Pirov Mustakimning falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi himoyasi haqida e’lon
I. Umumiy ma’lumotlar.
Dissertatsiya mavzusi, ixtisoslik shifri (ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i nomi): “Razrabotka metodiki gradostroitel`nogo rayonirovaniya v usloviyax jarkogo klimata i gorno-kotlovinnogo rel`efa (na primere g. Dushanbe)”, 18.00.02 – «Rayonlashtirish. Shaharsozlik. Qishloq turar-joylarini rejalashtirish. Landshaft arxitekturasi. Bino va inshootlar arxitekturasi» (texnika fanlari).
Ilmiy rahbar: Shukurov Ilhomjon Sadriyevich, texnika fanlari doktori, professor., Ilmiy maslahatchi: Akbarov Akram, arxitektura fanlari doktori
Dissertatsiya bajarilgan muassasa nomi: MT Moskva davlat qurilish universitetida bajarilgan.
IK faoliyat ko‘rsatayotgan muassasa (muassaslar) nomi, IK raqami: Toshkent arxitektura qurilish universiteti huzuridagi PhD.03/2026.09.01.T.03.M raqamli Ilmiy kengash.
Rasmiy opponentlar: Abdunazarov Jamshid Nurmuxamatovich texnika fanlari doktori, professor;
Raximov Abduaziz, texnika fanlari nomzodi, dotsent.
Yetakchi tashkilot: “Qishloqqurilishloyiha” DM.
Dissertatsiya yo‘nalishi. Texnika yo‘nalishi. Nazariy va amaliy ahamiyatga molik.
II. Tadqiqotning maqsadi: Issiq iqlim va tog‘-kotlovan relefli sharoitida shaharsozlik rayonlashtirish uslubini ishlab chiqish.
III. Tadqiqotning ilmiy yangiligi:
birinchi marta nazariy va eksperimental tadqiqotlarga asoslanib, Dushanbe shahar hududini tabiiy-iqlim omillari va shaharning kotlovan relefini hisobga olgan holda shaharni tumanlashtirishga ta’sir ko‘rsatadigan omillar aniqlangan;
Dushanbe shahrining qulay muhitini tashkil etuvchi 5 ta asosiy omillar asosida shaharsozlik rayonlashtirilishi amalga oshirilgan;
tumanlarning ekologik holatini hisobga olgan holda kompleks shaharsozlik rayonlashtirishiga uslubiy yondashuv ishlab chiqilgan;
shahar hududini rivojlantirishning muhim vositasi sifatida shaharni tumanlashtirish bo‘yicha ilmiy asoslangan tavsiyalar berilgan;
Dushanbe shahrining bosh rejasini rivojlantirishda shaharni tumanlashtirish qaratilgan amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
IV. Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Tadqiqiot natijalarining joriy qilinishi. "Issiq iqlim va tog‘li-chuqur relefli sharoitida shaharsozlik rayonlashtirish metodologiyasini ishlab chiqish (Dushanbe shahri misolida)" bo‘yicha olingan ilmiy natijalar asosida:
Issiq iqlim va tog‘-botiq relef sharoitlarida shaharsozlik rayonlashtirilishining metodikasi, shu jumladan mikroklimatik xususiyatlarni hisobga olgan holda qulay muhitni shakllantiruvchi omillarni aniqlash va baholash bo‘yicha tavsiyalar ishlab chiqilgan. Mazkur tavsiyalar OOO «EM STROY» tomonidan korporativ qaror qabul qilishni qo‘llab-quvvatlash tizimida joriy etilgan va mutaxassislar tomonidan amaliy faoliyatda qo‘llanilgan (OOO «EM STROY» komissiyasining 2023-yil 09-fevraldagi dalolatnomasi).
Natijada tabiiy sovutish va shamollatish omillarini aniqlash orqali hududni sanitariya-gigienik sharoitlarini yaxshilashga erishilgan hamda shahar qurilishining geo-ekologik qulayligini baholash hamda relefning orografik xususiyatlariga asoslangan harorat-shamol rejimini hisobga olish imkoniyati yaratilgan.
Issiq iqlim va murakkab relef sharoitlarida ekologik muvozanatni saqlash va shahar qurilishini takomillashtirish, shu jumladan rekonstruksiya va renovatsiya jarayonlarida hududni rayonlashtirish bo‘yicha metodika ishlab chiqilgan. Mazkur metodika Rossiya Qurilish vazirligi va RAASNning arxitektura, shaharsozlik va qurilish fanlari sohasidagi fundamental ilmiy tadqiqotlar rejasiga muvofiq bajarilgan bo‘lib, loyiha institutlari uchun ishlab chiqilgan qo‘llanmada joriy qilingan hamda mutaxassislar tomonidan rekonstruksiya hamda renovatsiya jarayonlarida qo‘llanilmoqda (OOO «MSK GRUPP» komissiyasining 2023-yil 07-martdagi Ma’lumotnomasi).
Natijada turar-joy qurilishining ekologik potensialini saqlash, murakkab relef sharoitida qulay shahar muhitini ta’minlash, loyiha oldi bosqichida shahar qurilishini yaxshilash bo‘yicha asoslangan qarorlar qabul qilish hamda shahar chegarasida turar-joy uchun mos er fondi tugagan sharoitda to‘g‘ri qarorlar qabul qilish imkoniyati yaratilgan.