Сапаева Фазилат Норбаевнанинг
фалсафа доктори (PhD) Диссертация ҳимояси ҳақида эълон

I.Умумий маълумотлар. 
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Минтақа рақобатбардошлигини таъминлашда хорижий инвестициялар самарадорлигини ошириш” (Хоразм вилояти мисолида), 08.00.12 - “Минтақавий иқтисодиёт”.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2025.4.PhD/Iqt6157
Илмий раҳбар: Хидирова Гавхар Рустамовна, иқтисодиёт фанлари доктори, доцент. 
Диссертация бажарилган муассаса номи: Осиё халқаро университети.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Абу Райҳон Беруний номидаги Урганч давлат университети, DSc.03/2025.27.12.I.06.04.
Расмий оппонентлар: Матякубова Дилфуза Олимбоевна, иқтисодиёт фанлари доктори, доцент; Якубов Нурбек Алишерович, иқтисодиёт фанлари бўйича фалсафа доктори.
Етакчи ташкилот: Наманган давлат техника университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади минтақа рақобатбардошлигини таъминлашда хорижий инвестициялар самарадорлигини ошириш бўйича илмий таклиф ва амалий тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат. 
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
минтақа рақобатбардошлигини таъминлашда инвестицион салоҳиятни ва уни баҳолаш бўйича мавжуд ёндашувларни ҳисобга олган ҳолда ҳорижий инвестицияларни жалб қилишнинг минтақавий стратегиясини ишлаб чиқиш ва самарадорлигини оширишнинг консептуал модели таклиф қилинган;  
асосий капиталга ўзлаштирилган инвестицияларнинг юқори ўсиш сураътларини таъминлашда муҳим бўлган таркибий қисмлар аниқланилиб, уларнинг минтақа ижтимоий-иқтисодий тараққиётини таъминлашдаги ролини баҳолаш учун эластиклик коеффициентларини ҳисоблаш моделлари ишлаб чиқилган;
иқтисодий ўсишнинг Ҳаррод-Домар модели бўйича талаб dY_1=0,62*dY_(1t-1)+0,50*dX_1 ва таклиф dY=0,16*X_1 моделлари ичлаб чиқилиб, улар мувозатини таъминлаш асосида минтақа рақобатбардошлигини таъминлаш ва барқарор иқтисодий ўсиш учун асосий капиталга ўзлаштирилган инвестицияларнинг мақбул ўсиш суръатлари таклиф этилган;
Хоразм вилоятида асосий капиталга ўзлаштирилган инвестициялар ва уларнинг таркибий тузилишининг истиқболдаги прогноз қийматлари кўп вариантли эконометрик моделлар асосида 2030-йилга қадар прогноз параметрлари ишлаб чиқилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Минтақа рақобатбардошлигини таъминлашда хорижий инвестициялар самарадорлигини оширишга қаратилган илмий таклиф ва амалий тавсиялар асосида: 
минтақа рақобатбардошлигини таъминлашда инвестицион салоҳиятни ва уни баҳолаш бўйича мавжуд ёндашувларни ҳисобга олган ҳолда ҳорижий инвестицияларни жалб қилишнинг минтақавий стратегиясини ишлаб чиқиш ва самарадорлигини оширишнинг консептуал модели бўйича таклифи минтақада рақобатбардошликни таъминлашда инвестициялар самарадорлигини ошириш бўйича дастурлар ишлаб чиқишда фойдаланилган (Хоразм вилояти ҳокимлигининг 2025-йил 10-сентябрдаги 06-15-09/9282-сон маълумотномаси). Мазкур илмий таклифнинг амалиётга жорий этилиши натижасида вилоят туман ва шаҳарлари инвестицион салоҳиятини комплекс баҳолаш асосида гуруҳлаш ва мавжуд салоҳиятдан фойдаланиш даражасини миқдорий баҳолаш имконияти яратилган; 
асосий капиталга ўзлаштирилган инвестицияларнинг юқори ўсиш сураътларини таъминлашда муҳим бўлган таркибий қисмлар аниқланилиб, уларнинг минтақа ижтимоий – иқтисодий тараққиётини таъминлашдаги ролини баҳолаш учун эластиклик коеффициентларини ҳисоблаш моделлари ишлаб чиқиш таклифи минтақада рақобатбардошликни таъминлашда инвестициялар самарадорлигини ошириш бўйича дастурлар ишлаб чиқишда фойдаланилган (Хоразм вилояти ҳокимлигининг 2025-йил 10-сентябрдаги 06-15-09/9282-сон маълумотномаси). Мазкур илмий янгиликни амалиётга жорий этиш натижасида вилоятда ижтимоий-иқтисодий тараққиётни таъминлашда асосий капиталга ўзлаштирилган инвестицияларни таркибий тузилишини такомиллаштиришда фойдаланилган; 
иқтисодий ўсишнинг Ҳаррод-Домар модели бўйича талаб dY_1=0,62*dY_(1t-1)+0,50*dX_1 ва таклиф dY=0,16*X_1 моделлари ичлаб чиқилиб, улар мувозатини таъминлаш асосида минтақа рақобатбардошлигини таъминлаш ва барқарор иқтисодий ўсиш учун асосий капиталга ўзлаштирилган инвестицияларнинг мақбул ўсиш суръатларини белгилаш таклифи минтақада рақобатбардошликни таъминлашда инвестициялар самарадорлигини ошириш бўйича дастурлар ишлаб чиқишда фойдаланилган (Хоразм вилояти ҳокимлигининг 2025-йил 10-сентябрдаги 06-15-09/9282-сон маълумотномаси). Мазкур илмий янгиликни амалиётга жорий этиш натижасида вилоятда иқтисодий барқарорликни таъминлашда асосий капиталга ўзлаштирилган инвестицияларнинг мақбул ўсиш суръатларини белгилашда фойдаланилиб, бунинг ҳисобига ялпи ҳудудий маҳсулотни ўсиш суръатини қўшимча 2,4 фоизга ошириш имконияти аниқланилган; 
Хоразм вилоятида асосий капиталга ўзлаштирилган инвестициялар ва уларнинг таркибий тузилишининг истиқболдаги прогноз қийматлари кўп вариантли эконометрик моделлар асосида 2030-йилга қадар бўлган муддатга ишлаб чиқиш таклифи минтақада рақобатбардошликни таъминлашда инвестициялар самарадорлигини ошириш бўйича дастурлар ишлаб чиқишда фойдаланилган (Хоразм вилояти ҳокимлигининг 2025-йил 10-сентябрдаги 06-15-09/9282-сон маълумотномаси). Мазкур илмий янгиликни амалиётга жорий этиш натижасида вилоятда асосий капиталга ўзлаштирилган инвестициялар ҳажми ва унинг таркибий қисмларини истиқболдаги мақсадли, узоқ ва қисқа муддат учун стратегияларни ишлаб чиқишда фойдаланилган.