Болтабаева Маърифатхон Бахромжон қизининг
Филология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I.Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи): “Грахам Грин асарларида ахлоқий категориялар табиати ва моҳиятининг акс эттирилиши” 10.00.04 – “Европа, Америка ва Австралия халқлари тили ва адабиёти” ихтисослигидан.
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2024.1.PhD/Fil4367
Илмий раҳбар: Дадабоев Олимжон Ортиқович филология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD), доцент. 
Диссертация бажарилган муассаса номи: Наманган давлат университети.  
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи: Исҳоқхон Ибрат номидаги Наманган давлат чет тиллари институти, PhD.03/05.05.2023.Fil.163.01 рақамли Илмий кенгаш.
        Расмий оппонентлар: Хошимова Дилдора Мадаминовна, филология фанлари доктори (DSc), профессор; Якубов Музаффар Комилжонович филология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD), доцент.
Етакчи ташкилот: Андижон давлат чет тиллар институти.            
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади Грахам Гриннинг романларида ахлоқий категориялар табиати ва моҳияти бадиий талқининининг поетик хусусиятлари тадқиқи ташкил этади.
III. Тадқиқотнинг илмий йангилиги қуйидагилардан иборат: 
Ёзувчи насрий асарлари тематикасининг шаклланишида, барча асарларининг сюжет линиясига адибнинг ҳаётий тажрибалари кучли таъсир этгани, инсон “мен”ининг шаклланишидаги ботиний ва зоҳирий характерлар ўртасидаги кураш натижасида, руҳий кечинмаларда рўй берувчи инсон характеридаги ижобий динамика, ўзликни, инсонийликни топиш ғоялари очиб берилган;
Грин жиддий романлари, кўнгилочар асарлари, чуқур фалсафий ва ахлоқий-эстетик мазмуни, кенг мавзуларни ўзида мужассам этган, классик ва замонавий наср асарларини маъноларини, ғоявий-бадиий хусусиятларини адабий таҳлил этиш натижасида маълум бир эстетик анъаналарга тегишлилиги, ҳамда жамиятининг тафаккури ва маданияти, тараққиётинининг аниқ тарихий даври билан уйғунлиги синкретик ҳолда яратилгани далилланган;
Ёзувчи ижодида романтизм, реализм, экзистенсиализм оқими анъаналарининг таъсири, унсурларининг мавжуд эканлиги, инглиз адабиётида модернизм адабий оқимига умумий қизиқиш сўниб бориши, узилишга тайёр бўлган инглиз адабий анъанасининг боғловчи бўғинига айланганлиги натижасида, ёзувчи ижодига мансуб бўлган реалистик анъаналарни ғоявий ва поетик жиҳатдан бойитгани аниқланган;
Г.Грин асарларининг ғоявий-бадиий хусусиятларини адабий таҳлил этилиши, уларнинг маълум бир эстетик анъаналарга тегишли эканлиги, инглиз жамиятининг тафаккури ва маданияти тараққиётининг аниқ тарихий давр билан уйғунлиги, қаҳрамонларни ахлоқий мезонларга кўра баҳоланиши, сюжет динамикаси ва персонажларнинг ҳаракатларини таҳлили, ахлоқий моҳиятига кўра аниқ ва қатъий хулосага келиш мушкуллиги натижада бош қаҳрамонларни анъанавий ахлоқий категориялар – “яхши” ёки “ёмон”, “тўғри” ёки “нотўғри” тоифаларига  киритиш имконсиз экани исботланган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Грахам Грин асарларининг поетик хусусиятларини ўрганиш жараёнида олинган илмий натижалар асосида:
– Ёзувчи насрий асарлари тематикасининг шаклланишида, барча асарларининг сюжет линиясига адибнинг ҳаётий тажрибалари кучли таъсир этгани, инсон “мен”ининг шаклланишидаги ботиний ва зоҳирий характерлар ўртасидаги кураш, руҳий кечинмаларда рўй берувчи инсон характеридаги ижобий динамика, ўзликни, инсонийликни топиш ғоялари. Грин жиддий романлари, кўнгилочар асарлари, чуқур фалсафий ва ахлоқий-эстетик мазмуни, кенг мавзуларни ўзида мужассам этган, классик ва замонавий наср асарларини маъноларини, ғоявий-бадиий хусусиятларини адабий таҳлил этиш, маълум бир эстетик анъаналарга тегишлилиги, ҳамда жамиятининг тафаккури ва маданияти, тараққиётинининг аниқ тарихий даври билан уйғунлиги синкретик ҳолда яратилгани каби таклиф ва тавсиялардан Ўзбекистон Миллий телерадиокомпаниясининг “Ўзбекистон 24” телеканалида (ЎзМТРК “Ўзбекистон 24” ижодий бирлашмаси ДМнинг 2025-йил 7-февралдаги 05-09-146-сон далолатномаси). 2025-йил январ ва феврал ойларидаги “Адабий жараён”, “Бедорлик”,“Таълим ва тараққиёт” кўрсатувининг навбатдаги сонининг ссенарийсини тайёрлашда ва халқимизга Г.Грин асарларида аҳлоқий категориялар табиати ва моҳиятини илмий жиҳатдан асослаб беришда фойдаланилган. Натижада халқимизга Грахам Грин романлари поетикаси, унинг қаҳрамонлар образларини яратишдаги ўзига хос маҳорати, асарларининг чуқур фалсафий ва аҳлоқий-эстетик мазмун-моҳияти тўғрисида илмий маълумотлар берилишига хизмат қилган;
Ёзувчи ижодида романтизм, реализм, экзистенсиализм оқими анъаналарининг таъсири, унсурларининг мавжуд эканлиги, инглиз адабиётида модернизм адабий оқимига умумий қизиқиш сўниб бориши, узилишга тайёр бўлган инглиз адабий анъанасининг боғловчи бўғинига айланганлиги, ёзувчи ижодига мансуб бўлган реалистик анъаналарни ғоявий ва поетик жиҳатдан бойитгани аниқланган, Г.Грин асарларининг ғоявий-бадиий хусусиятларини адабий таҳлил этилиши, уларнинг маълум бир эстетик анъаналарга тегишли эканлиги, инглиз жамиятининг тафаккури ва маданияти тараққиётининг аниқ тарихий давр билан уйғунлиги каби таклиф ва тавсиялардан 2017-2020-йилларда бажарилган ОТ-Ф1-36 рақамли “Талабалар маънавиятини диагностика қилиш механизмларини такомиллаштириш” номли фундаментал лойиҳада фойдаланилган. (Ўзбекистон Республикаси Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги Алишер Навоий номидаги Тошкент давлат ўзбек тили ва адабиёти университетининг 2025-йил 20-майдаги 01/4-2054-сонли маълумотномаси). Натижада бадиий асарлар қаҳрамонлари характерларидаги маънавий дунёқарашнинг ривожланиши долзарб масала эканлигини республикамиз аҳолиси орасида тарғиб қилишга, бугунги кун талаба ёшларининг маънавий дунёқарашини, уларнинг ахлоқий категорияларидаги динамика, муайян образларнинг зоҳирий ва ботиний характерлари ўртасидаги кураш натижасида ўзлигини англаш процессининг намоён бўлишига хизмат қилган.