Расулов Эркин Мадраимовичнинг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи): “Педагогик олий  таълим талабалари когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришнинг инновацион технологиялари (Педагогика назарияси ва тарихи фани мисолида)”  13.00.02 -Таълим ва тарбия назарияси ва методикаси.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: № В2024.2.PhD/Ped7888
Илмий раҳбар: Хушназарова Маъмура Нодировна педагогика фанлари бўйича фалсафа доктори, доцент
Диссертация бажарилган муассаса номи: Қўқон давлат университети
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи: Қўқон давлат университети PhD.03./2025.27.12.Ped.34.01 
Расмий оппонентлар: 
Ўринова Нилуфар Мухаммадовна, педагогика фанлари номзоди, профессор.
Холматова Зироат Анваровна, педагогика фанлари доктори (ДСc), доцент. 
Етакчи ташкилот: Жиззах давлат педагогика университети 
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II.Тадқиқотнинг мақсади: Педагогик олий таълим талабалари когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришнинг инновацион технологияларига оид таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилар билан белгиланади:  
педагогик олий таълим талабаларининг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантириш структураси таълим муҳитидаги когнитив жараёнларга (идрок, диққат, хотира, тафаккур) метакогнитив компонентларни (режалаштириш, мониторинг, баҳолаш ва рефлекция) таълим олувчиларнинг мустақил ва онгли ўқув фаолиятини таъминловчи кўп модулли ўқитиш тизими билан праксиологик даражадаги уйғунлаштириш асосида такомиллаштирилган;
олий таълим талабаларининг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришнинг дидактик таъминоти ўқув мақсадлари мазмунини метакогнитив стратегияларни шакллантиришга йўналтирилган методик материалларига таълим олувчиларнинг ўз-ўзини назорат ва баҳолаш шаклларини интеграциялаш асосида такомиллаштирилган;
талабаларнинг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантириш технологияси интерактив рақамли ўқитиш воситаларига муаммоли ва рефлексив таълим усуллари ҳамда метакогнитив стратегияларини (режалаштириш, мониторинг, баҳолаш) когнитив диссонансни камайтирувчи “Қадриятлар лабораторияси” ва “Рефлектив Спирал” методлари билан босқичма-босқич интеграциялаш орқали такомиллаштирилган;
талабаларнинг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришнинг педагогик модели мақсадли, мазмунли, жараёнли ва натижавий блоклари мазмунига модуллаштириш, адаптивлаштириш ва жамоавий динамик баҳолаш механизмини ўзлаштириш мониторинги талаблари асосида рекурсив сифатидаги ўзаро шартланганлик орқали такомиллаштирилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Педагогик олий таълим талабалари когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришнинг инновацион технологиялари тадқиқига доир илмий натижалар қуйидаги ишларда ўз аксини топган:
педагогик олий таълим талабаларининг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантириш структураси таълим муҳитидаги когнитив жараёнларга (идрок, диққат, хотира, тафаккур) метакогнитив компонентларни (режалаштириш, мониторинг, баҳолаш ва рефлекция) таълим олувчиларнинг мустақил ва онгли ўқув фаолиятини таъминловчи кўп модулли ўқитиш тизими билан праксиологик даражадаги уйғунлаштириш асосида такомиллаштирилганлигига оид илмий янгилигидан олий таълим талабалари учун ишлаб чиқилган “Педагогика назарияси ва тарихи” номли дарслик мазмунига сингдирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2024-йил 1-августдаги 277-сонли буйруғига асосан берилган 277-316 рақамли рухсатнома). Натижада, педагогик олий таълим муассасалари талабаларининг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантириш технологиясининг мазмуни, моҳияти ва педагогик самарадорлигини оширишга хизмат қилган.
олий таълим талабаларининг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришнинг дидактик таъминоти ўқув мақсадлари мазмунини метакогнитив стратегияларни шакллантиришга йўналтирилган методик материалларига таълим олувчиларнинг ўз-ўзини назорат ва баҳолаш шаклларини интеграциялаш асосида такомиллаштиришга оид янгиликларидан “60110100 – Педагогика” таълим йўналишининг малака талабларини ишлаб чиқишда фойдаланилган. (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, Олий таълимни ривожлантириш тадқиқотлар марказининг 2025-йил 24-мартдаги 02/01-01-103-сон маълумотнома). Натижада, педагогик олий таълим талабаларининг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришга қаратилган дидактик таъминотнинг амалий қўлланиш механизмлари такомиллаштиришга хизмат қилди.
талабаларнинг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантириш технологияси интерактив рақамли ўқитиш воситаларига муаммоли ва рефлексив таълим усуллари ҳамда метакогнитив стратегияларини (режалаштириш, мониторинг, баҳолаш) когнитив диссонансни камайтирувчи “Қадриятлар лабораторияси” ва “Рефлектив Спирал” методлари билан босқичма-босқич интеграциялаш орқали такомиллаштиришга оид илмий янгилигидан “Педагогика назарияси ва тарихи” номли дарслик мазмунига сингдирилган (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигининг 2024-йил 1-августдаги 277-сонли буйруғига асосан берилган 277-316 рақамли рухсатнома). Натижада, талабаларининг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришнинг дидактик имкониятлари ва амалий механизмларини такомиллаштиришга эришилган.
талабаларнинг когнитив ва метакогнитив фаолиятини ривожлантиришнинг педагогик модели мақсадли, мазмунли, жараёнли ва натижавий блоклари мазмунига модуллаштириш, адаптивлаштириш ва жамоавий динамик баҳолаш механизмини ўзлаштириш мониторинги талаблари асосида рекурсив сифатидаги ўзаро шартланганлик орқали такомиллаштиришга оид илмий янгиликлардан Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси “Ўзбекистон-24” ДМ муҳарририяти томонидан тайёрланган “Таълим ва тараққиёт”, “Ўзбекистон ёшлари”, “Болалар ва биз” эшиттиришларининг 2024-2025-йиллардаги ссенарийларини тайёрлашда фойдаланилган. (Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси “Ўзбекистон-24” давлат муассасасининг 2025-йил 19- ноябрдаги 05-09-1852-сон маълумотнома). Натижада, ишлаб чиқилган педагогик ғояларни кенг аудиторияга самарали етказиш имконияти кенгайди.