Озодов Жасур Ҳамза ўғлининг
фалсафа доктори (PhD) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон

I. Умумий маълумотлар.
Диссертация мавзуси, ихтисослик шифри (илмий даража бериладиган фан тармоғи номи): “Татуировка натижасида терида келиб чиқадиган илк ва кечки морфологик ўзгаришлар ҳамда анор данаги мойи қўлланилгандаги хусусиятлар” 14.00.02 – Морфология (тиббиёт фанлари).
Диссертация мавзуси рўйхатга олинган рақам: B2024.2.PhD/Tib4422.
Илмий раҳбар: Тешаев Шухрат Жумаевич, тиббиёт фанлари доктори, профессор.
Диссертация бажарилган муассаса номи: Абу Али ибн Сино номидаги Бухоро давлат тиббиёт институти.
ИК фаолият кўрсатаётган муассаса номи, ИК рақами: Абу Али ибн Сино номидаги Бухоро давлат тиббиёт институти, DSc.04/29.02.2024.Tib.93.01.
Расмий оппонентлар: Расулов Хамидулла Абдуллаевич, тиббиёт фанлари доктори, профессор; Калашникова Светлана Александровна, тиббиёт фанлари доктори, профессор (Россия Федерацияси).
Етакчи ташкилот: Урганч давлат тиббиёт интитути.
II. Тадқиқотнинг мақсади: татуировка натижасида терида келиб чиқадиган эрта ва кечки морфологик ўзгаришларни ўрганиш ҳамда уларни анор данаги ёғи билан коррекция қилишни илмий асослашдан иборат.
III. Тадқиқотнинг илмий янгилиги.
илк бор оқ лаборатория каламушларининг тери асоси одам терисидан бир қатор параметрлар билан фарқ қилиши аниқланган бўлиб, эпидермис жуда юпқа ва кўп жойларда фақат бир қават эпителий ҳужайраларидан иборат эканлиги ҳамда соч фолликулалари тешикларини ҳосил қилиши аниқланган; 
татуировка қўйилгандан кейин дастлабки 7 кун ичида терида микробсиз яллиғланиш ва қон томир ўзгаришлари ривожланиши, кечки даврда эса асосий морфологик ўзгаришлар дерма қаватида кузатилиши аниқланган бўлиб, пигментлар асосан дерманинг сўрғичсимон қаватида тўпланиши исботланган;
лазер ёрдамида татуировка олиб ташлангандан сўнг оқ зотсиз каламушларда эпидермал қават юпқалашганлиги ва дермал қават шишганлиги, гиподерма ва соч фолликулалари ўзгаришларга учрамаганлиги аниқланган; 
илк бор лазер усулида татуировка олиб ташлангандан сўнг, терига ишлов бериш жараёнида анор данаги мойи билан коррекция қўлланилиши терининг ҳимоявий функцияси ҳисобланган регенерация, репарация ҳамда морфофункционал тикланиш жараёнларининг фаоллашишига олиб келиши экспериментал ва клиник жиҳатдан исботланган.
IV. Тадқиқот натижаларини жорий қилиниши:
Анор данаги ёғи қўлланилганда татуировка натижасида терида юзага келадиган эрта ва кечки морфологик ўзгаришларни ва морфометрик хусусиятларини ўрганиш бўйича олинган натижалар асосида:
биринчи илмий янгилик: илк бор оқ лаборатория каламушларининг тери асоси одам терисидан бир қатор параметрлар билан фарқ қилиши аниқланган бўлиб, эпидермис жуда юпқа ва кўп жойларда фақат бир қават эпителий ҳужайраларидан иборат эканлиги ҳамда соч фолликулалари тешикларини ҳосил қилиши аниқланганлиги Республика ихтисослаштирилган дерматовенерология ва косметология илмий-амалий тиббиёт маркази Бухоро ҳудудий филиалининг 23.01.2025-йилдаги 11-сон ҳамда Республика ихтисослаштирилган дерматовенерология ва косметология илмий-амалий тиббиёт маркази Қашқадарё ҳудудий филиалининг 4.03.2025-йилдаги 3/Т-сон буйруқлари билан амалиётга жорий этилган. Ижтимоий самарадорлиги: татуаж туфайли юзага келадиган асоратларнинг олдини олиш орқали ҳаёт сифатини яхшилаш, шунингдек, беморларнинг тикланиш ва мослашиш жараёнларини тезлаштириш имконини беради. Иқтисодий самарадорлик: шифохона шароитида асоратларни даволаш учун сарфланадиган бюджет маблағларининг 7,5% тикланиш муддатларини қисқартириш, яллиғланиш реакциялари хавфини камайтириш ва теридаги морфологик ўзгаришларни тузатиш учун индивидуал дастурлардан фойдаланиш орқали иқтисод қилинади. Хулоса.Ўтказилган тадқиқот натижалари оқ лаборатория каламушлари териси морфологик тузилиши одам терисидан сезиларли даражада фарқ қилишини кўрсатди. Ушбу фарқлар экспериментал натижаларни инсон терисига қўллашда эҳтиёткорлик билан ёндашиш зарурлигини асослайди ҳамда татуаж билан боғлиқ асоратларни олдини олиш ва тикланиш жараёнларини самарали режалаштиришга хизмат қилади.
иккинчи илмий янгилик: татуировка қўйилгандан кейин дастлабки 7 кун ичида терида микробсиз яллиғланиш ва қон томир ўзгаришлари ривожланиши, кечки даврда эса асосий морфологик ўзгаришлар дерма қаватида кузатилиши аниқланган бўлиб, пигментлар асосан дерманинг сўрғичсимон қаватида тўпланиши исботланганлиги Республика ихтисослаштирилган дерматовенерология ва косметология илмий-амалий тиббиёт маркази Бухоро ҳудудий филиалининг 23.01.2025-йилдаги 11-сон ҳамда Республика ихтисослаштирилган дерматовенерология ва косметология илмий-амалий тиббиёт маркази Қашқадарё ҳудудий филиалининг 4.03.2025-йилдаги 3/Т-сон буйруқлари билан амалиётга жорий этилган. Ижтимоий самарадорлиги: олинган маълумотлар асоратларнинг олдини олиш ва терининг тикланишини яхшилаш учун янги диагностик ва профилактик ёндашувларни ишлаб чиқиш имконини беради. Иқтисодий самарадорлик: морфологик бузилишларни ўз вақтида аниқлаш орқали бюджет маблағларининг 9,5% и тежалади, бу эса даволаш муддатини 2-3 кунга қисқартиради ва ихтисослаштирилган ёрдамга қайта мурожаат қилиш частотасини камайтиради. Хулоса.Татуировка қўйилгандан сўнг терида дастлаб яллиғланиш реакциялари, кейин эса дерма қатламида барқарор морфологик ўзгаришлар ривожланиши аниқланди. Бу ҳолат терига бериладиган юкламани тўғри баҳолаш, асоратларни олдини олиш ва тикланиш жараёнини илмий асосда бошқариш зарурлигини кўрсатади.
учинчи илмий янгилик: лазер ёрдамида татуировка олиб ташлангандан сўнг оқ зотсиз каламушларда эпидермал қават юпқалашганлиги ва дермал қават шишганлиги, гиподерма ва соч фолликулалари ўзгаришларга учрамаганлиги аниқланганлиги Республика ихтисослаштирилган дерматовенерология ва косметология илмий-амалий тиббиёт маркази Бухоро ҳудудий филиалининг 23.01.2025-йилдаги 11-сон ҳамда Республика ихтисослаштирилган дерматовенерология ва косметология илмий-амалий тиббиёт маркази Қашқадарё ҳудудий филиалининг 4.03.2025-йилдаги 3/Т-сон буйруқлари билан амалиётга жорий этилган. Ижтимоий самарадорлиги: анор данаги ёғидан фойдаланиш терининг тикланишини яхшилайди, сурункали яллиғланиш хавфини камайтиради ва унинг структуравий яхлитлигини сақлашга ёрдам беради. Иқтисодий самарадорлик: даволаниш муддатини қисқартириш, қимматбаҳо фармакологик препаратларга бўлган эҳтиёжни камайтириш ва шифохонада бўлиш муддатини қисқартириш ҳисобига бюджет маблағларининг 9,5% и тежалади. Хулоса. Лазер ёрдамида татуировка олиб ташлангандан сўнг эпидермис юпқалашиши ва дерманинг шишиши кузатилиб, гиподерма ҳамда соч фолликулалари сақланиб қолиши аниқланди. Анор данаги ёғидан фойдаланиш терининг тикланишини қўллаб-қувватлаб, яллиғланиш хавфини камайтириш ва даволаш самарадорлигини ошириш учун илмий асос бўлиб хизмат қилади.
тўртинчи илмий янгилик: илк бор лазер усулида татуировка олиб ташлангандан сўнг, терига ишлов бериш жараёнида анор данаги мойи билан коррекция қўлланилиши терининг ҳимоявий функцияси ҳисобланган регенерация, репарация ҳамда морфофункционал тикланиш жараёнларининг фаоллашишига олиб келиши экспериментал ва клиник жиҳатдан исботланганлиги Республика ихтисослаштирилган дерматовенерология ва косметология илмий-амалий тиббиёт маркази Бухоро ҳудудий филиалининг 23.01.2025-йилдаги 11-сон ҳамда Республика ихтисослаштирилган дерматовенерология ва косметология илмий-амалий тиббиёт маркази Қашқадарё ҳудудий филиалининг 4.03.2025-йилдаги 3/Т-сон буйруқлари билан амалиётга жорий этилган. Ижтимоий самарадорлик: тадқиқот беморларнинг ҳаёт сифатини яхшилашга, асоратлар ва психологик дезадаптатсия хавфини камайтиришга, реабилитатсиянинг янги имкониятларини шакллантиришга ёрдам беради. Иқтисодий самарадорлик: морфологик ўзгаришларни аниқроқ прогнозлаш, кераксиз муолажалар сонини камайтириш ва даволаш муддатларини қисқартириш орқали бюджет маблағларининг 16,5 фоизи тежалади, бу эса соғлиқни сақлаш ресурсларидан фойдаланишнинг умумий самарадорлигини оширади. Хулоса. Татуировкани олиб ташлагандан кейин терини парваришлашда анор данаги ёғидан фойдаланиш энг самарали усул эканлиги аниқланди. Ушбу ёндашув терининг тез битиши ва тикланишини таъминлаб, асоратлар хавфини камайтириш ҳамда реабилитация жараёнини илмий асосда оптималлаштириш имконини беради.