Умарова Говхар Абдурахимовнанинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон
I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи): “Мавсумда такрорий етиштирилган пиллалардан хом ипак олиш технологиясини такомилаштириш” мавзусидаги диссертация ишини 05.06.02 – “Тўқимачилик материаллари технологияси ва хомашёга дастлабки ишлов бериш” (техника фанлари)
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2025.3.PhD/Т5981.
Илмий раҳбар: Умурзакова Халима Хабибуллаевна, техника фанлари фалсафа доктори, доцент.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Тошкент тўқимачилик ва енгил саноат институти.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Тошкент тўқимачилик ва енгил саноат институти, DSс.03/2025.27.12.Т.21.01
Расмий оппонентлар: Кадирова Дилфуза Нейматовна, техника фанлари доктори, профессор; Қобулова Нилуфар Жалиловна, техника фанлари номзоди, доцент.
Етакчи ташкилот: Ипакчилик илмий тадқиқот институти.
Диссертация йўналиши: амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади: Такрорий етиштирилган пиллалардан хом ипак олиш кўрсаткичларига таъсир қилувчи омилларини тадқиқ этиш ва хом ипакни қайта ўраш технологияни такомиллаштиришдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилардан иборат:
пиллаларни буғлаш ва чувиш жараёнида хом ипак ёпишганлигига таъсири омилларини таҳлили асосида пишириш учун рационал технологик параметрлар ишлаб чиқилган;
пилла таркибидаги серицинни бўкиш ва эриш ҳароратини стандарт чархга ўрашга таъсирини ипнинг қобиқдан ажралиш кучи таҳлили асосида чувишга тайёрлаш ва чувиш параметрларининг рационал қийматлари аниқланган;
маҳаллий хомашёлардан фойдаланиб хом ипакни қайта ўраш қобилиятини яхшиловчи янги таркибли эмулсия рецепти ишлаб чиқилган;
такрорий етиштирилган пиллаларни қобиқ хусусияти таҳлили асосида сифатли 3А” навига мос хом ипак олишни технологик параметрлари ишлаб чиқилган ва янги таркибли эмулсияни қўллаш орқали технологик жараён такомиллаштирилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши: Тут ипак қуртини 1-мавсумда ва 2-такрорий етиштирилган пиллаларини чувиш технологиясини такомиллаштириш бўйича олинган натижалар асосида:
тавсия этилган такомиллаштирилган технология “Ўзбекипаксаноат” уюшмаси тасарруфидаги корхоналарида, жумладан, “ХАРИР ТОЛА” МЧЖ, Фарғона вилоятининг Марғилон шаҳридаги “НУРЛИ ТОНГ СИЛК” МЧЖ ва “ЖИНЖУЗ СИЛК Cо” МЧЖ корхоналарида жорий қилинган (“Ўзбекипаксаноат” уюшмасининг 2025 йил 23 сентябрдаги 4-211693-сонли маълумотномаси). Натижада, такрорий мавсумларда етиштирилган Ипакчи-1 х Ипакчи-2 дурагайи пиллаларидан хом ипакни стандарт чархга қайта ўрашда фойдаланиладиган эмулсия таркиби маҳаллийлаштирилган, эмулсияда ишлов бериш вақти ва қайта ўраш тезлиги режимлари ўрнатилган ҳамда 3А синфига мос сифатли хом ипак ишлаб чиқаришга эришилган.