Тўйчиева Раъно Алмаматовнанинг 
фан доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Замонавий халқаро муносабатлар тизимида Ҳиндистон ташқи сиёсий стратегияси” мавзусидаги 23.00.04 – “Халқаро муносабатлар, жаҳон ва минтақа тараққиётининг сиёсий муаммолари”. 
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: В2023.2.DSc/Ss82
Илмий маслаҳатчи: Жўраев Нарзулла Қосимович, сиёсий фанлар доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Ёшлар муаммоларини ўрганиш ва истиқболли кадрларни тайёрлаш институти
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса (муассасалар) номи, ИК рақами: Тошкент давлат шарқшунослик университети, DSc.03/2025.27.12.Ss.05.02
Расмий оппонентлар: 
Касимова Назокат Анваровна, сиёсий фанлар доктори, профессор.
Жўраев Қодир Асадович, сиёсий фанлар доктори, профессор
Рахимов Мирзоҳид Акрамович, тарих фанлари доктори, профессор.
Етакчи ташкилот: Ўзбекистон Миллий университети
Диссертация йўналиши: амалий аҳамиятга молик.
II. Тадқиқотнинг мақсади замонавий халқаро муносабатлар тизимида Ҳиндистон ташқи сиёсий стратегиясининг консептуал асослари, устувор йўналишлари ва сиёсий-институционал механизмларини ҳар томонлама ўрганиш, шунингдек, Ўзбекистоннинг минтақавий ва глобал даражадаги ташқи сиёсатини такомиллаштиришга доир тавсиялар ишлаб чиқишдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги қуйидагилардан иборат:
Ҳиндистон ташқи сиёсатининг тарихий-генетик эволюцияси – мустамлакачиликдан кейинги суверенитетни мустаҳкамлаш, блокларга қўшилмаслик, стратегик автономия, минтақавий етакчилик ва Глобал Жануб дискурси асосида ташқи сиёсий қарорлар қабул қилиш амалиётидаги операцион ифодасини тушунтирувчи “Динамик кўп векторли ташқи сиёсат” модели ишлаб чиқилган ва асослаб берилган;
Ҳиндистоннинг Глобал Жануб майдонидаги ролини “дискурсив позиция – институционалашув – ташаббус/лойиҳа – халқаро натижа” кетма-кетлигида баҳолашга мўлжалланган “дискурсив-конверсия модели” ишлаб чиқилиб, у адолат, тенглик ва инклюзивликка таянган позицияларни саммитлар ва қўшма форматлар орқали институционал механизмларга, кейин эса лойиҳа портфели, шериклар тармоғи, коалицион барқарорлик ҳамда инқирозларда воситачилик каби амалий натижаларга айланишини аниқлашга хизмат қилиши исботланган;
Ҳиндистон ташқи сиёсатида ички ва ташқи детерминантлар ўзаро таъсирини тавсифий таҳлилдан ўлчовли баҳолаш босқичига ўтказувчи амалий индикаторлар тизими ишлаб чиқилиб, мазкур тизим ташқи сиёсий қарорларни “актор–институт–ресурс–риск” занжири асосида миллий–минтақавий–глобал даражаларда декомпозиция қилиб, стратегия вариантларини солиштирма баҳолаш ва риск–имконият профилини аниқлашга хизмат қилиши далилланган;
Замонавий даврда Ҳиндистон ташқи сиёсати институционал структурасида кечган трансформациялар таҳлили асосида “институционал адаптация контури” ишлаб чиқилиб, мазкур контур институционал ўзгариш параметрларининг, қарор қабул қилишдаги координация, ресурс мобилизацияси механизмлари ҳамда ташқи сиёсий натижа ўртасидаги сабаб-оқибат боғлиқлигини операцион индикаторлар ва қиёсий кейс таҳлили асосида аниқлашга хизмат қилиши далилланган;
Ҳиндистоннинг “мувозанатли кўп томонлама шериклик” консепсияси Ўзбекистоннинг ташқи сиёсатдаги диверсификация эҳтиёжи ва мавжуд институционал инфратузилмаси контекстида методологик асос сифатида олиниб, ташқи сиёсатни бошқаришнинг уч йўналишли модели (“Гео-дипломатиc 3Д модел” – дипломатия, диверсификация, рақамли хавфсизлик) ишлаб чиқилди. Мазкур модел доирасида геосиёсий таҳдидлар, ресурсларга боғлиқлик ва ташқи босимлар динамикасини рақамли мониторинг қилишга ихтисослашган “Гео-баланcе мониторинг” ҳамда миллий таҳлил марказлари ва ваколатли идораларнинг ахборот манбалари билан интеграциялашувчи “УзСтратегиcWатч” платформаларини жорий этишнинг ташкилий-ҳуқуқий механизмлари асослаб берилган.
IV. Тадқиқот натижаларининг жорий қилиниши. Диссертация тадқиқоти жараёнида ишлаб чиқилган асосий илмий янгиликлар, хулосалар ва амалий тавсиялар асосида:
Ҳиндистоннинг Глобал Жануб майдонидаги ролини “дискурсив позиция – институционалашув – ташаббус/лойиҳа – халқаро натижа” кетма-кетлигида баҳолашга мўлжалланган “дискурсив-конверсия модели” ишлаб чиқилиб, у адолат, тенглик ва инклюзивликка таянган позицияларни саммитлар ва қўшма форматлар орқали институционал механизмларга, кейин эса лойиҳа портфели, шериклар тармоғи, коалицион барқарорлик ҳамда инқирозларда воситачилик каби амалий натижаларга айланишини аниқлашга хизмат қилиши ҳақидаги хулоса ва таклифлардан Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Стратегик ва минтақалараро тадқиқотлар институти фаолиятида фойдаланилган (Стратегик ва минтақалараро тадқиқотлар институтининг 2025 йил 2 майдаги №05-5/695-сонли маълумотномаси). Натижада, илмий хулоса ва таклифлар Институтнинг ахборот-таҳлилий базасини бойитиш, ташқи сиёсий вазиятларни ссенарий асосида таҳлил қилиш ва стратегик қарорлар учун риск–имкониятлар харитасини шакллантиришга хизмат қилган.
Ҳиндистоннинг “мувозанатли кўп томонлама шериклик” консепсияси асосида Ўзбекистон ташқи сиёсатини диверсификация қилишга қаратилган гео-дипломатик уч йўналишли модел (“Гео-дипломатиc 3Д модели” – дипломатия, диверсификация, рақамли хавфсизлик) таклиф этилгани, ушбу модел стратегик шерикликни кенгайтириш, геосиёсий таҳдидларни рақамли таҳлил қилиш ва ташқи сиёсатда институционал нейтралликни таъминлашга хизмат қилувчи “Гео-баланcе мониторинг” тизими ҳамда “УзСтратегиcWатч” платформасини амалиётга жорий этиш бўйича илгари сурилган илмий-амалий таклифлардан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси ҳузуридаги Парламент тадқиқотлари институти фаолиятида фойдаланилган (Парламент тадқиқотлари институтининг 2025 йил 27 майдаги №9/дн-112-сонли маълумотномаси). Натижада, ушбу таклифлар Институт томонидан қонун лойиҳаларини кўриб чиқиш, ахборот-таҳлилий материаллар тайёрлаш ва хорижий тажрибага доир қиёсий таҳлиллар ўтказишга хизмат қилган.
Ҳиндистон ташқи сиёсатида ички ва ташқи детерминантлар ўзаро таъсирини тавсифий таҳлилдан ўлчовли баҳолаш босқичига ўтказувчи амалий индикаторлар тизими ишлаб чиқилиб, мазкур тизим ташқи сиёсий қарорларни “актор–институт–ресурс–риск” занжири асосида миллий–минтақавий–глобал даражаларда декомпозиция қилиб, стратегия вариантларини солиштирма баҳолаш ва риск–имконият профилини аниқлашга хизмат қилиши билан боғлиқ таклиф ва хулосалардан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси фаолиятида аналитик материалларни тайёрлашда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг 2025 йил 20 июндаги №04/9-08/8-сонли маълумотномаси). Натижада, мазкур таклиф ва хулосалар Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси ҳузуридаги Халқаро ишлар, мудофаа ва хавфсизлик масалалари қўмитаси фаолиятида халқаро муносабатлар ҳамда хавфсизлик йўналишлари бўйича таҳлилий-аналитик материалларни тайёрлаш ва уларнинг мазмунини такомиллаштиришга хизмат қилган.
Ҳиндистон ташқи сиёсатининг тарихий-генетик эволюцияси – мустамлакачиликдан кейинги суверенитетни мустаҳкамлаш, блокларга қўшилмаслик, стратегик автономия, минтақавий етакчилик ва Глобал Жануб дискурси асосида ташқи сиёсий қарорлар қабул қилиш амалиётидаги операцион ифодасини тушунтирувчи “Динамик кўп векторли ташқи сиёсат модели” консептуал асос сифатида таклиф этилгани ҳақидаги хулосалардан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси фаолиятида аналитик материалларни тайёрлашда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг 2025 йил 20 июндаги №04/9-08/7-сонли маълумотномаси). Натижада, мазкур таклиф ва хулосалар Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси ҳузуридаги Халқаро ишлар, мудофаа ва хавфсизлик масалалари қўмитасининг фаолиятида халқаро ишлар ва хавфсизлик масалалари бўйича аналитик материалларни ишлаб чиқишга хизмат қилган.
Замонавий даврда Ҳиндистон ташқи сиёсати институционал структурасида кечган трансформациялар таҳлили асосида “институционал адаптация контури” ишлаб чиқилиб, мазкур контур институционал ўзгариш параметрларининг, қарор қабул қилишдаги координация, ресурс мобилизацияси механизмлари ҳамда ташқи сиёсий натижа ўртасидаги сабаб-оқибат боғлиқлигини операцион индикаторлар ва қиёсий кейс таҳлили асосида аниқлашга хизмат қилиши ҳақидаги хулоса ва тавсиялардан Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазирлиги ахборот-таҳлилий ҳужжатларини тайёрлашда фойдаланилган (Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазирлигининг 2025 йил 22 июлдаги №18/238-сонли маълумотномаси). Натижада, ушбу хулоса ва тавсиялар Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазирлигининг Жанубий Осиё, Яқин ва Ўрта Шарқ ҳамда Африка мамлакатлари билан ҳамкорлик бошқармаси фаолиятида интеграцион лойиҳаларда иштирок этишга доир назарий-амалий кўрсатмалар тайёрлашга хизмат қилган.