдорликни барқарор ошириш учун стандартлашган «асаларичилик хизмати»ни аутсорсинг асосида жорий этишнинг мажмуавий, ташкилий-иқтисодий модели “Стандарт”, “Премиум”, “Комплекс” ва “Суғурталанган” тоифалар бўйича пакетларини жорий этиш асосида такомиллаштириш таклифи Қашқадарё вилояти қишлоқ хўжалиги бошқармаси томонидан амалиётга жорий қилинган (Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳузуридаги Қишлоқ хўжалигида билим ва инновациялар миллий марказининг 2025 йил 15 октябрдаги 05/06-04-667-сон маълумотномаси). Мазкур таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида Бее Веcторинг/биопрепаратлардан мақсадли фойдаланиш, реал-тиме мониторинг (ҳосилдорлик/чанглатиш қамрови индикаторлари) ва натижага боғланган суғурта-тўлов шартномаларини интеграциялаб, Қашқадарё шароитида эмпирик баҳолаш натижаларига кўра пахтада ҳосилдорликни 22-38%, ғаллада 20-25%, сабзавотда 29-35% га, рентабелликни эса экин турига қараб 24-115% га ошириш имконини берган; 
Қашқадарё вилоятида ўсимликчилик тармоғи учун экзоген драйверлар бўйича тренд моделларини бинар структуравий омил билан бойитилган АРССХ(1,1) вақт-қатори тизимига интеграция қилувчи модель асосида 2030 йилга қадар ишлаб чиқилган прогноз параметрлари Қашқадарё вилояти қишлоқ хўжалиги бошқармаси томонидан амалиётга жорий қилинган (Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳузуридаги Қишлоқ хўжалигида билим ва инновациялар миллий марказининг 2025 йил 15 октябрдаги 05/06-04-667-сон маълумотномаси). Мазкур таклифнинг амалиётга жорий этилиши умумий ишлаб чиқаришнинг ўртача 4,59 фоиз (2030/2024=1,30 баравар), инновацияга асосланган ишлаб чиқаришнинг эса 14,54 фоиз (2030/2024=2,28 баравар) суръатларда ўсиш имконини таъминлаган.