Холманова Шохсанам Қобилжон қизининг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Ги де Мопассан ва Густав Флобер асарлари поетикаси”, 10.00.04 – Европа, Америка ва Австралия халқлари тили ва адабиёти ихтисослиги
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2023.1.PhD/Fil3107 
Илмий раҳбар: Қаршибаева Улжан Давировна, филология фанлари доктори (DSc), профессор 
Диссертация бажарилган муассаса номи: Самарқанд давлат чет тиллар институти
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Самарқанд давлат чет тиллар институти, PhD.03/2025.27.12.Fil.37.02
Расмий оппонентлар: Мусурманов Эркин Раббимович, филология фанлари доктори (DSc), профессор; Жураева Малохат Муҳаммадовна, филология фанлари доктори (DSc), профессор;
Етакчи ташкилот: Бухоро давлат университети.
Диссертация йўналиши: назарий ва амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади ХИХ аср француз адабиёти поетик хусусиятларини Ги де Мопассан ва Густав Флобер асарлари мисолида таҳлил қилишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
Европа романтизмида илк реализм белгилари, уларнинг жамият ва маданий қолипларга таъсири ҳамда ХИХ аср ўрталаридаги адабий жараёнда бадиий воқеликнинг ранг-баранглиги, образлар тасвиридаги оппозиция, сюжет тасвиридаги негативлик ва ҳиссийликнинг устуворлиги Ги де Мопассан ва Густав Флобер асарлари қаҳрамонлари мисолида таҳлил қилиниб, илмий-назарий ва поетик жиҳатдан асосланди;
Ги де Мопассан асарларида реализм поетикасига хос жиҳатлар воқеликнинг ихчам ва безаксиз тасвири, психологик таҳлил, ироник ижтимоий танқид, кундалик воқеаларга асосланган сюжет ва кутилмаган якунлар ҳамда жамиятнинг маънавий-ижтимоий ҳолатини акс эттирувчи вазиятлар поетик таҳлил асосида очиб берилди;
Бовари хоним романида Эмма Бовари характерига ижтимоий омилларнинг таъсири, романтик хаёлпарастлик, ҳашаматга интилиш ва муҳаббатни идеал тарзда тасаввур қилиш каби индивидуал сифатларнинг ташқи таъсир остида салбий йўналишга бурилиши далилланди;
француз романтизмига хос бўлган воқеликдаги фожиага руҳий сезгирлик, деспотия ва зулмга қарши ички исён мотивлари Ги де Мопассан ва Густав Флобер асарларида универсализм ва антитеза тамойиллари асосида таҳлил қилиниб, қаҳрамонларга хос сезгирлик, эркинликка интилиш ҳамда идеал билан ҳақиқат ўртасидаги зиддият каби индивидуал сифатларнинг умумлаштирилиши натижасида бадиий образларнинг ижтимоий типларга айланиши назарий жиҳатдан аниқланди.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Ги де Мопассан ва Густав Флобер асарлари қаҳрамонларининг универсализми, бадиий замони ва макони ҳамда уларнинг поетик тадқиқи юзасидан олинган илмий натижалар асосида:
Ги де Мопассан бадиий асарлари доирасида мавжуд давр поетикасининг ўзига хосликлари ва жамиятнинг маънавий˗ижтимоий ҳолатини ифодаловчи лингвопоетик ҳолатлар, ўша давр бадииятини ифодаловчи ҳодисалар ҳамда ҳар бир ёзувчининг индивидуал ижод хусусиятларига доир илмий˗назарий далиллардан 2021˗2023˗йилларда Қарши давлат университетида амалга оширилган СУЗ˗800˗21ГР˗3181 “Реинфорcинг Энглиш Лангуаге cомпетенcе ат Карши Стате Университй” номли халқаро грант лойиҳаси доирасида фойдаланилган (Қарши давлат университетининг 2025˗йил 2˗майдаги 04/1758˗сон маълумотномаси). Натижада танланган адабиётлардаги мавжуд мисоллар ва уларнинг методологик таҳлили, поетик хусусияти ҳамда адабиётшунослик соҳасида ҳануз муаммоли ҳисобланган бадиий хронотоп хусусиятларини очиб бериш ва тушиниш учун хизмат қилган. Таҳлилга тортилган асарлар француз халқининг маданияти, адабиёти, тарихи ва тилини чуқур англаш имконини берган;
 “Бовари хоним” асари қаҳрамони Эмма Бовари тақдирига, характерига ижтимоий муҳитнинг таъсири очиб бериш, бунда қаҳрамоннинг муҳитга боʻлган қараши ҳамда ундаги мавжуд характер хусусиятларнинг ташқи муҳит томонидан таъсирланганлиги поетик жиҳатдан оʻрганиш ва унинг бугунги жамиятга, ёшлар онгига таъсирини таҳлил қилишга оид натижалари ва ишлаб чиқилган тавсиялардан Самарқанд давлат чет тиллар институтида Олий ва ўрта махсус таълим вазирлигининг 2022˗йил 12˗декабрдаги 2/24˗4/7˗690˗сонли хатига асосан 2022˗2024 йилларда амалга оширилган ва Тошкент шаҳридаги АҚШ элчихонаси ҳамда Халқаро таълим бўйича Америка Кенгаши билан ҳамкорликда АҚШ давлат департаменти томонидан молиялаштириладиган “Энглиш Аccесс Миcросчоларшип Програм” амалий лойиҳаси доирасида белгиланган вазифалар ижросини таъминлашда фойдаланилган (Самарқанд давлат чет тиллар институтининг 2025˗йил 20˗июн 1261/02˗сон маълумотномаси). Натижада амалий лойиҳанинг мазмунини бойитишга ва унда белгиланган вазифалар ижросини таъминлашга методологик манба боʻлиб хизмат қилган;
Европа романтизимида илк реализм кўринишларининг белгилари ва унинг жамият, маданият қолипларига бўлган таъсири ва бадиий воқеликнинг ХИХ аср ўрталарида адабий жараёнларда ранг баранглиги ҳамда Мопассан ва Флобер ижодидаги образлар тасвирида оппозиция, сюжет тасвирида негативлик ва ҳиссий қобиққа ўралиб олиш каби ҳолатларини таҳлил қилишга оид таклиф˗тавсиялардан “Самарқанд вилояти телерадиоканали” ДМда 2024˗йилнинг ноябр ойида эфирга узатилган “Таълим ва тараққиёт” кўрсатуви навбатдаги сонининг дастур ссенарийсини тайёрлашда фойдаланилган (Самарқанд вилоят телерадиокомпаниясининг 2025˗йил 6˗майдаги № 01˗07/182˗сон маълумотномаси). Натижада кенг жамоатчилик орасида Европа романтизм даврида пайдо бўлган илк реализм кўринишлари, белгиларини ҳамда уларнинг жамият ва маданиятга таъсирини очиб беришга хизмат қилган;
француз романтизмига хос ёрқин шахслар воқеликдаги фожиани чуқур ҳис қилиши, деспотияга, зулмга қарши фаол курашларида намоён бўладиган вазиятларини ўрганиш, бунда баъзи адабий қаҳрамонлар ўзига хос, индивидуал ҳислатлари билан бир вақтда абстракланиб, умумлашиб, ижтимоий типларга айланишини таҳлил қилиш хулосаларидан Франция ва Ўзбекистон ўртасидаги адабиёт соҳасида маданий алоқалар дастурида фойдаланилган (“Аллианcе Франçаисе де Самарcанде”нинг 2025˗йил 23˗майдаги № 3˗сон маълумотномаси). Натижада Ги де Мопассан ва Густав Флобер асарларида универсализм ва антитезага хос хусусиятларни таҳлил қилиш орқали жаҳон адабиётидаги бадиий талқин ҳақидаги илмий тасаввур ва тушунчаларни бойитишга ёрдам берган.